HBO Praktijkcursus – Interviewtechnieken

Je bereidt interviews voor, voert ze uit in verschillende contexten en verwerkt de resultaten tot een verslag.

1. 1 Basisprincipes van interviewen Je onderzoekt de basisprincipes en rollen in interviews en leert gespreksstructuren herkennen.
   10 lessen

   1. Wat is een interview en wat is het doelJe verkent het doel en de functie van interviews in werksituaties.
   2. Verschillen tussen soorten interviews (informerend, adviserend, controlerend)Je vergelijkt verschillende typen interviews en hun toepassingen.
   3. Rollen van interviewer en geïnterviewdeJe benoemt de taken en verantwoordelijkheden van beide gesprekspartners.
   4. Informatie halen versus beïnvloedenJe analyseert hoe je informatie verzamelt zonder te sturen.
   5. Luisteren als kernvaardigheidJe oefent actief luisteren en signaleert relevante informatie.
   6. Respectvol omgaan met gesprekspartnersJe past respectvol gedrag toe in gesprekken.
   7. Gespreksstructuren herkennenJe herkent opbouw en fasering in interviews.
   8. Omgaan met non-verbale signalenJe signaleert en interpreteert non-verbale communicatie.
   9. Bewaken van tijd en gespreksverloopJe bewaakt de tijd en het verloop van het gesprek.
   10. Verschil tussen formele en informele interviewsJe vergelijkt formele en informele interviewvormen.
2. 2 Voorbereiding van het interview Je bereidt interviews voor door doelen te formuleren, informatie te verzamelen en een leidraad te maken.
   10 lessen

   1. Doelstelling en informatiedoel formulerenJe formuleert het doel en de gewenste informatie van het interview.
   2. Achtergrondinformatie verzamelen over de geïnterviewdeJe verzamelt relevante achtergrondinformatie over de gesprekspartner.
   3. Context en setting bepalenJe bepaalt de context en setting voor het gesprek.
   4. Interviewvragen opstellenJe stelt gerichte interviewvragen op.
   5. Keuze van interviewvorm (live, telefonisch, digitaal)Je kiest een passende vorm voor het interview.
   6. Juridische en ethische aspecten verkennenJe verkent juridische en ethische aandachtspunten.
   7. Afstemmen met opdrachtgever of redactieJe stemt het interview af met betrokkenen.
   8. Maken van een gespreksleidraadJe maakt een gespreksleidraad als voorbereiding.
   9. Technische voorbereiding (opname, locatie, hulpmiddelen)Je zorgt voor technische voorbereiding en hulpmiddelen.
   10. Inschatten van risico’s of spanningen voorafJe schat risico’s en mogelijke spanningen vooraf in.
3. 3 Vraagtechnieken en gesprekstypen Je past verschillende vraagtechnieken toe en houdt het gesprek doelgericht en dynamisch.
   10 lessen

   1. Open, gesloten en suggestieve vragen herkennenJe herkent verschillende vraagsoorten in een gesprek.
   2. Toepassen van open en verdiepende vragenJe oefent met het stellen van open en verdiepende vragen.
   3. Parafraseren en samenvattenJe vat antwoorden samen en parafraseert ze.
   4. Reflectieve en confronterende vragen stellenJe stelt reflectieve en confronterende vragen waar nodig.
   5. Vragen structureren op basis van thema’sJe structureert vragen op basis van thema’s.
   6. Ingrijpen bij uitweidend of ontwijkend gedragJe grijpt in bij uitwijkend of ontwijkend gedrag.
   7. Doorvragen op kernpuntenJe vraagt door op belangrijke punten.
   8. Omgaan met stilte en pauzesJe benut stiltes en pauzes in het gesprek.
   9. Kritische vragen stellen zonder dreigingJe stelt kritische vragen zonder bedreigend te zijn.
   10. Gesprek dynamisch houden met variatie in vraagvormenJe varieert in vraagvormen om het gesprek levendig te houden.
4. 4 Gespreksvoering en luistervaardigheid Je ontwikkelt gespreksvaardigheden en versterkt je luisterhouding in interviewsituaties.
   10 lessen

   1. Actief luisteren in interviewcontextJe past actief luisteren toe in een interview.
   2. Non-verbaal gedrag van de geïnterviewde lezenJe leest en interpreteert non-verbaal gedrag.
   3. Spiegelen van houding of woordgebruikJe stemt je houding en taalgebruik af op de ander.
   4. Aandacht vasthouden zonder te onderbrekenJe houdt aandacht vast zonder te onderbreken.
   5. Bevestigen, negeren of neutraliseren van reactiesJe reageert passend op verschillende reacties.
   6. Sturen zonder te dominerenJe stuurt het gesprek zonder dominant te worden.
   7. Inleven zonder eigen mening te tonenJe leeft je in zonder je eigen mening te tonen.
   8. Emoties herkennen en hanterenJe herkent en hanteert emoties tijdens het gesprek.
   9. Gesprek terugbrengen naar het doelJe brengt het gesprek terug naar het doel als dat nodig is.
   10. Gesprek positief afronden en samenvattenJe rondt het gesprek positief af en vat samen.
5. 5 Journalistieke interviews Je onderzoekt hoe interviews worden ingezet in journalistieke context en verwerkt deze tot publicaties.
   10 lessen

   1. Functie van interviews binnen journalistiekJe benoemt de rol van interviews in journalistiek werk.
   2. Opbouw van een publiceerbaar interviewJe bouwt een interview op tot een publiceerbaar verhaal.
   3. Citeren en parafraserenJe gebruikt citaten en parafrases in je verslag.
   4. Objectiviteit en onafhankelijkheid waarborgenJe waarborgt objectiviteit en onafhankelijkheid.
   5. Interviewen van publieke figurenJe interviewt publieke figuren volgens journalistieke normen.
   6. Opbouw spanning of climax in verhaalvormJe brengt spanning aan in het verslag van een interview.
   7. Ethische dilemma’s in media-interviewsJe bespreekt ethische dilemma’s in media-interviews.
   8. Factchecking en bronnenonderzoekJe controleert feiten en onderzoekt bronnen.
   9. Interview gebruiken in artikel of reportageJe verwerkt interviewmateriaal in een artikel of reportage.
   10. Omgaan met beeld, geluid en montageJe gaat om met beeld, geluid en montage bij publicatie.
6. 6 Selectie- en sollicitatiegesprekken Je voert selectie- en sollicitatiegesprekken en beoordeelt antwoorden op gedrag en motivatie.
   10 lessen

   1. Inzicht in het doel van selectie-interviewsJe benoemt het doel van selectiegesprekken.
   2. Structureren van selectievragenJe structureert vragen voor een sollicitatie-interview.
   3. STAR-methode toepassenJe past de STAR-methode toe bij gedragsvragen.
   4. Beoordelen van antwoorden op gedragJe beoordeelt antwoorden op concreet gedrag.
   5. Objectieve versus subjectieve waarnemingJe onderscheidt objectieve en subjectieve waarneming.
   6. Kritisch vragen naar motivatie en kwaliteitenJe vraagt kritisch door naar motivatie en kwaliteiten.
   7. Valkuilen en vooroordelen in selectiegesprekkenJe herkent valkuilen en vooroordelen in gesprekken.
   8. Gesprek structureren volgens fasemodelJe structureert het gesprek volgens een fasemodel.
   9. Gespreksverslag makenJe legt het gesprek vast in een verslag.
   10. Terugkoppeling geven aan kandidaat of organisatieJe koppelt de uitkomst terug aan kandidaat of organisatie.
7. 7 Intake- en adviesgesprekken Je voert intake- en adviesgesprekken, inventariseert hulpvragen en formuleert een voorstel.
   10 lessen

   1. Informatie verzamelen in een eerste gesprekJe verzamelt relevante informatie in een eerste gesprek.
   2. Doelstellingen van het intake-interview formulerenJe formuleert doelstellingen voor het intakegesprek.
   3. Vertrouwen opbouwen in korte tijdJe bouwt snel vertrouwen op met de gesprekspartner.
   4. Inventariseren van hulpvraag of opdrachtJe inventariseert de hulpvraag of opdracht.
   5. Gestructureerd probleemverkenning toepassenJe past gestructureerde probleemverkenning toe.
   6. Grenzen van het gesprek bewakenJe bewaakt de grenzen van het gesprek.
   7. Afbakening van rollen en verwachtingenJe maakt rollen en verwachtingen duidelijk.
   8. Terugkoppelen en samenvattenJe vat samen en koppelt informatie terug.
   9. Voorstel of advies verwoorden op basis van gesprekJe verwoordt een voorstel of advies na het gesprek.
   10. Opvolging van het intake-interview plannenJe plant de opvolging van het intakegesprek.
8. 8 Omgaan met lastige interviewsituaties Je leert omgaan met lastige situaties en weerstand tijdens interviews en bewaart professionele afstand.
   10 lessen

   1. Interviewen onder tijdsdrukJe interviewt effectief onder tijdsdruk.
   2. Gesprekken met emotionele of gesloten personenJe voert gesprekken met emotionele of gesloten personen.
   3. Weerstand herkennen en ombuigenJe herkent weerstand en buigt deze om.
   4. Interview met dominante of afleidende gesprekspartnerJe interviewt dominante of afleidende gesprekspartners.
   5. Non-verbale agressie of spanning hanterenJe hanteert non-verbale agressie of spanning.
   6. Grenzen stellen tijdens een gesprekJe stelt grenzen tijdens het gesprek.
   7. Interview afbreken of afronden bij escalatieJe breekt het interview af bij escalatie.
   8. Ingrijpen bij ongewenste wendingenJe grijpt in bij ongewenste wendingen.
   9. Zelfreflectie na moeilijke interviewsJe reflecteert op je eigen handelen na een lastig gesprek.
   10. Veiligheid en professionele distantie bewarenJe bewaart veiligheid en professionele distantie.
9. 9 Ethiek en vertrouwelijkheid Je past ethische richtlijnen toe en waarborgt vertrouwelijkheid en privacy tijdens interviews.
   10 lessen

   1. Informed consent en toestemmingJe vraagt toestemming en informeert de geïnterviewde.
   2. Privacy van geïnterviewden beschermenJe beschermt de privacy van gesprekspartners.
   3. Gebruik en opslag van gegevens of opnamesJe regelt het gebruik en de opslag van gegevens.
   4. Transparant zijn over doel en gebruik van interviewJe communiceert helder over het doel en gebruik van het interview.
   5. Interviewen van kwetsbare groepenJe interviewt zorgvuldig kwetsbare groepen.
   6. Grenzen van vertrouwelijkheid in professionele contextJe bewaakt vertrouwelijkheid in je werk.
   7. Objectiviteit versus betrokkenheidJe weegt objectiviteit en betrokkenheid af.
   8. Auteursrecht en publicatierechtJe houdt rekening met auteursrecht en publicatierecht.
   9. Omgaan met off-the-record informatieJe gaat om met off-the-record informatie.
   10. Morele dilemma’s bespreken en onderbouwenJe bespreekt en onderbouwt morele dilemma’s.
10. 10 Analyse en verslaglegging Je verwerkt, analyseert en rapporteert interviewgegevens op een gestructureerde manier.
    10 lessen

    1. Notuleren en registreren tijdens het interviewJe noteert en registreert informatie tijdens het gesprek.
    2. Transcriberen van interviewsJe zet interviews om in een transcript.
    3. Hoofdlijnen en kernboodschappen destillerenJe filtert hoofdlijnen en kernboodschappen uit de antwoorden.
    4. Gebruik van citaten en tekstfragmentenJe gebruikt citaten en fragmenten in je verslag.
    5. Objectieve samenvatting versus interpretatieJe maakt onderscheid tussen samenvatting en interpretatie.
    6. Analyseren van thema’s en patronenJe analyseert thema’s en patronen in de antwoorden.
    7. Schrijven van gespreksverslagen of rapportenJe schrijft een gespreksverslag of rapport.
    8. Vergelijken van meerdere interviewsJe vergelijkt uitkomsten van verschillende interviews.
    9. Toepassen van interviewgegevens in onderzoekJe past interviewgegevens toe in onderzoek.
    10. Feedback verwerken in eindverslagJe verwerkt feedback in het eindverslag.