HBO Probleem- en vraaggericht werken in welzijn (6 maanden)

Je onderzoekt problemen en hulpvragen in welzijn, werkt methodisch en communiceert effectief met cliënten en samenwerkingspartners.

1. 1 Probleemanalyse Je onderzoekt problemen in welzijn, verzamelt informatie en betrekt de cliënt en omgeving bij de analyse.
   10 lessen

   1. Definitie en kenmerken van problemenJe benoemt kenmerken van problemen en onderscheidt verschillende soorten problemen.
   2. Signaleren van problemen in welzijnJe signaleert problemen in welzijnssituaties en benoemt signalen.
   3. Onderzoeken van oorzaken en achtergrondenJe onderzoekt achterliggende oorzaken en factoren van problemen.
   4. Het formuleren van probleembeschrijvingenJe formuleert heldere beschrijvingen van problemen.
   5. Systematisch informatie verzamelenJe verzamelt systematisch relevante informatie voor je analyse.
   6. Gebruik van diagnostische methodenJe past diagnostische methoden toe om problemen te onderzoeken.
   7. Prioriteren van problemenJe bepaalt welke problemen prioriteit krijgen.
   8. Betrekken van cliënt en omgevingJe betrekt de cliënt en diens omgeving bij de analyse.
   9. Reflecteren op eigen observatiesJe reflecteert op je eigen observaties en interpretaties.
   10. Documenteren van analysegegevensJe legt analysegegevens gestructureerd vast.
2. 2 Vraagverheldering Je verheldert hulpvragen door actief te luisteren, te communiceren en schriftelijk vast te leggen.
   10 lessen

   1. Technieken voor actief luisterenJe oefent actief luisteren en past luistertechnieken toe in gesprekken.
   2. Onderzoeken van hulpvragenJe onderzoekt hulpvragen door door te vragen en te analyseren.
   3. Het onderscheiden van expliciete en impliciete vragenJe onderscheidt expliciete en impliciete hulpvragen.
   4. Communiceren met diverse doelgroepenJe communiceert met verschillende doelgroepen in welzijn.
   5. Gebruik van open en gesloten vragenJe gebruikt open en gesloten vragen op het juiste moment.
   6. Reflecteren op verwachtingen van cliëntenJe reflecteert op de verwachtingen van cliënten.
   7. Grenzen van hulpvraag herkennenJe herkent de grenzen van een hulpvraag en benoemt deze.
   8. Schriftelijke vastlegging van vragenJe legt hulpvragen schriftelijk vast.
   9. Feedback vragen en gevenJe vraagt en geeft feedback in gesprekken.
   10. Het omgaan met ambiguïteit in vragenJe gaat om met onduidelijkheid en ambiguïteit in hulpvragen.
3. 3 Methodisch werken Je werkt methodisch door plannen op te stellen, doelen te formuleren en het proces te evalueren.
   10 lessen

   1. Inzicht in methodische werkprocessenJe krijgt inzicht in methodische werkprocessen binnen welzijn.
   2. Planmatig handelen in welzijnscontextJe handelt planmatig in verschillende welzijnssituaties.
   3. Opstellen van werkplannenJe stelt werkplannen op voor je werkzaamheden.
   4. Doelen formuleren volgens SMART-principeJe formuleert doelen volgens het SMART-principe.
   5. Toepassen van interventiemethodenJe past interventiemethoden toe in de praktijk.
   6. Evalueren van tussenresultatenJe evalueert tussenresultaten en stuurt zo nodig bij.
   7. Flexibiliteit in methodisch handelenJe past flexibiliteit toe in methodisch werken.
   8. Documenteren van het procesJe documenteert het werkproces zorgvuldig.
   9. Gebruik van instrumenten en toolsJe gebruikt instrumenten en tools in je werkproces.
   10. Reflecteren op eigen handelenJe reflecteert op je eigen methodisch handelen.
4. 4 Communicatievaardigheden Je ontwikkelt communicatieve vaardigheden voor verschillende situaties en doelgroepen in welzijn.
   10 lessen

   1. Verbale en non-verbale communicatieJe herkent en gebruikt verbale en non-verbale communicatie.
   2. Empathisch luisterenJe luistert empathisch en toont begrip in gesprekken.
   3. Omgaan met weerstandJe gaat om met weerstand in communicatie.
   4. GespreksvoeringstechniekenJe past gespreksvoeringstechnieken toe.
   5. Communiceren met kwetsbare groepenJe communiceert effectief met kwetsbare groepen.
   6. FeedbacktechniekenJe gebruikt feedbacktechnieken in gesprekken.
   7. ConflicthanteringJe hanteert conflicten in communicatie.
   8. Schriftelijke communicatieJe communiceert schriftelijk in welzijnscontext.
   9. Gebruik van digitale communicatieJe gebruikt digitale communicatiemiddelen professioneel.
   10. Grenzen en ethiek in communicatieJe bewaakt grenzen en ethiek in communicatie.
5. 5 Samenwerken in netwerken Je werkt samen in netwerken, stemt af met ketenpartners en onderhoudt professionele relaties.
   10 lessen

   1. Rollen binnen het welzijnsnetwerkJe benoemt rollen binnen het welzijnsnetwerk.
   2. Communiceren met ketenpartnersJe communiceert met ketenpartners over samenwerking.
   3. Afstemmen van doelen en takenJe stemt doelen en taken af met anderen.
   4. Onderhouden van professionele relatiesJe onderhoudt professionele relaties in het netwerk.
   5. SamenwerkingsvaardighedenJe past samenwerkingsvaardigheden toe in de praktijk.
   6. Overleggen en vergaderenJe neemt deel aan overleggen en vergaderingen.
   7. Delen van informatie binnen kadersJe deelt informatie binnen afgesproken kaders.
   8. Conflicten binnen samenwerking oplossenJe lost conflicten binnen samenwerkingen op.
   9. Grenzen en verantwoordelijkhedenJe bewaakt grenzen en verantwoordelijkheden.
   10. Reflecteren op netwerkprocessenJe reflecteert op processen binnen het netwerk.
6. 6 Cliëntgericht werken Je werkt cliëntgericht door het perspectief van de cliënt centraal te stellen en vertrouwensrelaties op te bouwen.
   10 lessen

   1. Respecteren van cliëntperspectiefJe respecteert het perspectief van de cliënt in je handelen.
   2. Opbouwen van vertrouwensrelatiesJe bouwt aan vertrouwensrelaties met cliënten.
   3. Signaleren van behoeften en wensenJe signaleert behoeften en wensen van cliënten.
   4. Betrekken van cliënten bij besluitvormingJe betrekt cliënten bij besluitvorming.
   5. Culturele sensitiviteitJe houdt rekening met culturele verschillen.
   6. Omgaan met kwetsbaarheid en traumaJe gaat om met kwetsbaarheid en trauma bij cliënten.
   7. Stimuleren van eigen krachtJe stimuleert de eigen kracht van cliënten.
   8. Grenzen bewaken in cliëntrelatiesJe bewaakt grenzen in de relatie met cliënten.
   9. Privacy en vertrouwelijkheidJe waarborgt privacy en vertrouwelijkheid.
   10. Evalueren van cliënttevredenheidJe evalueert de tevredenheid van cliënten.
7. 7 Signaleren en rapporteren Je signaleert veranderingen, rapporteert objectief en verwerkt feedback in je verslaglegging.
   10 lessen

   1. Observeren van gedragsveranderingenJe observeert gedragsveranderingen bij cliënten.
   2. Herkennen van risicofactorenJe herkent risicofactoren in gedrag en situatie.
   3. Systematisch registrerenJe registreert gegevens systematisch en gestructureerd.
   4. Objectief en feitelijk rapporterenJe rapporteert objectief en feitelijk.
   5. Gebruik van standaardformatsJe gebruikt standaardformats bij rapporteren.
   6. Overleggen over signalenJe overlegt met anderen over signalen.
   7. Vertrouwelijkheid bij rapportageJe bewaakt vertrouwelijkheid bij rapportage.
   8. Tijdig signaleren van urgente situatiesJe signaleert tijdig urgente situaties.
   9. Omgaan met dilemma’s bij rapportageJe gaat om met dilemma’s bij rapporteren.
   10. Feedback verwerkenJe verwerkt feedback in je rapportages.
8. 8 Preventie en vroegsignalering Je herkent risicogroepen, signaleert vroegtijdig en zet preventieve acties op in het welzijnswerk.
   10 lessen

   1. Begrip van preventie in welzijnJe beschrijft het belang van preventie in welzijn.
   2. Herkennen van risicogroepenJe herkent groepen met verhoogd risico.
   3. Signaleren van vroege waarschuwingssignalenJe signaleert vroegtijdig waarschuwingssignalen.
   4. VoorlichtingstechniekenJe past voorlichtingstechnieken toe.
   5. Mobiliseren van netwerken voor preventieJe mobiliseert netwerken voor preventieve acties.
   6. Interventies gericht op preventieJe voert interventies uit gericht op preventie.
   7. Evalueren van preventieve maatregelenJe evalueert preventieve maatregelen.
   8. Rol van welzijnswerker in preventieJe benoemt je rol als welzijnswerker in preventie.
   9. Communicatie over preventieJe communiceert over preventie met betrokkenen.
   10. Documenteren van preventieve actiesJe documenteert preventieve acties.
9. 9 Wet- en regelgeving Je past relevante wet- en regelgeving toe in je werk en houdt je kennis hierover actueel.
   10 lessen

   1. Overzicht relevante welzijnswettenJe geeft een overzicht van relevante welzijnswetten.
   2. Privacywetgeving (AVG)Je past privacywetgeving (AVG) toe in je werk.
   3. Meldcode huiselijk geweldJe handelt volgens de meldcode huiselijk geweld.
   4. rechten van cliëntenJe benoemt de rechten van cliënten.
   5. Verantwoordelijkheden van professionalsJe kent de verantwoordelijkheden van professionals.
   6. Grenzen van beroepsgeheimJe bewaakt de grenzen van het beroepsgeheim.
   7. Meldplicht en rapportageJe voert meldplicht en rapportage correct uit.
   8. Juridische aspecten van samenwerkingJe herkent juridische aspecten van samenwerking.
   9. Toepassen van wetgeving in praktijkJe past wetgeving toe in praktijksituaties.
   10. Actualiseren van kennisJe houdt je kennis van wet- en regelgeving actueel.
10. 10 Reflectie en professionele ontwikkeling Je reflecteert op je eigen handelen, werkt aan je professionele ontwikkeling en verwerkt feedback.
    10 lessen

    1. Zelfreflectie methodenJe past verschillende zelfreflectiemethoden toe.
    2. Feedback vragen en verwerkenJe vraagt en verwerkt feedback gericht op je ontwikkeling.
    3. Opstellen van ontwikkelingsplanJe stelt een persoonlijk ontwikkelingsplan op.
    4. Ethisch bewustzijnJe vergroot je ethisch bewustzijn in je werk.
    5. Omgaan met stress en weerstandJe gaat om met stress en weerstand in het werk.
    6. Professionele houding ontwikkelenJe ontwikkelt een professionele houding.
    7. Leren van praktijkervaringenJe leert van praktijkervaringen en past inzichten toe.
    8. Evalueren van eigen handelenJe evalueert regelmatig je eigen handelen.
    9. Samenwerken aan persoonlijke groeiJe werkt samen aan persoonlijke groei.
    10. Bijhouden van vakliteratuurJe houdt vakliteratuur bij voor je ontwikkeling.

Je begeleidt cliënten in zorg en welzijn methodisch, met aandacht voor communicatie, samenwerking en ethische vraagstukken.

1. 1 Cliëntgericht werken Je onderzoekt hoe je cliënten centraal stelt en hun zelfredzaamheid en autonomie stimuleert.
   10 lessen

   1. Inventariseren van behoeften en wensenJe brengt samen met de cliënt behoeften en wensen in kaart.
   2. Opbouwen van vertrouwen en relatieJe bouwt een vertrouwensband op en onderhoudt een professionele relatie.
   3. Actief luisteren en samenvattenJe past luistervaardigheden toe en vat gesprekken samen.
   4. Signaleren van problemen en mogelijkhedenJe signaleert problemen en kansen in de situatie van de cliënt.
   5. Respecteren van diversiteit en autonomieJe houdt rekening met verschillen en respecteert keuzes van cliënten.
   6. Stimuleren van zelfredzaamheidJe stimuleert cliënten om zelfstandig te handelen waar mogelijk.
   7. Betrekken van sociale omgevingJe betrekt familie en netwerk bij de begeleiding van de cliënt.
   8. Ondersteunen bij besluitvormingJe ondersteunt cliënten bij het nemen van besluiten.
   9. Grenzen aangeven en bewakenJe bewaakt professionele grenzen in het contact met cliënten.
   10. Documenteren van cliëntcontactenJe legt cliëntcontacten en bevindingen zorgvuldig vast.
2. 2 Communicatievaardigheden Je ontwikkelt communicatieve vaardigheden voor gesprekken met cliënten en collega’s.
   10 lessen

   1. Verbale en non-verbale communicatieJe herkent en gebruikt verschillende vormen van communicatie.
   2. Effectief vragen stellenJe stelt vragen die gesprekken verdiepen en verduidelijken.
   3. Feedback geven en ontvangenJe oefent met het geven en ontvangen van feedback.
   4. Omgaan met weerstand en conflictenJe leert omgaan met weerstand en conflicten in gesprekken.
   5. Empathisch reagerenJe reageert empathisch in verschillende situaties.
   6. Heldere en begrijpelijke taal gebruikenJe gebruikt duidelijke taal die aansluit bij de cliënt.
   7. Schriftelijke verslaglegging van gesprekkenJe legt gesprekken schriftelijk vast volgens richtlijnen.
   8. Aangepast communiceren bij kwetsbare cliëntenJe past communicatie aan bij kwetsbare cliënten.
   9. Inzetten van motiverende gespreksvoeringJe voert motiverende gesprekken gericht op gedragsverandering.
   10. Grenzen en ethiek in communicatieJe bewaakt grenzen en volgt ethische richtlijnen in communicatie.
3. 3 Begeleidingsmethodieken Je past methodieken toe om begeleiding planmatig en doelgericht vorm te geven.
   10 lessen

   1. Kennismaken met verschillende begeleidingsvormenJe maakt kennis met verschillende vormen van begeleiding.
   2. Opstellen van begeleidingsplannenJe stelt samen met de cliënt een begeleidingsplan op.
   3. Werken met doelen en actiesJe werkt met concrete doelen en acties in de begeleiding.
   4. Methodisch observeren en rapporterenJe observeert en rapporteert methodisch over de voortgang.
   5. Evalueren van voortgang en resultatenJe evalueert resultaten en stelt bij waar nodig.
   6. Toepassen van cognitieve gedragstechniekenJe past cognitieve gedragstechnieken toe in de begeleiding.
   7. Gebruik van oplossingsgerichte methodenJe gebruikt oplossingsgerichte methoden bij vraagstukken.
   8. Integreren van cliëntfeedbackJe verwerkt feedback van cliënten in je aanpak.
   9. Flexibiliteit in methodisch werkenJe schakelt flexibel tussen methoden afhankelijk van de situatie.
   10. Toepassen van interventies op maatJe kiest passende interventies voor individuele cliënten.
4. 4 Wet- en regelgeving Je leert relevante wet- en regelgeving toepassen in je dagelijkse werk in de zorg.
   10 lessen

   1. Bekendheid met relevante zorgwettenJe maakt je vertrouwd met zorgwetten die voor jouw werk gelden.
   2. Inzicht in privacywetgeving (AVG)Je past privacyregels toe bij het omgaan met cliëntgegevens.
   3. Rechten en plichten van cliëntenJe kent de rechten en plichten van cliënten in de zorg.
   4. Meldplicht en vertrouwelijkheidJe handelt volgens meldplicht en waarborgt vertrouwelijkheid.
   5. Organisatorische protocollen volgenJe volgt organisatorische protocollen in je werkzaamheden.
   6. Werken binnen kaders van beroepsethiekJe werkt binnen de kaders van beroepsethiek.
   7. Kennis van indicatiestelling en zorgarrangementenJe herkent wanneer indicatiestelling en zorgarrangementen nodig zijn.
   8. Omgaan met klachten en meldingenJe gaat zorgvuldig om met klachten en meldingen.
   9. Grenzen van eigen rol en verantwoordelijkheidJe bewaakt de grenzen van je eigen rol en verantwoordelijkheid.
   10. Documentatie volgens wettelijke eisenJe documenteert volgens de geldende wettelijke eisen.
5. 5 Professionele zelfreflectie Je reflecteert op je eigen handelen en werkt aan professionele groei en balans.
   10 lessen

   1. Inzicht in eigen waarden en overtuigingenJe onderzoekt je eigen waarden en overtuigingen.
   2. Analyseren van eigen handelenJe analyseert je eigen handelen in de praktijk.
   3. Omgaan met feedback van collega’s en cliëntenJe verwerkt feedback van collega’s en cliënten.
   4. Reflecteren op dilemma’s en knelpuntenJe reflecteert op dilemma’s en knelpunten in je werk.
   5. Ontwikkelen van eigen professionele houdingJe ontwikkelt een professionele houding die past bij je functie.
   6. Opstellen van leerdoelenJe stelt persoonlijke leerdoelen op.
   7. Bewust omgaan met stress en emotiesJe herkent stress en emoties en gaat hier bewust mee om.
   8. Zelfzorg en balans bewarenJe bewaakt je eigen balans en zorgt goed voor jezelf.
   9. Registreren van leerervaringenJe legt leerervaringen vast voor toekomstige ontwikkeling.
   10. Planmatig werken aan persoonlijke groeiJe werkt planmatig aan je eigen groei als professional.
6. 6 Samenwerken in multidisciplinaire teams Je werkt samen met collega’s en externe partners binnen multidisciplinaire teams.
   10 lessen

   1. Rollen en verantwoordelijkheden binnen teamsJe herkent rollen en verantwoordelijkheden binnen het team.
   2. Effectieve communicatie met collega’sJe communiceert effectief met collega’s.
   3. Gezamenlijk doelen formulerenJe formuleert gezamenlijke doelen met het team.
   4. Overleggen en afstemmen van zorgactiviteitenJe stemt zorgactiviteiten af in overleg met anderen.
   5. Omgaan met conflicten binnen teamsJe gaat om met conflicten binnen het team.
   6. Delen van informatie volgens protocollenJe deelt informatie volgens de geldende protocollen.
   7. Betrekken van externe partnersJe betrekt externe partners bij de zorg waar nodig.
   8. Bewaken van kwaliteit in teamverbandJe bewaakt de kwaliteit van zorg in teamverband.
   9. Feedback geven en ontvangen binnen teamsJe geeft en ontvangt feedback binnen het team.
   10. Samenwerken aan cliëntgerichte oplossingenJe werkt samen aan oplossingen die aansluiten bij de cliënt.
7. 7 Signaleren en rapporteren Je signaleert veranderingen en rapporteert objectief over het verloop van begeleiding.
   10 lessen

   1. Observeren van gedrag en signalenJe observeert gedrag en signalen bij cliënten.
   2. Vastleggen van relevante gegevensJe legt relevante gegevens systematisch vast.
   3. Objectief en feitelijk rapporterenJe rapporteert objectief en feitelijk over situaties.
   4. Gebruik van standaardformats en systemenJe gebruikt standaardformats en systemen voor rapportage.
   5. Tijdig rapporteren aan verantwoordelijkenJe rapporteert tijdig aan verantwoordelijken.
   6. Omgaan met vertrouwelijke informatieJe gaat zorgvuldig om met vertrouwelijke informatie.
   7. Signaleren van veranderingen in cliëntsituatiesJe signaleert veranderingen in de situatie van cliënten.
   8. Ondersteunen bij risicotaxatiesJe ondersteunt bij het inschatten van risico’s.
   9. Documenteren van uitgevoerde interventiesJe documenteert welke interventies zijn uitgevoerd.
   10. Rapportages gebruiken voor evaluatieJe gebruikt rapportages voor evaluatie van het begeleidingsproces.
8. 8 Opstellen van begeleidingsplannen Je stelt begeleidingsplannen op en stemt deze af met cliënten en betrokkenen.
   10 lessen

   1. Formuleren van SMART-doelenJe formuleert doelen die specifiek, meetbaar en haalbaar zijn.
   2. Inventariseren van hulpbronnen en belemmeringenJe brengt hulpbronnen en belemmeringen in kaart.
   3. Betrekken van cliënt en netwerk bij planvormingJe betrekt cliënt en netwerk actief bij het planproces.
   4. Plannen van acties en verantwoordelijkhedenJe plant acties en verdeelt verantwoordelijkheden.
   5. Gebruik van methodische formatsJe gebruikt methodische formats voor planvorming.
   6. Periodiek evalueren en bijstellen van plannenJe evalueert en past plannen periodiek aan.
   7. Vastleggen van afspraken en verantwoordelijkhedenJe legt afspraken en verantwoordelijkheden vast.
   8. Afstemmen van plannen op veranderende situatiesJe stemt plannen af op veranderende omstandigheden.
   9. Duidelijk communiceren van plannen naar betrokkenenJe communiceert plannen duidelijk naar alle betrokkenen.
   10. Documenteren en archiveren van plannenJe archiveert plannen volgens de geldende afspraken.
9. 9 Ethische vraagstukken in begeleiding Je herkent en bespreekt ethische vraagstukken in de begeleiding van cliënten.
   10 lessen

   1. Herkennen van ethische dilemma’sJe signaleert ethische dilemma’s in de praktijk.
   2. Afwegen van belangen van cliënt en omgevingJe weegt belangen van cliënt en omgeving zorgvuldig af.
   3. Omgaan met autonomie en beschermingsplichtenJe handelt bij vragen rond autonomie en bescherming.
   4. Respecteren van culturele en levensbeschouwelijke verschillenJe houdt rekening met culturele en levensbeschouwelijke verschillen.
   5. Toepassen van beroepscodesJe past beroepscodes toe in je handelen.
   6. Bespreken van dilemma’s met collega’sJe bespreekt dilemma’s met collega’s waar nodig.
   7. Verantwoord handelen bij conflictenJe handelt verantwoord bij conflicten of spanningen.
   8. Bewust omgaan met eigen waarden en normenJe bent je bewust van je eigen waarden en normen.
   9. Grenzen stellen bij onethisch gedragJe stelt grenzen bij onethisch gedrag.
   10. Documenteren van genomen besluitenJe legt besluiten over ethische kwesties vast.
10. 10 Methodisch omgaan met crises Je past een methodische aanpak toe bij crisissituaties, vergroot de veiligheid en verzorgt de nazorg.
    10 lessen

    1. Signaleren van crisissituatiesJe herkent signalen die wijzen op een crisis.
    2. Direct handelen bij acute problemenJe onderneemt direct actie bij acute problemen.
    3. Toepassen van de-escalatietechniekenJe gebruikt technieken om escalatie te voorkomen.
    4. Communiceren met betrokkenen tijdens crisisJe communiceert met betrokkenen tijdens een crisis.
    5. Coördineren van crisisinterventiesJe coördineert interventies bij crisissituaties.
    6. Beschermen van veiligheid cliënt en omgevingJe beschermt de veiligheid van cliënt en omgeving.
    7. Documenteren van crisisverloopJe legt het verloop van de crisis nauwkeurig vast.
    8. Nazorg en evaluatie na crisisJe zorgt voor nazorg en evalueert na afloop van een crisis.
    9. Zelfreflectie na crisisinterventieJe reflecteert op je eigen handelen na een crisis.
    10. Preventie en vroegsignalering van crisesJe werkt aan het voorkomen en vroegtijdig signaleren van crises.