HBO Duurzame bedrijfsvoering (6 maanden)

Je onderzoekt hoe je bedrijfsvoering toekomstgericht en duurzaam inricht, meet en verbetert.

1. 1 Strategisch beleid Je ontwikkelt strategisch beleid met oog voor lange termijn, stakeholders en innovatie.
   10 lessen

   1. Formuleren van een toekomstvisieJe ontwikkelt een visie voor de toekomst van de organisatie.
   2. Integratie van lange termijn doelenJe verwerkt lange termijn doelen in strategische plannen.
   3. Stakeholderanalyse en belangenafwegingJe brengt belangen van verschillende stakeholders in kaart en weegt deze af.
   4. Vertaling van visie naar beleidJe vertaalt de visie naar concreet beleid en acties.
   5. Strategische SWOT-analyseJe voert een SWOT-analyse uit voor strategische keuzes.
   6. Innovatiegericht denken binnen strategieJe past innovatiegericht denken toe binnen strategievorming.
   7. Risicoanalyse op lange termijnJe analyseert risico’s voor de lange termijn.
   8. Scenario planning en impactinschattingJe maakt scenario’s en schat de impact van keuzes in.
   9. Organisatiebreed draagvlak creërenJe zorgt voor draagvlak voor strategie in de organisatie.
   10. Strategie monitoren en bijsturenJe monitort en stuurt strategie bij waar nodig.
2. 2 Bedrijfsprocessen optimaliseren Je onderzoekt en verbetert bedrijfsprocessen met aandacht voor efficiëntie en transparantie.
   10 lessen

   1. Identificeren van inefficiënte processenJe signaleert processen die niet efficiënt verlopen.
   2. Gebruik van lean-denkenJe past lean-denken toe om verspillingen te verminderen.
   3. Toepassen van value stream mappingJe brengt processtromen overzichtelijk in beeld.
   4. Procesgericht denken in ketensJe denkt procesgericht binnen ketensamenwerking.
   5. Invoeren van continue verbeteringJe voert continue verbeteringen door in processen.
   6. Reductie van verspilling en overproductieJe vermindert verspilling en voorkomt overproductie.
   7. Aansturen op procestransparantieJe bevordert transparantie in bedrijfsprocessen.
   8. Afstemmen van afdelingen op kernprocessenJe stemt afdelingen af op de kernprocessen van het bedrijf.
   9. KPI’s koppelen aan procesdoelenJe koppelt KPI’s aan doelen van processen.
   10. Gebruik van procesbeheersingstoolsJe gebruikt tools om processen te beheersen en te monitoren.
3. 3 Energiebeheer Je analyseert energiegebruik en stelt plannen op voor besparing en monitoring.
   10 lessen

   1. Analyseren van energieverbruik per afdelingJe brengt het energieverbruik per afdeling in kaart.
   2. Toepassen van energiebesparende techniekenJe past technieken toe om energie te besparen.
   3. Opstellen van een energiereductieplanJe stelt een plan op om energieverbruik te verminderen.
   4. Monitoring van verbruiksdataJe monitort verbruiksdata en signaleert afwijkingen.
   5. Benchmarking binnen de sectorJe vergelijkt energieprestaties met andere organisaties.
   6. Investeren in energiebewuste systemenJe onderzoekt investeringen in energiezuinige systemen.
   7. Inzicht geven in terugverdientijdenJe berekent terugverdientijden van energiemaatregelen.
   8. Gedragsverandering binnen energiegebruikJe stimuleert gedragsverandering rond energiegebruik.
   9. Aansluiten bij energienetwerken of coöperatiesJe sluit je aan bij netwerken of coöperaties voor energie.
   10. Rapporteren over energiemanagementJe rapporteert over het energiemanagement binnen de organisatie.
4. 4 Grondstoffenbeheer Je beheert grondstoffen, beperkt verlies en onderzoekt alternatieven voor materialen.
   10 lessen

   1. Inventariseren van gebruikte grondstoffenJe maakt een overzicht van alle gebruikte grondstoffen.
   2. Beoordelen van herkomst en kwaliteitJe beoordeelt de herkomst en kwaliteit van materialen.
   3. Beperken van materiaalverliesJe beperkt materiaalverlies in processen.
   4. Optimaliseren van inkoop op materiaalniveauJe optimaliseert inkoop op materiaalniveau.
   5. Inzet van herbruikbare of alternatieve materialenJe onderzoekt inzet van herbruikbare of alternatieve materialen.
   6. Voorraadbeheer en just-in-time principesJe past voorraadbeheer en just-in-time toe.
   7. Analyseren van grondstofprijzen en beschikbaarheidJe analyseert prijzen en beschikbaarheid van grondstoffen.
   8. Kwaliteitsborging van grondstofstromenJe borgt de kwaliteit van grondstofstromen.
   9. Inrichting van terugnamesystemenJe richt systemen in voor terugname van materialen.
   10. Relatie tussen grondstofgebruik en kostenbesparingJe legt de relatie tussen grondstofgebruik en kostenbesparing uit.
5. 5 Circulaire processen Je onderzoekt circulaire processen en past hergebruik, retourlogistiek en effectmeting toe.
   10 lessen

   1. Ontwerpen van gesloten kringlopenJe ontwerpt processen met gesloten kringlopen.
   2. Inrichten van retourlogistiekJe richt retourlogistiek in voor producten en materialen.
   3. Hergebruik van onderdelen en productenJe past hergebruik toe van onderdelen en producten.
   4. Beoordelen van levensduurverlengingJe beoordeelt hoe je de levensduur van producten kunt verlengen.
   5. Reparatie en refurbishing stimulerenJe stimuleert reparatie en refurbishing in de organisatie.
   6. Modulariteit toepassen in productontwikkelingJe past modulariteit toe bij productontwikkeling.
   7. Preventie van reststromenJe voorkomt reststromen door preventieve maatregelen.
   8. Samenwerking in ketens voor hergebruikJe werkt samen in de keten aan hergebruik.
   9. Toepassen van businessmodellen zoals leasingJe past businessmodellen zoals leasing toe.
   10. Effectmeting van circulaire inzetJe meet het effect van circulaire inzet.
6. 6 Leveranciersmanagement Je selecteert en evalueert leveranciers en vergroot inzicht in de toeleveringsketen.
   10 lessen

   1. Selectiecriteria voor ketenpartnersJe stelt criteria op voor het kiezen van ketenpartners.
   2. Transparantie in de toeleveringsketenJe bevordert transparantie in de toeleveringsketen.
   3. Eisen stellen aan materiaal- en productiewijzeJe stelt eisen aan materiaal- en productiewijze.
   4. Opzetten van langdurige samenwerkingenJe zet langdurige samenwerkingen op met leveranciers.
   5. Evalueren van leveranciersprestatiesJe evalueert de prestaties van leveranciers.
   6. Contractafspraken over leverzekerheidJe maakt contractafspraken over leverzekerheid.
   7. Lokaliseren van productie waar mogelijkJe onderzoekt mogelijkheden voor lokale productie.
   8. Beoordelen van risico’s in de ketenJe beoordeelt risico’s binnen de keten.
   9. Inzicht in grondstoffenketens vergrotenJe vergroot inzicht in grondstoffenketens.
   10. Digitale tools voor leveranciersanalyseJe gebruikt digitale tools voor leveranciersanalyse.
7. 7 Financiële besluitvorming Je onderbouwt financiële keuzes en verwerkt duurzaamheid in besluitvorming en rapportage.
   10 lessen

   1. Opstellen van kosten-batenanalysesJe stelt kosten-batenanalyses op voor projecten.
   2. Beoordelen van investeringsvoorstellenJe beoordeelt investeringsvoorstellen op duurzaamheid.
   3. Langetermijnkosten meenemen in besluitvormingJe neemt langetermijnkosten mee in financiële besluiten.
   4. Totaalkosten van eigenaarschap berekenenJe berekent de totale kosten van eigenaarschap.
   5. Verwerken van externe effecten in calculatiesJe verwerkt externe effecten in financiële calculaties.
   6. Opstellen van businesscasesJe werkt businesscases uit voor duurzame initiatieven.
   7. Gebruik maken van alternatieve financieringsvormenJe maakt gebruik van alternatieve financieringsvormen.
   8. Risicobeheersing bij innovatiesJe beheerst risico’s bij innovatieve projecten.
   9. Rapportage over waardecreatie op termijnJe rapporteert over waardecreatie op termijn.
   10. Aansluiten van financiële keuzes op strategieJe sluit financiële keuzes aan op de strategie.
8. 8 Verandercommunicatie Je organiseert communicatie over verandering en betrekt medewerkers bij implementatie.
   10 lessen

   1. Aanduiden van noodzaak tot veranderingJe benoemt waarom verandering nodig is.
   2. Creëren van intern draagvlakJe bouwt intern draagvlak voor veranderingen.
   3. Inrichten van communicatie over beleidsveranderingJe richt communicatie in bij beleidsverandering.
   4. Aansluiten bij verschillende doelgroepenJe stemt communicatie af op verschillende doelgroepen.
   5. Gebruik van visuele en digitale communicatiemiddelenJe gebruikt visuele en digitale middelen voor communicatie.
   6. Effectmeting van communicatie-inspanningenJe meet het effect van communicatie-inspanningen.
   7. Omgaan met weerstandJe gaat om met weerstand tegen verandering.
   8. Betrekken van medewerkers bij implementatieJe betrekt medewerkers actief bij implementatie.
   9. Organiseren van dialoogmomentenJe organiseert momenten voor dialoog over verandering.
   10. Structureren van verandertrajectenJe structureert het verandertraject binnen de organisatie.
9. 9 Ketenintegratie Je analyseert en versterkt samenwerking en flexibiliteit in de productieketen.
   10 lessen

   1. Analyseren van de hele productieketenJe brengt de volledige productieketen in kaart.
   2. Samenwerking stimuleren tussen schakelsJe stimuleert samenwerking tussen ketenpartners.
   3. Gezamenlijke doelstellingen formulerenJe formuleert gezamenlijke doelen voor de keten.
   4. Optimaliseren van materiaal- en informatiestromenJe optimaliseert materiaal- en informatiestromen.
   5. Transparantie bevorderen met digitale systemenJe bevordert transparantie met digitale systemen.
   6. Gezamenlijke monitoring van prestatiesJe monitort prestaties samen met ketenpartners.
   7. Co-creatie met ketenpartnersJe werkt aan co-creatie met partners in de keten.
   8. Verantwoordelijkheden herverdelenJe verdeelt verantwoordelijkheden binnen de keten.
   9. Vertrouwen en langetermijnafsprakenJe bouwt aan vertrouwen en langetermijnafspraken.
   10. Flexibiliteit in de keten versterkenJe versterkt de flexibiliteit van de keten.
10. 10 Rapportage en prestatiemeting Je richt rapportages in, meet prestaties en communiceert transparant over resultaten.
    10 lessen

    1. Inrichten van dashboards met prestatie-indicatorenJe stelt dashboards op met relevante prestatie-indicatoren.
    2. Selecteren van relevante meeteenhedenJe selecteert meeteenheden die passen bij de bedrijfsvoering.
    3. Opstellen van periodieke rapportagesJe maakt periodieke rapportages over prestaties.
    4. Interpreteren van data over bedrijfsvoeringJe interpreteert data over de bedrijfsvoering.
    5. Transparant communiceren naar belanghebbendenJe communiceert transparant met belanghebbenden.
    6. Inzichtelijk maken van voortgang en impactJe maakt voortgang en impact inzichtelijk.
    7. Benchmarking met branchegenotenJe vergelijkt prestaties met branchegenoten.
    8. Gebruik maken van externe auditsJe gebruikt externe audits om prestaties te toetsen.
    9. Integratie van meetresultaten in beleidJe verwerkt meetresultaten in het beleid.
    10. Werken met verbeterrapportagesJe werkt met rapportages om verbeteringen aan te sturen.

Je analyseert strategische vraagstukken, ontwikkelt strategieën en past deze toe in verschillende organisatiecontexten.

1. 1 Strategische analyse Je voert analyses uit van de omgeving, organisatie en concurrenten en integreert deze in een SWOT.
   10 lessen

   1. externe omgeving analyseren (DESTEP, PESTEL)Je onderzoekt externe invloeden met DESTEP of PESTEL en brengt kansen en bedreigingen in kaart.
   2. interne analyse uitvoeren (resources en capabilities)Je brengt interne sterke en zwakke punten in beeld aan de hand van middelen en vaardigheden.
   3. concurrentieanalyse (Porter’s Five Forces)Je onderzoekt de concurrentiekrachten en hun impact op de branche.
   4. strategische posities bepalenJe bepaalt de strategische positie van de organisatie ten opzichte van de markt.
   5. stakeholderanalyse uitvoerenJe identificeert en analyseert de belangen van stakeholders.
   6. kerncompetenties van de organisatie herkennenJe herkent onderscheidende vaardigheden die de organisatie succesvol maken.
   7. klantwaarde analyserenJe onderzoekt welke waarde je organisatie levert aan klanten.
   8. benchmarking met concurrentenJe vergelijkt prestaties en processen met die van concurrenten.
   9. analyseren van trends en onzekerhedenJe signaleert relevante trends en schat onzekerheden in.
   10. integratie van analyses in SWOTJe integreert de analyses tot een overzicht van sterktes, zwaktes, kansen en bedreigingen.
2. 2 Strategievorming Je formuleert missie, visie en doelstellingen en ontwikkelt strategische opties en keuzes.
   10 lessen

   1. missie, visie en kernwaarden formulerenJe stelt missie, visie en kernwaarden op voor de organisatie.
   2. strategische doelstellingen opstellenJe formuleert meetbare strategische doelstellingen.
   3. strategische opties ontwikkelenJe ontwikkelt verschillende strategische alternatieven.
   4. groeistrategieën beoordelen (Ansoff-matrix)Je beoordeelt groeimogelijkheden met behulp van de Ansoff-matrix.
   5. Porter’s generieke strategieën toepassenJe past generieke strategieën toe op de organisatie.
   6. strategisch kader creëren voor besluitvormingJe creëert een kader voor strategische besluitvorming.
   7. positioneringsstrategie bepalenJe bepaalt hoe de organisatie zich positioneert in de markt.
   8. keuzes maken tussen innovatie en kostenleiderschapJe maakt keuzes tussen innovatiegerichtheid en kostenbewustzijn.
   9. integratie- en diversificatiestrategieënJe onderzoekt integratie- en diversificatiemogelijkheden.
   10. besluitvorming onder onzekerheidJe maakt keuzes onder onzekere omstandigheden.
3. 3 Concurrentiestrategie Je onderzoekt concurrentievoordelen en past verschillende concurrentiestrategieën toe.
   10 lessen

   1. concurrentievoordelen creëren en behoudenJe ontwikkelt strategieën om concurrentievoordeel te behalen en te behouden.
   2. analyse van concurrenten en marktdynamiekJe analyseert concurrenten en marktdynamiek.
   3. kostenleiderschap en differentiatie toepassenJe past kostenleiderschap en differentiatie toe in scenario’s.
   4. focusstrategie en nichemarkten benuttenJe benut focusstrategieën voor specifieke marktsegmenten.
   5. reactiepatronen van concurrenten voorspellenJe voorspelt mogelijke reacties van concurrenten.
   6. first-mover vs. fast-follower strategieënJe vergelijkt first-mover en fast-follower benaderingen.
   7. marktsegmentatie in strategisch perspectiefJe onderzoekt marktsegmentatie vanuit strategisch oogpunt.
   8. barrières voor toetreding analyserenJe analyseert toetredingsdrempels voor nieuwe spelers.
   9. strategische allianties beoordelenJe beoordeelt strategische allianties en samenwerkingen.
   10. evaluatie van concurrentieprestatiesJe evalueert de prestaties van concurrenten.
4. 4 Innovatiestrategie Je onderzoekt innovatievormen en ontwikkelt strategieën voor innovatie binnen organisaties.
   10 lessen

   1. verschil tussen radicale en incrementele innovatieJe onderscheidt radicale en incrementele innovatievormen.
   2. innovatieprocessen binnen organisaties begrijpenJe krijgt inzicht in innovatieprocessen binnen organisaties.
   3. time-to-market verkortenJe onderzoekt hoe je de tijd tot marktintroductie kunt verkorten.
   4. strategische waarde van R&DJe beoordeelt de rol van R&D voor de strategie.
   5. marktintroducties plannenJe plant de introductie van nieuwe producten of diensten.
   6. concurrentievoordeel via innovatie ontwikkelenJe ontwikkelt concurrentievoordeel door innovatie.
   7. omgaan met technologische veranderingenJe leert omgaan met technologische veranderingen.
   8. interne versus externe innovatieJe vergelijkt interne en externe innovatievormen.
   9. businessmodelinnovatie verkennenJe verkent nieuwe businessmodellen door innovatie.
   10. portfolioanalyse van innovatieprojectenJe analyseert een portfolio van innovatieprojecten.
5. 5 Internationaal strategisch management Je onderzoekt internationale strategieën en past deze toe op globalisering en expansie.
   10 lessen

   1. globalisering en strategische keuzesJe analyseert globalisering en maakt strategische keuzes voor internationale activiteiten.
   2. internationaliseringsstrategieën (Uppsala-model, born globals)Je onderzoekt verschillende internationaliseringsstrategieën.
   3. risico’s van internationale expansieJe brengt risico’s van internationale uitbreiding in kaart.
   4. marktselectie en toetredingsstrategieënJe selecteert markten en toetredingsstrategieën.
   5. cultuurverschillen in strategisch perspectiefJe onderzoekt de impact van cultuurverschillen op strategie.
   6. waardeketens internationaliserenJe analyseert het internationaliseren van waardeketens.
   7. strategische partnerships wereldwijdJe beoordeelt wereldwijde strategische partnerschappen.
   8. standaardisatie versus differentiatieJe maakt afwegingen tussen standaardisatie en differentiatie.
   9. coördinatie en controle op afstandJe onderzoekt hoe je coördineert en controleert op afstand.
   10. internationale herstructureringJe analyseert internationale herstructurering.
6. 6 Strategische besluitvorming Je analyseert besluitvormingsprocessen en past verschillende besluitvormingsmodellen toe.
   10 lessen

   1. besluitvormingsprocessen analyserenJe onderzoekt hoe besluitvormingsprocessen verlopen.
   2. rationele versus intuïtieve besluitvormingJe vergelijkt rationele en intuïtieve manieren van besluiten nemen.
   3. besluitvorming onder onzekerheidJe maakt keuzes bij onzekerheid en beperkte informatie.
   4. gebruik van besluitvormingsmodellenJe past besluitvormingsmodellen toe op praktijksituaties.
   5. belang van data en informatievoorzieningJe beoordeelt het belang van data en informatie bij besluiten.
   6. omgaan met bias en heuristiekenJe herkent bias en heuristieken in besluitvorming.
   7. groepsdynamiek in besluitvormingJe onderzoekt groepsdynamiek bij het nemen van besluiten.
   8. escalatie van commitment herkennenJe signaleert escalatie van commitment in besluitprocessen.
   9. besluitvorming binnen teams en MT’sJe analyseert besluitvorming binnen teams en managementteams.
   10. verantwoording en transparantie bij besluitenJe borgt verantwoording en transparantie bij besluiten.
7. 7 Strategische implementatie Je vertaalt strategie naar uitvoering en beheert het implementatieproces binnen organisaties.
   10 lessen

   1. vertalen van strategie naar operationele doelenJe vertaalt strategische plannen naar concrete operationele doelen.
   2. fasering van implementatieprocessenJe structureert het implementatieproces in fasen.
   3. rollen en verantwoordelijkheden binnen implementatieJe verdeelt rollen en verantwoordelijkheden bij implementatie.
   4. veranderstrategieën koppelen aan implementatieJe koppelt veranderstrategieën aan implementatieplannen.
   5. succes- en faalfactoren van implementatieJe onderzoekt factoren die succes of falen bepalen.
   6. weerstand en obstakels managenJe leert omgaan met weerstand en obstakels tijdens implementatie.
   7. prestatie-indicatoren (KPI’s) formulerenJe formuleert prestatie-indicatoren om voortgang te meten.
   8. monitoring en bijsturing van strategieJe monitort voortgang en stuurt bij waar nodig.
   9. communicatieplan opstellen bij implementatieJe stelt een communicatieplan op voor de implementatie.
   10. managementcontrolsystemen inzettenJe zet managementcontrolsystemen in voor sturing.
8. 8 Organisatiestructuur en strategie Je onderzoekt de relatie tussen organisatiestructuur en strategie en past structuren aan op strategische doelen.
   10 lessen

   1. structuur volgt strategie (Chandler’s principle)Je past het principe toe dat structuur volgt op strategie.
   2. typen organisatiestructuren (lijn, matrix, netwerk)Je vergelijkt verschillende typen organisatiestructuren.
   3. strategische keuzes en invloed op structuurJe onderzoekt hoe strategische keuzes de structuur beïnvloeden.
   4. centralisatie versus decentralisatieJe maakt afwegingen tussen centralisatie en decentralisatie.
   5. schaalgrootte en coördinatievraagstukkenJe analyseert schaalgrootte en coördinatievraagstukken.
   6. processen structureren rondom klantwaardeJe structureert processen rondom klantwaarde.
   7. invloed van structuur op flexibiliteitJe onderzoekt de invloed van structuur op flexibiliteit.
   8. integratie en afstemming tussen afdelingenJe stemt afdelingen op elkaar af voor betere samenwerking.
   9. dynamische structuren (agile, holacracy)Je verkent dynamische organisatievormen zoals agile of holacracy.
   10. structuurwijzigingen als strategisch instrumentJe past structuurwijzigingen toe als strategisch instrument.
9. 9 Strategie en leiderschap Je onderzoekt de rol van leiderschap bij strategieontwikkeling, implementatie en verandering.
   10 lessen

   1. rol van leiderschap in strategische processenJe analyseert hoe leiderschap strategische processen beïnvloedt.
   2. strategisch leiderschap versus operationeel leiderschapJe vergelijkt strategisch en operationeel leiderschap.
   3. visieontwikkeling en overtuigingskrachtJe ontwikkelt visie en overtuigingskracht als leider.
   4. leiderschapsstijlen in veranderingstrajectenJe past verschillende leiderschapsstijlen toe bij veranderingen.
   5. besluitvorming en voorbeeldgedragJe koppelt besluitvorming aan voorbeeldgedrag.
   6. creëren van alignment binnen de organisatieJe creëert alignment binnen de organisatie.
   7. omgaan met weerstand en onzekerheidJe gaat om met weerstand en onzekerheid in verandertrajecten.
   8. leiderschap bij implementatie van strategieJe leidt de implementatie van strategie als leidinggevende.
   9. leiderschapsontwikkeling in de organisatieJe stimuleert leiderschapsontwikkeling binnen teams.
   10. evaluatie van leiderschapseffectiviteitJe evalueert de effectiviteit van leiderschap.
10. 10 Prestatiemeting en strategische controle Je meet prestaties, stelt indicatoren op en gebruikt deze voor strategische sturing en controle.
    10 lessen

    1. meten van strategische voortgangJe meet de voortgang van strategische plannen.
    2. kritieke prestatie-indicatoren (KPI’s) kiezenJe kiest passende kritieke prestatie-indicatoren.
    3. balanced scorecard gebruikenJe gebruikt de balanced scorecard voor sturing.
    4. financiële en niet-financiële stuurinformatieJe analyseert financiële en niet-financiële stuurinformatie.
    5. dashboards en rapportages opstellenJe stelt dashboards en rapportages op.
    6. evaluatiecycli inbouwen (PDCA)Je bouwt evaluatiecycli in met bijvoorbeeld PDCA.
    7. signaleren van afwijkingen en trendsJe signaleert afwijkingen en trends in prestaties.
    8. strategische risico’s monitorenJe monitort strategische risico’s.
    9. feedbackloop naar strategieherzieningJe gebruikt feedback om strategieën te herzien.
    10. leren van strategische fouten en successenJe analyseert en leert van fouten en successen.