HBO Sociologie voor sociaal werk (6 maanden)

Je onderzoekt sociale processen, analyseert groepsdynamiek en past sociologische inzichten toe op maatschappelijke vraagstukken.

1. 1 Basisprincipes van sociologie Je onderzoekt basisbegrippen, theorieën en methoden waarmee je sociale verschijnselen kunt analyseren.
   10 lessen

   1. Definities en scope van sociologieJe verkent het vakgebied en afbakening van sociologie aan de hand van definities.
   2. Geschiedenis en ontwikkeling van sociologisch denkenJe beschrijft de ontwikkeling van het sociologisch denken door de tijd heen.
   3. Belangrijke sociologische theorieënJe vergelijkt belangrijke theorieën en hun toepassing op sociale vraagstukken.
   4. Sociologische onderzoeksstrategieënJe maakt kennis met verschillende sociologische onderzoeksmethoden.
   5. Cultuur en sociale normenJe onderzoekt hoe cultuur en normen het gedrag van mensen sturen.
   6. Sociale structuren en institutiesJe analyseert de invloed van sociale structuren en instituties op het dagelijks leven.
   7. Sociale interactie en communicatieJe bekijkt hoe mensen met elkaar omgaan en communiceren in sociale situaties.
   8. Rol van sociale controleJe onderzoekt hoe sociale controle werkt en welke vormen daarvan bestaan.
   9. Macht en sociale ongelijkheidJe analyseert de rol van macht en ongelijkheid in sociale verhoudingen.
   10. Sociologie in de praktijk van sociaal werkJe past sociologische inzichten toe op situaties uit het sociaal werk.
2. 2 Sociale stratificatie en ongelijkheid Je onderzoekt sociale lagen, oorzaken en gevolgen van ongelijkheid en manieren om deze te verminderen.
   10 lessen

   1. Klassen- en standenstructurenJe brengt klassen- en standenstructuren in kaart en vergelijkt kenmerken.
   2. Armoede en sociale uitsluitingJe signaleert armoede en sociale uitsluiting en bespreekt gevolgen.
   3. Sociale mobiliteitJe analyseert hoe sociale mobiliteit plaatsvindt en wat deze beïnvloedt.
   4. Ongelijkheid op basis van genderJe onderzoekt ongelijkheid op basis van gender in verschillende contexten.
   5. Etnische en raciale ongelijkheidJe herkent etnische en raciale ongelijkheid in de samenleving.
   6. Sociaaleconomische factoren en gezondheidJe onderzoekt de relatie tussen sociaaleconomische factoren en gezondheid.
   7. Impact van ongelijkheid op kansenJe bekijkt hoe ongelijkheid kansen beïnvloedt voor verschillende groepen.
   8. Sociale segregatie en ruimtelijke ongelijkheidJe analyseert vormen van segregatie en ruimtelijke ongelijkheid.
   9. Sociale rechtvaardigheid en beleidJe bespreekt beleid en sociale rechtvaardigheid in relatie tot ongelijkheid.
   10. Interventies gericht op vermindering van ongelijkheidJe verkent interventies die gericht zijn op het verminderen van ongelijkheid.
3. 3 Sociale groepen en netwerken Je onderzoekt typen groepen, groepsprocessen en de invloed van netwerken op individuen.
   10 lessen

   1. Typen sociale groepenJe onderscheidt verschillende typen sociale groepen en hun kenmerken.
   2. Rol van primaire en secundaire groepenJe analyseert de rol van primaire en secundaire groepen in het dagelijks leven.
   3. Groepsdynamica en groepsprocessenJe onderzoekt groepsdynamica en processen binnen groepen.
   4. Netwerktheorie en sociale netwerkenJe past netwerktheorie toe op sociale relaties en netwerken.
   5. Invloed van sociale steunJe bekijkt hoe sociale steun het functioneren van mensen beïnvloedt.
   6. Rol van sociale identiteit binnen groepenJe analyseert de rol van sociale identiteit binnen groepen.
   7. Conflicten en cohesie in groepenJe bespreekt conflicten en cohesie in groepsverband.
   8. Sociale isolatie en eenzaamheidJe signaleert sociale isolatie en eenzaamheid en bespreekt gevolgen.
   9. Groepsvorming in sociaal werk contextJe onderzoekt groepsvorming in situaties uit het sociaal werk.
   10. Toepassing van groepsanalyse in interventiesJe past groepsanalyse toe bij het kiezen van interventies.
4. 4 Sociale verandering en modernisering Je analyseert oorzaken en gevolgen van sociale verandering en hoe je daarop inspeelt.
   10 lessen

   1. Oorzaken van sociale veranderingJe onderzoekt factoren die sociale verandering veroorzaken.
   2. Technologische ontwikkelingen en maatschappijJe bekijkt de invloed van technologie op maatschappelijke ontwikkelingen.
   3. Globalisering en culturele veranderingenJe analyseert globalisering en culturele veranderingen in de samenleving.
   4. Veranderingen in gezin en familieJe onderzoekt veranderingen in gezin en familie.
   5. Migratie en integratieprocessenJe bekijkt migratie en integratieprocessen in verschillende contexten.
   6. Verandering in arbeidsmarkt en werkpatronenJe analyseert veranderingen op de arbeidsmarkt en werkpatronen.
   7. Sociale bewegingen en protestenJe onderzoekt sociale bewegingen en protesten als motor van verandering.
   8. Rol van media bij sociale veranderingJe bekijkt de rol van media bij het beïnvloeden van sociale verandering.
   9. Impact van verandering op kwetsbare groepenJe analyseert de impact van verandering op kwetsbare groepen.
   10. Strategieën voor omgaan met sociale veranderingJe ontwikkelt strategieën om met sociale verandering om te gaan.
5. 5 Sociale problemen en deviantie Je onderzoekt sociale problemen, oorzaken van afwijkend gedrag en manieren van aanpak.
   10 lessen

   1. Definitie en typering van sociale problemenJe definieert sociale problemen en herkent verschillende typen.
   2. Oorzaken van deviantieJe onderzoekt oorzaken van afwijkend gedrag in de samenleving.
   3. Criminologie en sociale controleJe analyseert de relatie tussen criminaliteit en sociale controle.
   4. Stigma en labeling theorieJe past stigma- en labelingtheorie toe op sociale situaties.
   5. Drugsgebruik en verslavingJe onderzoekt maatschappelijke aspecten van drugsgebruik en verslaving.
   6. Huiselijk geweld en kindermishandelingJe signaleert huiselijk geweld en kindermishandeling en bespreekt aanpak.
   7. Dakloosheid en armoedeproblematiekJe analyseert problematiek rond dakloosheid en armoede.
   8. Psychische problematiek en sociale factorenJe bekijkt de relatie tussen psychische problematiek en sociale factoren.
   9. Preventie en interventies bij sociale problemenJe onderzoekt preventie en interventies bij sociale problemen.
   10. Rol van sociaal werk bij aanpak van deviantieJe beschrijft de rol van sociaal werk bij het aanpakken van afwijkend gedrag.
6. 6 Cultuur en identiteit Je onderzoekt cultuur, identiteitsvorming en culturele diversiteit in relatie tot het sociaal werk.
   10 lessen

   1. Cultuurbegrip en culturele diversiteitJe analyseert het begrip cultuur en de betekenis van culturele diversiteit.
   2. Identiteitsvorming en sociale contextJe onderzoekt hoe identiteit wordt gevormd in sociale contexten.
   3. Etniciteit en etnische identiteitJe bekijkt hoe etniciteit en etnische identiteit ontstaan en functioneren.
   4. Religie en levensbeschouwingJe onderzoekt de rol van religie en levensbeschouwing in de samenleving.
   5. Seksuele en genderidentiteitJe analyseert aspecten van seksuele en genderidentiteit.
   6. Acculturatie en integratieprocessenJe bekijkt acculturatie- en integratieprocessen in diverse contexten.
   7. Culturele conflicten en communicatieJe onderzoekt culturele conflicten en communicatie tussen groepen.
   8. Multiculturele samenleving en sociale cohesieJe analyseert de multiculturele samenleving en sociale cohesie.
   9. Identiteitsproblemen en sociaal werkJe signaleert identiteitsproblemen en koppelt die aan sociaal werk.
   10. Cultureel sensitief werkenJe past cultureel sensitief werken toe in praktijksituaties.
7. 7 Gezin en opvoeding Je onderzoekt gezinsstructuren, opvoedingsprocessen en de invloed van de sociale omgeving.
   10 lessen

   1. Sociologische visie op gezinJe bekijkt het gezin vanuit sociologisch perspectief.
   2. Typen gezinsstructurenJe onderscheidt verschillende gezinsstructuren en hun kenmerken.
   3. Rol van opvoeding in sociale socialisatieJe onderzoekt hoe opvoeding bijdraagt aan socialisatie.
   4. Veranderingen in gezinsrollenJe analyseert veranderingen in gezinsrollen.
   5. Opvoedingsproblemen en risicofactorenJe signaleert opvoedingsproblemen en risicofactoren.
   6. Invloed van sociale omgeving op gezinJe onderzoekt de invloed van de sociale omgeving op het gezin.
   7. Jeugdzorg en gezinsondersteuningJe bekijkt jeugdzorg en vormen van gezinsondersteuning.
   8. Arbeid en zorg binnen het gezinJe analyseert de verdeling van arbeid en zorg binnen gezinnen.
   9. Gezin en maatschappelijke hulpverleningJe onderzoekt samenwerking tussen gezin en maatschappelijke hulpverlening.
   10. Preventieve interventies voor gezinnenJe ontwikkelt preventieve interventies voor gezinnen.
8. 8 Sociale instituties en voorzieningen Je onderzoekt de werking van instituties, voorzieningen en hun invloed op sociale kansen.
   10 lessen

   1. Functie van sociale institutiesJe analyseert de functie van sociale instituties in de samenleving.
   2. Onderwijs en sociale kansenJe onderzoekt de rol van onderwijs in het bieden van sociale kansen.
   3. Zorg- en welzijnsinstellingenJe bekijkt de werking van zorg- en welzijnsinstellingen.
   4. Arbeidsmarkt en sociale beschermingJe analyseert de arbeidsmarkt en vormen van sociale bescherming.
   5. Overheid en sociale beleidJe onderzoekt de rol van overheid en sociaal beleid.
   6. Religieuze en informele institutiesJe bekijkt religieuze en informele instituties en hun betekenis.
   7. Rol van vrijwilligers en informele netwerkenJe onderzoekt de rol van vrijwilligers en informele netwerken.
   8. Toegankelijkheid van voorzieningenJe analyseert de toegankelijkheid van sociale voorzieningen.
   9. Institutionele discriminatie en uitsluitingJe signaleert institutionele discriminatie en uitsluiting.
   10. Sociaal werk en samenwerking met institutiesJe bekijkt samenwerking tussen sociaal werk en instituties.
9. 9 Participatie en burgerschap Je onderzoekt participatie, burgerschap en de invloed van betrokkenheid op welzijn.
   10 lessen

   1. Concepten van burgerschapJe analyseert verschillende opvattingen over burgerschap.
   2. Sociale participatie en betrokkenheidJe onderzoekt vormen van sociale participatie en betrokkenheid.
   3. Belemmeringen voor participatieJe signaleert belemmeringen voor participatie.
   4. Rol van vrijwilligerswerkJe bekijkt de rol van vrijwilligerswerk in de samenleving.
   5. Burgerinitiatieven en sociale actieJe onderzoekt burgerinitiatieven en sociale actie.
   6. Politieke participatie en maatschappelijke invloedJe analyseert politieke participatie en maatschappelijke invloed.
   7. Inclusie van kwetsbare groepenJe onderzoekt inclusie van kwetsbare groepen.
   8. Participatief sociaal werkJe past participatief werken toe in praktijksituaties.
   9. Empowerment en zelfredzaamheidJe bekijkt hoe empowerment en zelfredzaamheid worden versterkt.
   10. Effecten van participatie op welzijnJe analyseert het effect van participatie op welzijn.
10. 10 Methodieken en interventies in sociaal werk Je past methodieken toe en evalueert interventies binnen het sociaal werk.
    10 lessen

    1. Sociologische diagnose en analyseJe voert een sociologische diagnose en analyse uit van een situatie.
    2. Gebruik van casemanagementJe gebruikt casemanagement bij het begeleiden van cliënten.
    3. Empowerment en versterking van eigen krachtJe versterkt eigen kracht en werkt aan empowerment van betrokkenen.
    4. Motiverende gespreksvoeringJe oefent met motiverende gespreksvoering in verschillende situaties.
    5. Groepsgerichte interventiesJe past groepsgerichte interventies toe in de praktijk.
    6. Netwerkgericht werkenJe werkt netwerkgericht en betrekt relevante partijen.
    7. Conflicthantering en mediationJe oefent met conflicthantering en mediation in praktijksituaties.
    8. Preventie en vroegsignaleringJe signaleert vroegtijdig problemen en zet preventie in.
    9. Samenwerking met andere disciplinesJe werkt samen met andere disciplines aan sociale vraagstukken.
    10. Evaluatie van interventiesJe evalueert de effecten van interventies en stelt bij waar nodig.

Je ontwikkelt managementvaardigheden voor het aansturen en verbeteren van welzijnsorganisaties.

1. 1 Organisatie en structuur in welzijn Je onderzoekt hoe welzijnsorganisaties zijn opgebouwd en hoe interne processen en samenwerking verlopen.
   10 lessen

   1. Typen welzijnsorganisatiesJe vergelijkt verschillende soorten organisaties binnen het welzijnsdomein.
   2. Organisatiestructuren en hiërarchieJe analyseert hoe organisatiestructuren en hiërarchieën werken.
   3. Rollen en verantwoordelijkheden binnen teamsJe beschrijft rollen en verantwoordelijkheden van teamleden.
   4. Samenwerking tussen afdelingenJe onderzoekt hoe afdelingen samenwerken en informatie delen.
   5. Functionerings- en beoordelingssystemenJe bekijkt hoe functioneren en beoordelen van medewerkers wordt vormgegeven.
   6. Organisatiecultuur en waardenJe herkent hoe cultuur en waarden het gedrag binnen organisaties beïnvloeden.
   7. Bestuursmodellen in welzijnJe vergelijkt verschillende bestuursmodellen in welzijnsorganisaties.
   8. Beleid en strategische planningJe stelt beleids- en strategische plannen op voor een organisatie.
   9. Interne communicatieprocessenJe analyseert interne communicatieprocessen en verbetert deze waar nodig.
   10. Verandermanagement in organisatiesJe past verandermanagement toe bij organisatorische aanpassingen.
2. 2 Leiderschap en managementvaardigheden Je oefent met leiderschapsstijlen en managementvaardigheden die relevant zijn voor het welzijnswerk.
   10 lessen

   1. Verschillende leiderschapsstijlenJe herkent en vergelijkt verschillende manieren van leidinggeven.
   2. Motiveren en inspireren van medewerkersJe motiveert en inspireert medewerkers met gerichte technieken.
   3. BesluitvormingstechniekenJe past besluitvormingsmethoden toe in praktijksituaties.
   4. Conflicthantering binnen teamsJe lost conflicten binnen teams op met passende strategieën.
   5. Coaching en feedback gevenJe geeft constructieve feedback en coacht medewerkers.
   6. Effectief communiceren als managerJe communiceert effectief als manager met verschillende doelgroepen.
   7. Tijd- en prioriteitenmanagementJe plant en prioriteert werkzaamheden binnen je team.
   8. Ontwikkelen van een visieJe ontwikkelt een heldere visie voor je organisatie of team.
   9. Omgaan met stress en drukJe gaat adequaat om met stressvolle situaties en werkdruk.
   10. Zelfreflectie en persoonlijke groeiJe reflecteert op je eigen functioneren en stimuleert persoonlijke groei.
3. 3 Financiën en budgettering in welzijn Je leert financiële processen beheren, begrotingen opstellen en financiële verantwoording afleggen.
   10 lessen

   1. Opstellen van begrotingenJe stelt een begroting op voor een welzijnsorganisatie of project.
   2. Kosten- en batenanalyseJe voert een kosten- en batenanalyse uit.
   3. Financiële rapportages lezen en begrijpenJe leest en interpreteert financiële rapportages.
   4. Budgetbewaking en controleJe bewaakt het budget en grijpt tijdig in bij afwijkingen.
   5. Subsidie- en financieringsmogelijkhedenJe onderzoekt mogelijkheden voor subsidies en financiering.
   6. Kostenbesparende maatregelenJe identificeert en voert kostenbesparende maatregelen door.
   7. Investeringsbeslissingen makenJe maakt onderbouwde investeringsbeslissingen.
   8. Financiële risico’s identificerenJe signaleert financiële risico’s en neemt beheersmaatregelen.
   9. Verantwoording naar stakeholdersJe legt financiële verantwoording af aan stakeholders.
   10. Gebruik van financiële softwareJe werkt met financiële software voor administratie en rapportage.
4. 4 Human resource management in welzijn Je behandelt HR-processen zoals werving, ontwikkeling, verzuim en juridische aspecten binnen welzijn.
   10 lessen

   1. Werving en selectieprocessenJe voert werving- en selectieprocedures uit.
   2. Ontwikkelen van functieprofielenJe ontwikkelt functieprofielen voor verschillende rollen.
   3. Arbeidsvoorwaarden en contractenJe stelt arbeidsvoorwaarden en contracten op.
   4. Training en ontwikkeling van medewerkersJe organiseert training en ontwikkeling voor medewerkers.
   5. Verzuimbeleid en re-integratieJe stelt beleid op voor verzuim en re-integratie.
   6. Loopbaanplanning en talentmanagementJe maakt loopbaanplannen en beheert talenten.
   7. Medewerkerstevredenheid metenJe meet medewerkerstevredenheid en analyseert de uitkomsten.
   8. Diversiteit en inclusie in teamsJe bevordert diversiteit en inclusie binnen teams.
   9. Conflictoplossing en mediationJe lost conflicten op en begeleidt mediationtrajecten.
   10. Juridische aspecten van HRJe past juridische kennis toe op HR-vraagstukken.
5. 5 Kwaliteitsmanagement en verbetering Je onderzoekt hoe kwaliteit wordt gemeten, geborgd en verbeterd binnen welzijnsorganisaties.
   10 lessen

   1. Begrip van kwaliteit in welzijnJe definieert wat kwaliteit betekent binnen het werkveld.
   2. Kwaliteitsnormen en -standaardenJe past kwaliteitsnormen en standaarden toe in de praktijk.
   3. Methoden voor kwaliteitsmetingJe gebruikt methoden om kwaliteit te meten en te beoordelen.
   4. Implementatie van verbetertrajectenJe voert verbetertrajecten uit binnen de organisatie.
   5. Klanttevredenheid en feedbacksystemenJe verzamelt klantfeedback en verwerkt deze in verbeteringen.
   6. Audits en interne controlesJe voert audits en interne controles uit.
   7. Procesoptimalisatie en efficiencyJe optimaliseert processen voor meer efficiency.
   8. Documentatie en rapportageJe documenteert kwaliteitsprocessen en rapporteert hierover.
   9. Rol van management in kwaliteitJe beschrijft de rol van management bij kwaliteitsborging.
   10. Continu verbeteren (PDCA-cyclus)Je past de PDCA-cyclus toe voor continue verbetering.
6. 6 Beleidsontwikkeling en strategisch management Je ontwikkelt beleidsplannen en strategieën die aansluiten op maatschappelijke behoeften en organisatiepraktijk.
   10 lessen

   1. Analyseren van maatschappelijke behoeftenJe analyseert maatschappelijke behoeften die relevant zijn voor beleid.
   2. Opstellen van beleidsplannenJe stelt beleidsplannen op met duidelijke doelen en acties.
   3. Stakeholderanalyse en betrokkenheidJe voert een stakeholderanalyse uit en betrekt belanghebbenden.
   4. Doelstellingen formulerenJe formuleert meetbare doelstellingen voor beleid.
   5. Strategieontwikkeling en keuzeJe ontwikkelt en kiest passende strategieën.
   6. Implementatie van beleidJe implementeert beleid binnen de organisatie.
   7. Evalueren en bijsturenJe evalueert beleid en stuurt bij waar nodig.
   8. Risicomanagement en scenario-analyseJe voert risicomanagement en scenario-analyses uit.
   9. Communiceren van beleid intern en externJe communiceert beleid intern en extern.
   10. Relatie tussen beleid en praktijkJe legt de relatie tussen beleid en dagelijkse praktijk uit.
7. 7 Communicatie en netwerken in welzijn Je versterkt je communicatievaardigheden en leert effectief netwerken binnen en buiten de organisatie.
   10 lessen

   1. Interne communicatiekanalenJe gebruikt interne communicatiekanalen effectief.
   2. Externe communicatie met partners en overheidJe onderhoudt externe contacten met partners en overheid.
   3. Opbouwen en onderhouden van netwerkenJe bouwt en onderhoudt relevante netwerken.
   4. PresentatietechniekenJe past presentatietechnieken toe in verschillende situaties.
   5. Schrijven van rapporten en beleidsstukkenJe schrijft heldere rapporten en beleidsstukken.
   6. Omgaan met media en public relationsJe gaat professioneel om met media en public relations.
   7. Conflicthantering in communicatieJe herkent en hanteert conflicten in communicatie.
   8. Digitale communicatie en social mediaJe benut digitale communicatie en social media.
   9. Luisteren en feedback ontvangenJe luistert actief en verwerkt feedback.
   10. Onderhandelen en overtuigenJe onderhandelt en overtuigt in gesprekken.
8. 8 Projectmanagement in welzijn Je plant, organiseert en evalueert projecten binnen het welzijnswerk met behulp van projectmanagementtechnieken.
   10 lessen

   1. Initiëren en definiëren van projectenJe start en definieert projecten met duidelijke doelen.
   2. Planning en fasering van projectenJe maakt een projectplanning en verdeelt het project in fasen.
   3. Opstellen van projectbudgettenJe stelt een projectbudget op en bewaakt dit.
   4. Risicoanalyse en beheersingJe voert een risicoanalyse uit en beheerst risico’s.
   5. Samenstellen van projectteamsJe stelt een projectteam samen en verdeelt taken.
   6. Monitoring en rapportageJe monitort de voortgang en rapporteert hierover.
   7. Kwaliteitsborging binnen projectenJe borgt de kwaliteit binnen projecten.
   8. StakeholdermanagementJe beheert stakeholders gedurende het project.
   9. Oplevering en evaluatieJe levert projecten op en evalueert de resultaten.
   10. Gebruik van projectmanagementtoolsJe gebruikt projectmanagementtools in de praktijk.
9. 9 Juridische kaders en ethiek Je verdiept je in juridische en ethische vraagstukken die spelen binnen het werkveld welzijn.
   10 lessen

   1. Wettelijke regelgeving binnen welzijnJe past wettelijke regelgeving toe in het dagelijks werk.
   2. Privacy en gegevensbeschermingJe beschermt privacy en gaat zorgvuldig om met gegevens.
   3. Rechten van cliënten en burgersJe kent de rechten van cliënten en burgers en past deze toe.
   4. Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheidJe handelt verantwoord en kent je aansprakelijkheid.
   5. Ethische dilemma’s in de praktijkJe analyseert ethische dilemma’s in praktijksituaties.
   6. Omgang met vertrouwelijke informatieJe gaat vertrouwelijk om met informatie.
   7. Meldplicht en klachtenproceduresJe handelt volgens meldplicht en klachtenprocedures.
   8. Samenwerking met toezichthoudersJe werkt samen met toezichthouders waar nodig.
   9. Juridische aspecten van contractenJe past juridische kennis toe op contracten.
   10. Integriteit en beroepscodesJe handelt volgens integriteit en beroepscodes.
10. 10 Innovatie en verandering in welzijn Je leert veranderingen signaleren, innovatie toepassen en medewerkers betrekken bij vernieuwing in welzijn.
    10 lessen

    1. Signalen van verandering herkennenJe herkent signalen van verandering binnen de organisatie.
    2. Innovatieve methodes en techniekenJe past innovatieve methodes en technieken toe.
    3. Implementatie van nieuwe werkwijzenJe implementeert nieuwe werkwijzen in de praktijk.
    4. Weerstand tegen verandering managenJe gaat om met weerstand tegen verandering.
    5. Cultuurverandering begeleidenJe begeleidt cultuurveranderingen binnen teams.
    6. Technologie inzetten binnen welzijnJe zet technologie in ter ondersteuning van het werk.
    7. Evaluatie van innovatieprojectenJe evalueert innovatieprojecten en trekt conclusies.
    8. Betrekken van medewerkers bij veranderingJe betrekt medewerkers actief bij veranderprocessen.
    9. Communicatie over veranderingenJe communiceert duidelijk over geplande veranderingen.
    10. Duurzame organisatorische vernieuwingJe werkt aan duurzame vernieuwing binnen de organisatie.