HBO Praktijkcursus – Hulp bij opvoeding en gezin

Je onderzoekt opvoedingsvraagstukken, analyseert gezinsdynamiek en past methodisch handelen toe in de hulpverlening.

1. 1 Ontwikkelingspsychologie Je onderzoekt hoe kinderen zich ontwikkelen op cognitief, emotioneel, lichamelijk en sociaal gebied.
   10 lessen

   1. Basisprincipes van cognitieve ontwikkelingJe analyseert hoe kinderen denken en leren in verschillende ontwikkelingsfasen.
   2. Emotionele ontwikkeling bij kinderenJe onderzoekt hoe emoties zich ontwikkelen en welke factoren hierop van invloed zijn.
   3. Hechting en relaties met oudersJe beschrijft hoe hechting ontstaat en welke rol ouders spelen in relaties.
   4. Lichamelijke en motorische ontwikkelingJe signaleert lichamelijke en motorische mijlpalen bij kinderen.
   5. Puberteit en identiteitsvormingJe onderzoekt hoe jongeren hun identiteit vormen tijdens de puberteit.
   6. Gedragsproblemen herkennenJe herkent signalen van gedragsproblemen bij kinderen en jongeren.
   7. Invloed van trauma op ontwikkelingJe beoordeelt de invloed van trauma op de ontwikkeling van kinderen.
   8. Verschillen in ontwikkeling bij jongens en meisjesJe vergelijkt verschillen in ontwikkeling tussen jongens en meisjes.
   9. Culturele invloeden op ontwikkelingJe analyseert hoe cultuur de ontwikkeling van kinderen beïnvloedt.
   10. Praktische toepassing van ontwikkelingsmodellenJe past ontwikkelingsmodellen toe in praktijksituaties.
2. 2 Gezinsdynamiek Je onderzoekt rollen, communicatie en conflicten binnen gezinnen en de effecten daarvan op kinderen.
   10 lessen

   1. Rollen binnen gezinnenJe benoemt verschillende rollen van gezinsleden en hun invloed op het gezin.
   2. Communicatiepatronen herkennenJe herkent communicatiepatronen en hun effect op gezinsfunctioneren.
   3. Invloed van echtscheiding op kinderenJe analyseert de gevolgen van echtscheiding voor kinderen.
   4. Opvoedstijlen en hun effectenJe vergelijkt opvoedstijlen en hun impact op kinderen.
   5. Generatieverschillen in opvoedingJe beschrijft verschillen tussen generaties in opvoedopvattingen.
   6. Conflicten in gezinnen en bemiddelingJe onderzoekt hoe conflicten ontstaan en bemiddelt bij gezinsproblemen.
   7. Samenstelling van moderne gezinnenJe bespreekt samenstellingen van gezinnen en de gevolgen voor dynamiek.
   8. Relatie tussen ouders en grootoudersJe analyseert de relatie tussen ouders en grootouders.
   9. Macht en afhankelijkheid in gezinnenJe signaleert machtsverhoudingen en afhankelijkheid binnen gezinnen.
   10. Methoden om gezinsfunctioneren te verbeterenJe past methoden toe om het functioneren van gezinnen te verbeteren.
3. 3 Jeugdproblematiek Je signaleert sociaal-emotionele problemen bij jongeren en kiest passende begeleidingsstrategieën.
   10 lessen

   1. Signaleren van sociaal-emotionele problemenJe herkent signalen van sociaal-emotionele problemen bij jongeren.
   2. Omgaan met gedragsstoornissenJe past strategieën toe bij gedragsstoornissen.
   3. Verslavingsproblematiek bij jongerenJe signaleert verslavingsproblemen en bespreekt mogelijke aanpakken.
   4. Pesten en sociale uitsluitingJe analyseert situaties van pesten en sociale uitsluiting.
   5. Angst- en stemmingsstoornissenJe herkent angst- en stemmingsstoornissen bij jongeren.
   6. Schooluitval en motivatieproblemenJe onderzoekt oorzaken van schooluitval en motivatieproblemen.
   7. Lichamelijke klachten door stressJe signaleert lichamelijke klachten die ontstaan door stress.
   8. Risicojongeren en preventieJe benoemt risicofactoren bij jongeren en manieren om preventief te handelen.
   9. Invloed van sociale mediaJe analyseert de invloed van sociale media op jongeren.
   10. Praktische handvatten voor begeleidingJe past praktische handvatten toe voor begeleiding van jongeren.
4. 4 Communicatievaardigheden Je oefent met gespreksvaardigheden en leert effectief communiceren met kinderen, ouders en collega’s.
   10 lessen

   1. Actief luisterenJe past actief luisteren toe in gesprekken.
   2. Empathisch reagerenJe reageert empathisch in verschillende situaties.
   3. Gesprekstechnieken met kinderenJe oefent gespreksvoering met kinderen.
   4. Gesprekstechnieken met oudersJe voert gesprekken met ouders over opvoedingskwesties.
   5. Feedback geven en ontvangenJe geeft en ontvangt feedback op een constructieve manier.
   6. Omgaan met weerstandJe gaat om met weerstand in gesprekken.
   7. Non-verbale communicatie herkennenJe herkent non-verbale signalen in communicatie.
   8. Assertiviteit in gesprekkenJe communiceert assertief in gesprekken.
   9. Interculturele communicatieJe past interculturele communicatie toe in de praktijk.
   10. Gesprekken begeleiden in conflictsituatiesJe begeleidt gesprekken in conflictsituaties.
5. 5 Samenwerking in de keten Je onderzoekt hoe je effectief samenwerkt met verschillende organisaties rondom jeugd en gezin.
   10 lessen

   1. Samenwerking met scholenJe stemt af met scholen over ondersteuning van kinderen.
   2. Rol van jeugdzorgorganisatiesJe beschrijft de rol van jeugdzorgorganisaties in de keten.
   3. Samenwerken met huisarts en GGDJe werkt samen met huisarts en GGD bij hulpvragen.
   4. Betrokkenheid van wijkteamsJe betrekt wijkteams bij ondersteuning van gezinnen.
   5. Netwerken met sport- en cultuurorganisatiesJe legt contact met sport- en cultuurorganisaties voor samenwerking.
   6. Afstemming met maatschappelijk werkJe stemt af met maatschappelijk werk over casuïstiek.
   7. Samenwerking met politie en justitieJe werkt samen met politie en justitie bij complexe situaties.
   8. Taken en verantwoordelijkheden verhelderenJe maakt taken en verantwoordelijkheden binnen de keten duidelijk.
   9. Effectief overleg organiserenJe organiseert en voert effectief overleg met partners.
   10. Grenzen en mogelijkheden van samenwerkingJe benoemt grenzen en mogelijkheden van samenwerking.
6. 6 Juridische en ethische kaders Je past juridische en ethische kaders toe bij hulpverlening aan kinderen en gezinnen.
   10 lessen

   1. Kinderrechten en ouderrechtenJe benoemt kinderrechten en ouderrechten in de praktijk.
   2. Jeugdbescherming en voogdijJe beschrijft procedures rond jeugdbescherming en voogdij.
   3. Privacy en beroepsgeheimJe hanteert privacyregels en beroepsgeheim in je werk.
   4. Meldcode huiselijk geweld en kindermishandelingJe past de meldcode toe bij signalen van huiselijk geweld.
   5. Grenzen van professionele verantwoordelijkheidJe bepaalt waar je professionele verantwoordelijkheid ligt.
   6. Ethische dilemma’s in de praktijkJe bespreekt ethische dilemma’s en maakt afwegingen in de praktijk.
   7. Rol van de rechterlijke machtJe beschrijft de rol van de rechterlijke macht bij jeugdzaken.
   8. Toestemming en informatie-uitwisselingJe regelt toestemming en informatie-uitwisseling zorgvuldig.
   9. Aansprakelijkheid in de hulpverleningJe benoemt aansprakelijkheid bij hulpverlening.
   10. Wet- en regelgeving rond onderwijs en zorgJe past wet- en regelgeving toe rond onderwijs en zorg.
7. 7 Preventie en interventie Je leert signaleren, voorkomen en aanpakken van opvoedproblemen en gedragsproblemen bij kinderen.
   10 lessen

   1. Vroegsignalering bij opvoedproblemenJe signaleert vroegtijdig opvoedproblemen bij kinderen.
   2. Voorlichting en bewustwording bij oudersJe geeft voorlichting en vergroot bewustwording bij ouders.
   3. Praktische opvoedtipsJe geeft praktische opvoedtips aan ouders.
   4. Ondersteunen bij dagelijkse routinesJe ondersteunt gezinnen bij dagelijkse routines.
   5. Interventies bij gedragsproblemenJe voert interventies uit bij gedragsproblemen.
   6. Methoden om positief ouderschap te stimulerenJe stimuleert positief ouderschap met gerichte methoden.
   7. Preventie van kindermishandelingJe herkent signalen van kindermishandeling en handelt preventief.
   8. Preventie van schooluitvalJe werkt aan preventie van schooluitval.
   9. Programma’s voor gezonde leefstijlJe zet programma’s in voor een gezonde leefstijl.
   10. Evaluatie van interventiesJe evalueert de effectiviteit van interventies.
8. 8 Methodisch werken Je past methodisch werken toe in hulpverleningstrajecten en legt dit vast in plannen en dossiers.
   10 lessen

   1. Fasering van hulpverleningJe doorloopt de fasen van hulpverlening gestructureerd.
   2. Intake en analyse van hulpvragenJe voert intakegesprekken en analyseert hulpvragen.
   3. Opstellen van begeleidingsplannenJe stelt een begeleidingsplan op voor cliënten.
   4. Doelen formuleren en SMART makenJe formuleert doelen en maakt ze SMART.
   5. Keuze van methodiekenJe kiest passende methodieken voor begeleiding.
   6. Evalueren van voortgangJe evalueert de voortgang van de hulpverlening.
   7. Dossiervorming en verslagleggingJe verzorgt dossiervorming en verslaglegging.
   8. Evidence-based werkenJe werkt evidence-based waar mogelijk.
   9. Flexibiliteit in begeleidingJe past flexibiliteit toe in begeleidingstrajecten.
   10. Afsluiting en nazorgJe rondt hulpverleningstrajecten af en biedt nazorg.
9. 9 Onderzoekend vermogen Je ontwikkelt onderzoeksvaardigheden en past onderzoeksresultaten toe in de praktijk van opvoeding en gezin.
   10 lessen

   1. Belang van praktijkgericht onderzoekJe benoemt het belang van praktijkgericht onderzoek.
   2. Formuleren van onderzoeksvragenJe formuleert duidelijke onderzoeksvragen.
   3. Kwalitatief onderzoek uitvoerenJe voert kwalitatief onderzoek uit in de praktijk.
   4. Kwantitatief onderzoek uitvoerenJe voert kwantitatief onderzoek uit en verwerkt gegevens.
   5. Literatuuronderzoek en bronnengebruikJe zoekt en gebruikt relevante literatuur en bronnen.
   6. Ethisch verantwoord onderzoek doenJe voert onderzoek uit volgens ethische richtlijnen.
   7. Data verzamelen en analyserenJe verzamelt en analyseert onderzoeksdata.
   8. Resultaten interpreterenJe interpreteert onderzoeksresultaten.
   9. Onderzoeksrapportage schrijvenJe schrijft een onderzoeksrapportage.
   10. Toepassen van onderzoeksresultaten in de praktijkJe past onderzoeksresultaten toe in je werkpraktijk.
10. 10 Professionele ontwikkeling Je werkt aan je professionele ontwikkeling en reflecteert op je handelen binnen de hulpverlening.
    10 lessen

    1. Reflectie op eigen handelenJe reflecteert op je eigen handelen en leert hiervan.
    2. Professionele identiteit ontwikkelenJe ontwikkelt je professionele identiteit.
    3. Omgaan met stress en werkdrukJe gaat om met stress en werkdruk in je werk.
    4. Leren van feedback en intervisieJe leert van feedback en intervisie met collega’s.
    5. Grenzen stellen in de hulpverleningJe stelt grenzen in het contact met cliënten.
    6. Kritisch denken en oordeelsvormingJe denkt kritisch en vormt een onderbouwd oordeel.
    7. Omgaan met emoties van cliëntenJe gaat om met emoties van cliënten in de praktijk.
    8. Balans tussen werk en privéJe bewaakt de balans tussen werk en privé.
    9. Permanente professionele ontwikkelingJe werkt aan je permanente professionele ontwikkeling.
    10. Werken volgens beroepsprofiel en competentiesJe werkt volgens het beroepsprofiel en de bijbehorende competenties.