HBO Praktijkcursus – Veiligheid bij medicatiebeheer

Je past veiligheidsprincipes toe in medicatiebeheer en analyseert risico’s, incidenten en processen binnen de zorg.

1. 1 Basisprincipes van veilig medicatiebeheer Je onderzoekt de basisprincipes, rollen en verantwoordelijkheden die samenhangen met veilig medicatiebeheer.
   10 lessen

   1. Doel en belang van veilig medicatiebeheerJe benoemt het doel van veilig medicatiebeheer en licht het belang toe.
   2. Risico’s en gevolgen van medicatiefoutenJe bespreekt risico’s en gevolgen van fouten met medicatie.
   3. Fasen van het medicatieprocesJe brengt de verschillende fasen van het medicatieproces in kaart.
   4. Rollen en verantwoordelijkheden binnen zorgteamsJe beschrijft taken en verantwoordelijkheden binnen het zorgteam.
   5. Samenhang tussen kwaliteit van zorg en veiligheidJe legt uit hoe kwaliteit van zorg en veiligheid samenhangen.
   6. Preventief en corrigerend handelenJe benoemt preventieve en corrigerende acties bij onveilige situaties.
   7. Professioneel en ethisch handelenJe licht toe hoe je professioneel en ethisch handelt bij medicatiebeheer.
   8. Grenzen van bevoegdheden en verantwoordelijkhedenJe geeft aan waar jouw bevoegdheden en verantwoordelijkheden liggen.
   9. Vastleggen van veiligheidsafsprakenJe legt vast welke veiligheidsafspraken gelden binnen het team.
   10. Continue verbetering van medicatieveiligheidJe beschrijft hoe je continu werkt aan verbetering van medicatieveiligheid.
2. 2 Wet- en regelgeving Je past wet- en regelgeving toe op medicatiebeheer en analyseert verantwoordelijkheden en procedures.
   10 lessen

   1. GeneesmiddelenwetJe benoemt de belangrijkste bepalingen uit de Geneesmiddelenwet.
   2. Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz)Je licht de toepassing van de Wkkgz toe in de praktijk.
   3. ArbeidsomstandighedenwetJe beschrijft eisen uit de Arbeidsomstandighedenwet voor medicatiebeheer.
   4. Richtlijnen en protocollen in de zorgJe past richtlijnen en protocollen toe in zorgprocessen.
   5. Aansprakelijkheid bij medicatie-incidentenJe analyseert aansprakelijkheid bij incidenten met medicatie.
   6. Privacywetgeving en patiëntgegevensJe legt uit hoe je omgaat met privacy bij patiëntgegevens.
   7. Meldingsplicht en registratieJe benoemt wanneer en hoe je een incident moet melden en registreren.
   8. Toezicht door inspectiesJe beschrijft het toezicht door inspecties in de zorg.
   9. Interne regelgeving en proceduresJe past interne procedures toe bij medicatiebeheer.
   10. Evaluatie van naleving en complianceJe evalueert of aan wet- en regelgeving wordt voldaan.
3. 3 Risicoanalyse in medicatieprocessen Je voert risicoanalyses uit in medicatieprocessen en actualiseert beheersmaatregelen waar nodig.
   10 lessen

   1. Inventarisatie van medicatierisico’sJe inventariseert mogelijke risico’s bij medicatiegebruik.
   2. Analyse van voorschrijven en toedienenJe analyseert het voorschrijven en toedienen van medicatie.
   3. Risico’s bij overdracht en communicatieJe signaleert risico’s bij overdracht en communicatie.
   4. Gevaren bij complexe medicatieschema’sJe benoemt gevaren bij complexe medicatieschema’s.
   5. Medicatie bij kwetsbare doelgroepenJe beschrijft risico’s voor kwetsbare doelgroepen.
   6. Gebruik van risicomodellenJe gebruikt risicomodellen om risico’s te beoordelen.
   7. Vastleggen van risico’s in rapportagesJe legt risico’s vast in rapportages.
   8. Prioriteren van beheersmaatregelenJe prioriteert beheersmaatregelen op basis van analyse.
   9. Evaluatie van restrisico’sJe evalueert restrisico’s na genomen maatregelen.
   10. Actualiseren van risicoanalysesJe werkt risicoanalyses bij op basis van nieuwe inzichten.
4. 4 Opslag en logistiek van medicatie Je beheert de opslag en logistiek van medicatie en controleert op veiligheid en traceerbaarheid.
   10 lessen

   1. Eisen aan opslagruimtenJe controleert of opslagruimten voldoen aan de gestelde eisen.
   2. Temperatuurbeheer en controleJe beheert en controleert de temperatuur van medicatieopslag.
   3. Scheiding van medicatiecategorieënJe scheidt medicatiecategorieën volgens voorschriften.
   4. Beveiliging tegen diefstal en misbruikJe beveiligt medicatie tegen diefstal en misbruik.
   5. Etikettering en traceerbaarheidJe zorgt voor correcte etikettering en traceerbaarheid.
   6. HoudbaarheidscontroleJe voert houdbaarheidscontroles uit op medicatie.
   7. Transport binnen de organisatieJe organiseert intern transport van medicatie.
   8. Inspectie van opslagvoorzieningenJe inspecteert opslagvoorzieningen op veiligheid.
   9. Documentatie van logistieke processenJe documenteert logistieke processen rondom medicatie.
   10. Verbetering van opslagveiligheidJe stelt verbeteringen voor in de opslagveiligheid.
5. 5 Toediening en controle Je voert controles uit bij toediening van medicatie en signaleert en verbetert onveilige situaties.
   10 lessen

   1. Juiste cliënt, medicijn en doseringJe controleert of de juiste cliënt, medicijn en dosering worden gebruikt.
   2. Tijdstip en toedieningsvormJe stemt tijdstip en toedieningsvorm van medicatie af.
   3. Controleprocedures en dubbelchecksJe voert controleprocedures en dubbelchecks uit.
   4. Risico’s bij infuus- en injectiemedicatieJe benoemt risico’s bij infuus- en injectiemedicatie.
   5. Omgaan met afwijkingenJe handelt bij afwijkingen in het toedieningsproces.
   6. Registratie van toedieningJe registreert de toediening van medicatie correct.
   7. Communicatie binnen het zorgteamJe communiceert over toediening binnen het zorgteam.
   8. Signaleren van bijwerkingenJe signaleert bijwerkingen van medicatie.
   9. Evaluatie van toedieningsfoutenJe evalueert fouten bij toediening van medicatie.
   10. Verbeteren van toedieningsveiligheidJe stelt verbeteringen voor in de toedieningsveiligheid.
6. 6 Menselijk handelen en gedrag Je analyseert menselijk handelen en gedrag in relatie tot medicatieveiligheid en bevordert veilig gedrag.
   10 lessen

   1. Invloed van werkdruk en stressJe onderzoekt de invloed van werkdruk en stress op medicatieveiligheid.
   2. Aandacht en concentratieJe benoemt het belang van aandacht en concentratie.
   3. Routine en risicoperceptieJe bespreekt het effect van routine en risicoperceptie.
   4. Communicatie bij overdrachtenJe communiceert zorgvuldig bij overdrachten.
   5. Aanspreekcultuur en melden van foutenJe stimuleert een aanspreekcultuur en meldt fouten.
   6. Vermoeidheid en dienstenJe analyseert de rol van vermoeidheid bij medicatiebeheer.
   7. Voorbeeldgedrag en verantwoordelijkheidJe geeft het belang van voorbeeldgedrag en verantwoordelijkheid aan.
   8. Vastleggen van gedragsobservatiesJe legt gedragsobservaties vast in rapportages.
   9. Reflectie op professioneel handelenJe reflecteert op je eigen professioneel handelen.
   10. Bevorderen van veilig gedragJe bevordert veilig gedrag binnen het team.
7. 7 Medicatie-incidenten en calamiteiten Je herkent medicatie-incidenten, neemt maatregelen en evalueert het verloop en de afhandeling.
   10 lessen

   1. Herkennen van medicatie-incidentenJe signaleert wanneer sprake is van een medicatie-incident.
   2. Eerste maatregelen bij foutenJe neemt direct passende maatregelen bij fouten.
   3. Communicatie met cliënt of patiëntJe communiceert met de cliënt of patiënt over een incident.
   4. Interne melding en registratieJe meldt en registreert incidenten intern.
   5. Samenwerking met apotheek en artsJe werkt samen met apotheek en arts bij incidenten.
   6. Analyse van oorzaken en gevolgenJe analyseert oorzaken en gevolgen van incidenten.
   7. Nazorg voor betrokkenenJe biedt nazorg aan betrokkenen na een incident.
   8. Preventieve maatregelen na incidentJe stelt preventieve maatregelen op na een incident.
   9. Evaluatie van calamiteitenJe evalueert het verloop van calamiteiten.
   10. Verbetering van incidentafhandelingJe verbetert de afhandeling van incidenten in de organisatie.
8. 8 Communicatie en samenwerking Je stemt af binnen teams, communiceert met cliënten en verbetert informatie-uitwisseling rond medicatie.
   10 lessen

   1. Afstemming binnen multidisciplinaire teamsJe stemt medicatiebeheer af binnen multidisciplinaire teams.
   2. Overdracht van medicatie-informatieJe draagt medicatie-informatie zorgvuldig over.
   3. Communicatie met cliënten en naastenJe communiceert duidelijk met cliënten en naasten.
   4. Duidelijke verslagleggingJe legt bevindingen helder vast in verslaglegging.
   5. Gebruik van digitale systemenJe gebruikt digitale systemen voor informatie-uitwisseling.
   6. Samenwerking met externe zorgverlenersJe werkt samen met externe zorgverleners.
   7. Vastleggen van communicatieafsprakenJe legt afspraken over communicatie vast.
   8. Evaluatie van samenwerkingJe evalueert de samenwerking binnen het team.
   9. Verbetering van informatie-uitwisselingJe verbetert de informatie-uitwisseling rond medicatie.
   10. Continuïteit van zorgJe waarborgt de continuïteit van zorg bij medicatiebeheer.
9. 9 Registratie, rapportage en analyse Je registreert medicatiegegevens, rapporteert incidenten en analyseert trends voor verbeteringen.
   10 lessen

   1. Vastleggen van medicatiegegevensJe legt medicatiegegevens volledig en correct vast.
   2. Rapportage van incidenten en bijna-foutenJe rapporteert incidenten en bijna-fouten volgens procedure.
   3. Objectieve en zorgvuldige verslagleggingJe zorgt voor objectieve en zorgvuldige verslaglegging.
   4. Analyse van trends en patronenJe analyseert trends en patronen in incidentmeldingen.
   5. Juridische eisen aan documentatieJe voldoet aan juridische eisen bij documentatie.
   6. Terugkoppeling aan managementJe koppelt bevindingen terug aan het management.
   7. Gebruik van data voor preventieJe gebruikt data om preventieve acties te onderbouwen.
   8. Bescherming van privacyJe beschermt privacy bij het vastleggen van gegevens.
   9. Reflectie op professioneel handelenJe reflecteert op je eigen verslaglegging.
   10. Verbetering van registratiesystemenJe stelt verbeteringen voor in registratiesystemen.
10. 10 Evaluatie en continue verbetering Je evalueert het medicatieveiligheidsbeleid, meet effecten en stelt verbeterplannen op voor de organisatie.
    10 lessen

    1. Evaluatie van medicatieveiligheidsbeleidJe beoordeelt het beleid rond medicatieveiligheid.
    2. Meten van effectiviteit van maatregelenJe meet de effectiviteit van genomen maatregelen.
    3. Periodieke herbeoordeling van processenJe voert periodieke herbeoordelingen van processen uit.
    4. Betrekken van medewerkers bij verbeteringenJe betrekt medewerkers bij verbeteringen in medicatiebeheer.
    5. Integratie in kwaliteits- en veiligheidsmanagementJe integreert medicatieveiligheid in kwaliteitsmanagement.
    6. Leren van incidenten en evaluatiesJe leert van incidenten en evaluaties binnen de organisatie.
    7. Innovaties in medicatieveiligheidJe signaleert en past innovaties in medicatieveiligheid toe.
    8. Professionele en ethische afwegingenJe maakt professionele en ethische afwegingen bij verbeteringen.
    9. Opstellen van verbeterplannenJe stelt concrete verbeterplannen op voor medicatiebeheer.
    10. Borging van veilig medicatiebeheerJe borgt veilig medicatiebeheer in de dagelijkse praktijk.