HBO Praktijkcursus – Informatie en control

Je analyseert sturingsmechanismen, financiële beheersing en informatievoorziening binnen organisaties.

1. 1 Organisatie en sturingsmechanismen Je onderzoekt hoe organisaties hun sturing en inrichting organiseren voor het realiseren van doelen.
   10 lessen

   1. Inrichten van organisatiestructurenJe brengt verschillende organisatiestructuren in kaart en vergelijkt hun kenmerken.
   2. Verschil tussen lijn, staf en matrixstructurenJe vergelijkt lijn-, staf- en matrixstructuren aan de hand van praktijkvoorbeelden.
   3. Rollen en verantwoordelijkheden in sturingJe benoemt wie waarvoor verantwoordelijk is binnen verschillende sturingsvormen.
   4. Sturingsmodellen binnen organisatiesJe past sturingsmodellen toe op concrete organisatiesituaties.
   5. Verschil tussen strategisch, tactisch en operationeel niveauJe onderscheidt strategisch, tactisch en operationeel niveau en koppelt deze aan taken.
   6. Relatie tussen doelen, prestaties en verantwoordingJe legt uit hoe doelen, prestaties en verantwoording met elkaar samenhangen.
   7. Informatievoorziening als stuurmiddelJe beschrijft hoe informatievoorziening het sturen binnen organisaties ondersteunt.
   8. Horizontale en verticale communicatieJe herkent verschillen tussen horizontale en verticale communicatie in organisaties.
   9. Samenhang tussen planning en controlJe beschrijft de relatie tussen planning en control in organisaties.
   10. Effecten van organisatiecultuur op sturingJe analyseert hoe organisatiecultuur invloed heeft op sturingsprocessen.
2. 2 Planning en controlcyclus Je werkt met de planning- en controlcyclus en leert doelen en prestaties meetbaar te maken.
   10 lessen

   1. Opbouw van de planning en controlcyclusJe beschrijft de stappen van een planning- en controlcyclus.
   2. Opstellen van doelen en prestatie-indicatorenJe stelt meetbare doelen en prestatie-indicatoren op.
   3. Budgettering als planningsinstrumentJe past budgettering toe als hulpmiddel bij het plannen.
   4. Jaarplanning en voortgangsrapportagesJe maakt een jaarplanning en beoordeelt voortgangsrapportages.
   5. De rol van forecasting en bijsturingJe gebruikt forecasting en stelt bij waar nodig.
   6. Evalueren van realisatie versus begrotingJe vergelijkt realisatie met begroting en trekt conclusies.
   7. Koppeling tussen strategie en controlJe koppelt strategische keuzes aan controlmaatregelen.
   8. Samenwerking tussen afdelingen binnen de cyclusJe stemt afdelingen op elkaar af binnen de cyclus.
   9. Gebruik van dashboards en rapportagesJe gebruikt dashboards en rapportages om prestaties te volgen.
   10. Feedback toepassen in nieuwe planningenJe past feedback uit de cyclus toe in nieuwe planningen.
3. 3 Informatievoorziening en informatiesystemen Je beoordeelt informatievoorziening en informatiesystemen als basis voor besluitvorming en sturing.
   10 lessen

   1. Belang van betrouwbare informatieJe beoordeelt het belang van betrouwbare informatie in organisaties.
   2. Informatie als basis voor besluitvormingJe gebruikt informatie als onderbouwing voor besluiten.
   3. Onderscheid tussen data, informatie en kennisJe maakt onderscheid tussen data, informatie en kennis.
   4. Functies van managementinformatiesystemenJe beschrijft de functies van managementinformatiesystemen.
   5. Voorwaarden voor goede informatiekwaliteitJe benoemt voorwaarden voor goede informatiekwaliteit.
   6. Gebruik van ERP-systemenJe past ERP-systemen toe in praktische situaties.
   7. Integratie van systemen en processenJe analyseert hoe systemen en processen geïntegreerd kunnen worden.
   8. Automatisering van rapportagesJe automatiseert rapportages waar mogelijk.
   9. Informatiebeveiliging en toegangsrechtenJe waarborgt informatiebeveiliging en regelt toegangsrechten.
   10. Kritisch kijken naar informatiebehoefte per functieJe onderzoekt de informatiebehoefte per functie kritisch.
4. 4 Financiële informatie en beheersing Je analyseert financiële informatie en past beheersingsinstrumenten toe voor sturing.
   10 lessen

   1. Begrip van financiële verslagleggingJe begrijpt hoe financiële verslaglegging is opgebouwd.
   2. Lezen van resultatenrekening en balansJe leest en interpreteert resultatenrekening en balans.
   3. Inzicht in kasstromen en liquiditeitJe krijgt inzicht in kasstromen en liquiditeit.
   4. Kostenstructuren analyserenJe analyseert kostenstructuren van organisaties.
   5. Break-evenanalyses uitvoerenJe voert break-evenanalyses uit.
   6. Werken met kostprijsmodellenJe werkt met verschillende kostprijsmodellen.
   7. Financiële ratio’s gebruiken voor sturingJe gebruikt financiële ratio’s om te sturen.
   8. Budgetteren en financieel monitorenJe stelt budgetten op en monitort financiële voortgang.
   9. Financiële informatie gebruiken voor bijsturingJe gebruikt financiële informatie om bij te sturen waar nodig.
   10. Signalen van financiële risico’s herkennenJe herkent signalen van financiële risico’s.
5. 5 Risicomanagement en interne beheersing Je identificeert risico’s en zet beheersmaatregelen op binnen processen en organisatie.
   10 lessen

   1. Risico’s identificeren binnen processenJe brengt risico’s in processen in kaart.
   2. Beoordelen van impact en waarschijnlijkheidJe beoordeelt de impact en waarschijnlijkheid van risico’s.
   3. Opzetten van beheersmaatregelenJe stelt beheersmaatregelen op voor geïdentificeerde risico’s.
   4. COSO-model als raamwerk voor risicobeheersingJe past het COSO-model toe als raamwerk voor risicobeheersing.
   5. Rollen van functies in risicomanagementJe benoemt de rollen van verschillende functies in risicomanagement.
   6. Monitoring van beheersmaatregelenJe monitort de werking van beheersmaatregelen.
   7. Audit als controle-instrumentJe gebruikt audits om beheersmaatregelen te controleren.
   8. Verhouding tussen risico en rendementJe analyseert de verhouding tussen risico en rendement.
   9. Informatie over risico’s rapporterenJe rapporteert informatie over risico’s helder en gestructureerd.
   10. Continu verbeteren van beheerssystemenJe verbetert beheerssystemen op basis van evaluatie.
6. 6 Prestatiemetingen en KPI’s Je stelt prestatie-indicatoren op en monitort prestaties met behulp van KPI’s en dashboards.
   10 lessen

   1. Opstellen van kritieke prestatie-indicatorenJe formuleert kritieke prestatie-indicatoren voor verschillende doelen.
   2. SMART-formulering van doelenJe stelt doelen SMART op voor meetbaarheid.
   3. KPI’s koppelen aan organisatiedoelstellingenJe koppelt KPI’s aan organisatiedoelstellingen.
   4. Monitoren van prestaties in dashboardsJe monitort prestaties met behulp van dashboards.
   5. Interpretatie van afwijkingenJe interpreteert afwijkingen in prestatiegegevens.
   6. KPI’s vertalen naar operationele actiesJe vertaalt KPI’s naar concrete operationele acties.
   7. Samenhang tussen kwalitatieve en kwantitatieve KPI’sJe brengt kwalitatieve en kwantitatieve KPI’s met elkaar in verband.
   8. Normstelling en evaluatieJe stelt normen vast en evalueert prestaties.
   9. Communiceren van prestaties binnen de organisatieJe communiceert prestaties effectief binnen de organisatie.
   10. Bijstellen van KPI’s op basis van ontwikkelingenJe past KPI’s aan op basis van ontwikkelingen.
7. 7 Sturing op processen en efficiëntie Je stuurt op processen en efficiëntie door analyse, standaardisatie en automatisering.
   10 lessen

   1. Inzicht in primaire en ondersteunende processenJe onderscheidt primaire en ondersteunende processen in organisaties.
   2. Procesoptimalisatie voor betere controleJe optimaliseert processen voor betere beheersing.
   3. Gebruik van flowcharts en procesmodellenJe gebruikt flowcharts en procesmodellen om processen te visualiseren.
   4. Relatie tussen processen en informatiebehoefteJe koppelt processen aan de informatiebehoefte van de organisatie.
   5. Interne communicatie en afstemmingJe stemt interne communicatie en afstemming af op procesdoelen.
   6. Standaardisatie van werkzaamhedenJe standaardiseert werkzaamheden voor consistentie.
   7. Werkinstructies en protocollenJe stelt werkinstructies en protocollen op.
   8. Automatisering van routinematige takenJe automatiseert routinematige taken waar mogelijk.
   9. Prestatieverbetering door procesanalyseJe verbetert prestaties door procesanalyse.
   10. Evaluatie van doorlooptijd, kwaliteit en kostenJe evalueert doorlooptijd, kwaliteit en kosten van processen.
8. 8 Strategisch informatiegebruik Je zet informatie strategisch in voor besluitvorming, analyse en managementrapportage.
   10 lessen

   1. Vertalen van strategie naar informatiebehoefteJe vertaalt strategische doelen naar benodigde informatie.
   2. Informatie gebruiken bij besluitvormingJe gebruikt informatie bij het nemen van besluiten.
   3. Analyse van concurrentie en marktgegevensJe analyseert markt- en concurrentiegegevens.
   4. Strategische dashboards ontwikkelenJe ontwikkelt dashboards voor strategisch management.
   5. Gebruik van BI-tools (Business Intelligence)Je past BI-tools toe voor het verwerken van informatie.
   6. Informatie delen op managementniveauJe deelt relevante informatie op managementniveau.
   7. Scenariodenken en datagedreven plannenJe past scenariodenken toe en plant datagedreven.
   8. Verzamelen en interpreteren van externe dataJe verzamelt en interpreteert externe data.
   9. Kritisch beoordelen van informatiestromenJe beoordeelt informatiestromen kritisch.
   10. Informatie-ethiek bij strategisch gebruikJe houdt rekening met ethiek bij het strategisch gebruik van informatie.
9. 9 Rapportage en advisering Je structureert rapportages en adviezen en communiceert deze helder naar verschillende doelgroepen.
   10 lessen

   1. Structuur en opbouw van managementrapportagesJe bouwt managementrapportages logisch op.
   2. Selecteren van relevante informatieJe selecteert welke informatie relevant is voor rapportages.
   3. Schrijven van duidelijke adviezenJe schrijft heldere en onderbouwde adviezen.
   4. Visualiseren van data en conclusiesJe visualiseert data en conclusies op een begrijpelijke manier.
   5. Verschil tussen feitelijke en interpretatieve gegevensJe maakt onderscheid tussen feiten en interpretaties.
   6. Communiceren met niet-financiële collega’sJe communiceert effectief met collega’s zonder financiële achtergrond.
   7. Onderbouwen van keuzes en aanbevelingenJe onderbouwt keuzes en aanbevelingen in rapportages.
   8. Samenvatten van trends en afwijkingenJe vat trends en afwijkingen samen in rapportages.
   9. Aanpassen van rapportagevorm aan doelgroepJe past de rapportagevorm aan op de doelgroep.
   10. Presenteren van rapportages aan managementJe presenteert rapportages aan het management.
10. 10 Juridische en ethische aspecten van control Je past juridische en ethische kaders toe bij control en informatievoorziening binnen organisaties.
    10 lessen

    1. Inzicht in relevante wet- en regelgevingJe krijgt inzicht in relevante wet- en regelgeving voor control.
    2. Verantwoordelijkheid binnen de controlfunctieJe benoemt verantwoordelijkheden binnen de controlfunctie.
    3. Omgaan met vertrouwelijke informatieJe gaat zorgvuldig om met vertrouwelijke informatie.
    4. Ethische dilemma’s in informatievoorzieningJe herkent en bespreekt ethische dilemma’s bij informatievoorziening.
    5. Transparantie en accountabilityJe bevordert transparantie en accountability in controlprocessen.
    6. Interne controle versus externe controleJe vergelijkt interne en externe controle.
    7. Fraudeherkenning en meldplichtJe herkent signalen van fraude en weet wat te doen bij meldplicht.
    8. Onafhankelijkheid van de controllerJe waarborgt onafhankelijkheid van de controller.
    9. Rapporteren van onregelmatighedenJe rapporteert onregelmatigheden op de juiste manier.
    10. Werken binnen juridische kadersJe werkt binnen de grenzen van juridische kaders.