HBO Praktijkcursus – Informatiebeveiliging

Je onderzoekt hoe je informatie binnen organisaties beschermt tegen dreigingen, risico’s en incidenten.

1. 1 Informatie Je onderzoekt de rol, waarde en levenscyclus van informatie en leert verantwoord omgaan met gegevens.
   10 lessen

   1. Betekenis van informatie binnen organisatiesJe analyseert hoe informatie organisaties ondersteunt en waarom deze zorgvuldig behandeld moet worden.
   2. Soorten informatie en gegevensJe onderscheidt verschillende typen informatie en gegevens binnen een organisatie.
   3. Digitale en fysieke informatieJe vergelijkt digitale en fysieke vormen van informatie en hun beveiligingsbehoeften.
   4. Waarde van informatie voor veiligheidJe beoordeelt hoe informatie bijdraagt aan de veiligheid van een organisatie.
   5. Risico’s bij verlies van informatieJe benoemt risico’s die ontstaan bij verlies of misbruik van informatie.
   6. Betrokkenen bij informatiegebruikJe brengt in kaart wie betrokken zijn bij het gebruik en beheer van informatie.
   7. Levenscyclus van informatieJe beschrijft de levenscyclus van informatie van creatie tot vernietiging.
   8. Verantwoord omgaan met informatieJe past principes toe voor verantwoord omgaan met informatie.
   9. Relatie tussen informatie en veiligheidJe legt de relatie uit tussen informatiemanagement en veiligheid.
   10. Reflectie op informatiemanagementJe reflecteert op je eigen rol in het beheren van informatie.
2. 2 Dreigingen Je analyseert verschillende soorten dreigingen voor informatie en leert deze herkennen en benoemen.
   10 lessen

   1. Interne dreigingenJe onderzoekt risico’s die binnen de organisatie ontstaan door interne factoren.
   2. Externe dreigingenJe identificeert externe dreigingen die informatie kunnen schaden.
   3. Menselijke foutenJe herkent hoe menselijke fouten tot informatieverlies kunnen leiden.
   4. Misbruik van bevoegdhedenJe bespreekt de gevolgen van misbruik van bevoegdheden.
   5. CybercriminaliteitJe benoemt vormen van cybercriminaliteit en de impact op informatie.
   6. Datalekken en incidentenJe beschrijft hoe datalekken en incidenten ontstaan en worden herkend.
   7. Fysieke bedreigingen van informatieJe onderzoekt fysieke bedreigingen voor informatie, zoals diefstal of schade.
   8. Sociale manipulatieJe herkent sociale manipulatie als dreiging voor informatiebeveiliging.
   9. Gevolgen van informatieverliesJe benoemt de gevolgen van informatieverlies voor de organisatie.
   10. Herkennen van dreigingenJe oefent in het herkennen van verschillende dreigingen in de praktijk.
3. 3 Risicoanalyse Je voert een risicoanalyse uit en bepaalt welke maatregelen nodig zijn om informatieveiligheid te waarborgen.
   10 lessen

   1. Inventariseren van informatiarisico’sJe inventariseert welke risico’s er zijn voor informatie binnen de organisatie.
   2. Bepalen van kans en impactJe bepaalt de kans en impact van mogelijke risico’s.
   3. Kritieke informatie identificerenJe identificeert welke informatie kritisch is voor de organisatie.
   4. Kwetsbaarheden in systemenJe onderzoekt kwetsbaarheden in systemen en processen.
   5. Risico’s bij processenJe analyseert risico’s die samenhangen met bedrijfsprocessen.
   6. Vastleggen van risico’sJe legt risico’s vast in een overzichtelijk format.
   7. Prioriteren van maatregelenJe prioriteert maatregelen op basis van de risicoanalyse.
   8. Betrekken van stakeholdersJe betrekt relevante stakeholders bij het analyseren van risico’s.
   9. Actualiseren van risicoanalyseJe actualiseert de risicoanalyse bij veranderingen in de organisatie.
   10. Evaluatie van risico’sJe evalueert de effectiviteit van genomen maatregelen tegen risico’s.
4. 4 Beveiligingsmaatregelen Je selecteert en beoordeelt organisatorische, technische en fysieke beveiligingsmaatregelen.
   10 lessen

   1. Organisatorische maatregelenJe onderzoekt organisatorische maatregelen voor informatiebeveiliging.
   2. Technische maatregelenJe selecteert passende technische maatregelen voor bescherming van gegevens.
   3. Fysieke maatregelenJe beoordeelt fysieke maatregelen zoals toegangscontrole en beveiliging.
   4. ToegangsbeperkingenJe past toegangsbeperkingen toe op informatie en systemen.
   5. Authenticatie en autorisatieJe beschrijft methoden voor authenticatie en autorisatie.
   6. Versleuteling van gegevensJe past versleuteling toe om gegevens te beschermen.
   7. Back-up en herstelJe plant back-up en herstelprocedures voor informatie.
   8. Monitoring en loggingJe monitort en logt activiteiten voor beveiligingsdoeleinden.
   9. Beheer van beveiligingsmaatregelenJe beheert de uitvoering van beveiligingsmaatregelen.
   10. Evaluatie van effectiviteitJe evalueert de effectiviteit van genomen beveiligingsmaatregelen.
5. 5 Toegangsbeheer Je regelt toegang tot informatie en systemen door gebruikersrollen, rechten en controles te beheren.
   10 lessen

   1. Gebruikersrollen en rechtenJe kent gebruikersrollen toe en bepaalt wie welke rechten krijgt.
   2. Beheer van accountsJe beheert accounts en houdt overzicht over toegangsrechten.
   3. Sterke wachtwoordenJe stelt eisen aan sterke wachtwoorden en controleert naleving.
   4. Multifactor authenticatieJe past multifactor authenticatie toe voor extra beveiliging.
   5. Toegang tot systemenJe beheert toegang tot systemen en gegevens.
   6. Fysieke toegang tot informatieJe regelt fysieke toegang tot informatie binnen de organisatie.
   7. Registratie van toegangJe registreert wie toegang heeft gehad tot systemen.
   8. Periodieke controleJe voert periodieke controles uit op toegangsrechten.
   9. Intrekken van rechtenJe trekt rechten in wanneer deze niet meer nodig zijn.
   10. Verantwoording van toegangJe verantwoordt verleende toegang aan leidinggevenden of auditors.
6. 6 Wetgeving Je past relevante wetgeving toe en kent de verantwoordelijkheden en plichten rond informatiebeveiliging.
   10 lessen

   1. Privacywetgeving en AVGJe past privacywetgeving en de AVG toe op informatiestromen.
   2. Wetgeving informatiebeveiligingJe benoemt relevante wetgeving voor informatiebeveiliging.
   3. Verantwoordelijkheden van organisatiesJe beschrijft verantwoordelijkheden van organisaties bij beveiliging.
   4. Rechten van betrokkenenJe kent de rechten van betrokkenen bij informatieverwerking.
   5. Meldplicht datalekkenJe handelt volgens de meldplicht bij datalekken.
   6. Toezicht en handhavingJe benoemt wie toezicht houdt en hoe handhaving plaatsvindt.
   7. Aansprakelijkheid bij incidentenJe beschrijft aansprakelijkheid bij beveiligingsincidenten.
   8. Documentatie-eisenJe voldoet aan documentatie-eisen voor informatiebeveiliging.
   9. Actualiseren bij wetswijzigingenJe actualiseert procedures bij wetswijzigingen.
   10. Compliance en verantwoordingJe borgt compliance en legt verantwoording af over naleving.
7. 7 Incidentafhandeling Je signaleert beveiligingsincidenten, onderneemt acties en evalueert de afhandeling.
   10 lessen

   1. Signaleren van beveiligingsincidentenJe herkent signalen van beveiligingsincidenten in je werkomgeving.
   2. Eerste acties bij incidentenJe voert eerste acties uit bij een incident om escalatie te voorkomen.
   3. Beperken van schadeJe beperkt schade door snel en adequaat te handelen.
   4. Communicatie tijdens incidentenJe communiceert effectief tijdens een incident met betrokkenen.
   5. Vastleggen van incidentgegevensJe legt incidentgegevens nauwkeurig vast.
   6. Onderzoek naar oorzakenJe onderzoekt oorzaken van beveiligingsincidenten.
   7. Herstel van systemenJe herstelt systemen na een incident.
   8. Nazorg voor betrokkenenJe biedt nazorg aan betrokken medewerkers.
   9. Leren van incidentenJe leert van incidenten om herhaling te voorkomen.
   10. Evaluatie van afhandelingJe evalueert het afhandelingsproces van incidenten.
8. 8 Bewustwording Je vergroot bewustwording over informatiebeveiliging en stimuleert veilig gedrag bij medewerkers.
   10 lessen

   1. Menselijke factor in informatiebeveiligingJe onderzoekt de rol van de menselijke factor in beveiliging.
   2. Veilig omgaan met gegevensJe oefent met veilig omgaan met gevoelige gegevens.
   3. Herkennen van verdachte situatiesJe herkent verdachte situaties en weet hoe je moet handelen.
   4. Omgaan met e-mails en berichtenJe beoordeelt berichten en e-mails op betrouwbaarheid.
   5. Veilig werken op afstandJe past veilig werken op afstand toe.
   6. Delen van informatieJe deelt informatie op een verantwoorde manier.
   7. Verantwoord gebruik van systemenJe gebruikt systemen bewust en volgens de regels.
   8. Meldgedrag stimulerenJe stimuleert het melden van onveilige situaties.
   9. Verantwoordelijkheid van medewerkersJe neemt verantwoordelijkheid voor je eigen gedrag.
   10. Evaluatie van bewustwordingJe evalueert de effectiviteit van bewustwordingsmaatregelen.
9. 9 Rapportage Je legt beveiligingsmaatregelen en incidenten vast en rapporteert hierover aan management en collega’s.
   10 lessen

   1. Vastleggen van beveiligingsmaatregelenJe documenteert genomen beveiligingsmaatregelen.
   2. Rapporteren over risico’sJe rapporteert risico’s op een heldere en gestructureerde manier.
   3. IncidentrapportagesJe stelt incidentrapportages op volgens vaste richtlijnen.
   4. Objectief en feitelijk schrijvenJe schrijft objectief en feitelijk over beveiligingskwesties.
   5. Gebruik van digitale rapportagesystemenJe gebruikt digitale systemen voor het rapporteren van beveiliging.
   6. Vertrouwelijkheid van informatieJe waarborgt vertrouwelijkheid bij het delen van informatie.
   7. Archivering en bewaartermijnenJe archiveert rapportages en bewaart deze volgens afspraken.
   8. Delen van rapportagesJe deelt relevante rapportages met collega’s en management.
   9. Kwaliteitsbewaking van rapportagesJe bewaakt de kwaliteit van rapportages.
   10. Verantwoording aan managementJe legt verantwoording af over beveiligingsrapportages.
10. 10 Verbeterprocessen Je evalueert en verbetert informatiebeveiliging door analyse, implementatie en monitoring van verbeteringen.
    10 lessen

    1. Evalueren van informatiebeveiligingJe evalueert bestaande informatiebeveiliging in de organisatie.
    2. Analyse van incidenten en auditsJe analyseert incidenten en auditresultaten voor verbeterpunten.
    3. Signaleren van verbeterpuntenJe signaleert waar verbetering mogelijk is in processen of maatregelen.
    4. Aanpassen van maatregelenJe past maatregelen aan op basis van evaluaties.
    5. Implementeren van verbeteringenJe implementeert verbeteringen in de organisatie.
    6. Monitoren van resultatenJe monitort de resultaten van doorgevoerde verbeteringen.
    7. Vastleggen van leerpuntenJe legt leerpunten vast voor toekomstig gebruik.
    8. Betrekken van medewerkersJe betrekt medewerkers bij het verbeteren van beveiliging.
    9. Rapportage aan managementJe rapporteert verbeteringen aan het management.
    10. Ontwikkeling van informatiebeveiligingJe volgt de ontwikkeling van informatiebeveiliging binnen de organisatie.