MBO Praktijkcursus – Veilig gebruik van machines en gereedschappen

Je leert machines en gereedschappen veilig gebruiken, risico’s herkennen en maatregelen toepassen op de werkvloer.

1. 1 Basisprincipes van machineveiligheid Je bestudeert basisregels, verantwoordelijkheden en veilig gedrag rondom het gebruik van machines.
   5 lessen

   1. Wet- en regelgeving: Arbowet, Machinerichtlijn en lokale voorschriftenJe onderzoekt welke wetten en richtlijnen gelden voor machineveiligheid op de werkplek.
   2. Rollen en verantwoordelijkheden van werknemers en toezichthoudersJe maakt duidelijk wie verantwoordelijk is voor veiligheid en toezicht bij machinegebruik.
   3. Veilig gedrag en bewustzijn bij gebruik van machinesJe analyseert hoe je veilig gedrag toepast en bewust blijft van risico’s bij machines.
   4. Risico’s van onjuist gebruik van machines en gereedschappenJe benoemt de gevolgen van onjuist gebruik van machines en gereedschappen.
   5. Procedures bij afwijkingen of defectenJe beschrijft welke stappen je neemt bij afwijkingen of defecten aan machines.
2. 2 Risicoanalyse bij machinegebruik Je beoordeelt risico’s en gevaren bij machinegebruik en bepaalt samen de juiste maatregelen.
   5 lessen

   1. Identificatie van gevaarlijke onderdelen en werkzonesJe identificeert gevaarlijke onderdelen en werkzones bij machines.
   2. Evaluatie van werkprocessen en werkmethodenJe evalueert werkprocessen en werkmethoden op veiligheid.
   3. Documenteren van risico’s en potentiële gevarenJe legt risico’s en potentiële gevaren vast in een overzicht.
   4. Prioriteren van veiligheidsmaatregelenJe bepaalt welke veiligheidsmaatregelen prioriteit hebben.
   5. Samenwerking met collega's bij risicobeoordelingJe werkt samen met collega’s aan een gezamenlijke risicobeoordeling.
3. 3 Inspectie en onderhoud van machines Je voert inspecties en onderhoud uit om machines veilig en bedrijfszeker te houden.
   5 lessen

   1. Dagelijkse visuele controle van machines en gereedschappenJe voert een visuele controle uit op machines en gereedschappen voor gebruik.
   2. Controle van veiligheidssystemen zoals noodstop en afschermingenJe controleert of veiligheidssystemen zoals noodstop en afscherming werken.
   3. Registratie van defecten en onderhoudsstatusJe registreert defecten en onderhoudsstatus in het logboek.
   4. Preventief onderhoud en vervanging van onderdelenJe plant preventief onderhoud en vervangt onderdelen tijdig.
   5. Samenwerking met onderhoudsdienstenJe stemt onderhoudswerkzaamheden af met onderhoudsdiensten.
4. 4 Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) Je controleert en gebruikt persoonlijke beschermingsmiddelen correct bij machinewerk.
   5 lessen

   1. Controle op beschikbaarheid en juiste toepassing van PBMJe controleert of PBM aanwezig zijn en goed worden toegepast.
   2. Specifieke PBM voor machinegebruik: helmen, gehoorbescherming, handschoenenJe kiest en gebruikt de juiste PBM voor specifieke machinewerkzaamheden.
   3. Inspectie van PBM op schade en slijtageJe inspecteert PBM op schade en slijtage voor gebruik.
   4. Correct gebruik van PBM bij verschillende werkzaamhedenJe past PBM correct toe bij verschillende taken.
   5. Registratie van PBM-tekorten en opvolgingJe registreert tekorten aan PBM en volgt deze meldingen op.
5. 5 Veilig gebruik van handgereedschappen Je herkent risico’s bij handgereedschap en zorgt voor veilig gebruik en onderhoud.
   5 lessen

   1. Identificatie van risico’s bij gebruik van hamers, zagen, tangen en schroevendraaiersJe benoemt risico’s bij het werken met verschillende soorten handgereedschap.
   2. Correcte opslag en onderhoud van gereedschappenJe slaat gereedschappen correct op en voert basisonderhoud uit.
   3. Gebruik van geschikte gereedschappen voor specifieke takenJe kiest het juiste gereedschap voor een specifieke taak.
   4. Inspectie voor gebruik op slijtage of beschadigingJe inspecteert handgereedschap op slijtage of beschadiging voor gebruik.
   5. Procedures bij defect gereedschapJe volgt de juiste procedure bij defect gereedschap.
6. 6 Veilig gebruik van elektrisch gereedschap Je controleert elektrisch gereedschap op veiligheid en gebruikt het volgens de instructies.
   5 lessen

   1. Controle van kabels, stekkers en isolatieJe controleert kabels, stekkers en isolatie op beschadiging.
   2. Inspectie van keurmerken en onderhoudsstaatJe inspecteert keurmerken en beoordeelt de onderhoudsstaat.
   3. Correct gebruik volgens handleiding en veiligheidsinstructiesJe gebruikt elektrisch gereedschap volgens handleiding en veiligheidsinstructies.
   4. Procedures bij storing of kortsluitingJe handelt volgens de procedure bij storing of kortsluiting.
   5. Registratie en rapportage van gebrekenJe registreert en rapporteert gebreken aan elektrisch gereedschap.
7. 7 Afschermingen en beveiligingen Je controleert afschermingen en beveiligingen en meldt gebreken volgens de juiste procedure.
   5 lessen

   1. Controle van machinebeveiligingen zoals afschermkappen en hekkenJe controleert of machinebeveiligingen aanwezig en intact zijn.
   2. Noodstopknoppen en veiligheidschakelaars testenJe test noodstopknoppen en veiligheidschakelaars op werking.
   3. Procedures bij ontbrekende of defecte afschermingenJe volgt de procedure bij ontbrekende of defecte afschermingen.
   4. Evaluatie van effectiviteit van beveiligingsmaatregelenJe evalueert de effectiviteit van beveiligingsmaatregelen.
   5. Communicatie van gebreken aan leidinggevendeJe communiceert gebreken direct aan je leidinggevende.
8. 8 Ergonomie en veilig werkproces Je past ergonomische principes toe om veilig en gezond te werken met machines.
   5 lessen

   1. Correcte werkhouding bij bediening van machinesJe past een correcte werkhouding toe bij het bedienen van machines.
   2. Vermindering van fysieke belasting en risico’s op letselJe vermindert fysieke belasting en verkleint de kans op letsel.
   3. Pauzes en rotatie bij langdurig machinegebruikJe plant pauzes en wisselt taken bij langdurig machinegebruik.
   4. Afstemming van werkhoogte, werktempo en werkruimteJe stemt werkhoogte, tempo en werkruimte af op je werkzaamheden.
   5. Aanpassingen aan machines voor ergonomisch gebruikJe stelt aanpassingen voor aan machines voor beter ergonomisch gebruik.
9. 9 Incidenten en melding van gevaar Je registreert incidenten, analyseert oorzaken en stelt verbetermaatregelen voor.
   5 lessen

   1. Registratie van bijna-ongevallen en gevaarlijke situatiesJe legt bijna-ongevallen en gevaarlijke situaties vast.
   2. Analyse van oorzaak en risico’sJe analyseert de oorzaak en beoordeelt de risico’s van incidenten.
   3. Rapportage aan leidinggevende of veiligheidscoördinatorJe rapporteert incidenten aan je leidinggevende of veiligheidscoördinator.
   4. Preventieve maatregelen formuleren op basis van incidentenJe formuleert preventieve maatregelen op basis van incidenten.
   5. Evaluatie en aanpassing van werkprocessenJe evalueert en past werkprocessen aan na incidenten.
10. 10 Veiligheidscultuur en samenwerking Je werkt samen aan een veiligheidscultuur door regels te bespreken, feedback te geven en te verbeteren.
    5 lessen

    1. Communicatie van veiligheidsregels en proceduresJe communiceert veiligheidsregels en procedures met collega’s.
    2. Samenwerking tussen operators, collega’s en onderhoudspersoneelJe werkt samen met operators, collega’s en onderhoudspersoneel aan veiligheid.
    3. Bewustwording creëren bij nieuwe of tijdelijke medewerkersJe vergroot het veiligheidsbewustzijn bij nieuwe of tijdelijke medewerkers.
    4. Feedback en evaluatie van naleving van veiligheidsregelsJe geeft feedback en evalueert het naleven van veiligheidsregels.
    5. Continue verbetering van machineveiligheid op de werkplekJe stelt verbeteringen voor om machineveiligheid continu te verhogen.