HBO Psychosociale ondersteuning bieden (6 maanden)

Je ondersteunt cliënten bij psychosociale vragen en past methodisch handelen toe in diverse welzijnssituaties.

1. 1 Psychologische basiskennis Je onderzoekt psychologische theorieën en past deze toe op gedrag, ontwikkeling en interacties.
   10 lessen

   1. Kernbegrippen in de psychologieJe maakt kennis met centrale begrippen en stromingen binnen de psychologie.
   2. Ontwikkelingspsychologie door de levensloopJe bekijkt hoe mensen zich ontwikkelen vanaf de kindertijd tot aan ouderdom.
   3. Persoonlijkheidstheorieën en gedragspatronenJe onderzoekt verschillende persoonlijkheidstheorieën en gedragskenmerken.
   4. Sociale psychologie en groepsprocessenJe analyseert groepsprocessen en sociale invloeden op gedrag.
   5. Cognitieve functies en geheugenJe verkent hoe cognitieve functies en geheugenprocessen werken.
   6. Stress en copingmechanismenJe herkent stressreacties en verschillende manieren van coping.
   7. Psychopathologie: veelvoorkomende stoornissenJe leert veelvoorkomende psychische stoornissen herkennen.
   8. Emotie en motivatieJe onderzoekt hoe emoties en motivatie gedrag beïnvloeden.
   9. Neurobiologische basis van gedragJe kijkt naar de rol van het brein bij gedrag en emoties.
   10. Psychologie en ethische vraagstukkenJe bespreekt ethische vraagstukken binnen de psychologie.
2. 2 Communicatievaardigheden Je oefent met gespreksvoering, actief luisteren en het hanteren van verschillende communicatiestijlen.
   10 lessen

   1. GespreksvoeringstechniekenJe past technieken toe voor effectieve gesprekken met cliënten.
   2. Actief luisteren en doorvragenJe oefent met actief luisteren en het stellen van verdiepende vragen.
   3. Non-verbale communicatie herkennenJe leert non-verbale signalen bij cliënten herkennen.
   4. Empathisch reageren in gesprekkenJe reageert empathisch op gevoelens en behoeften van cliënten.
   5. Omgaan met stiltes en emotiesJe gaat om met stiltes en emoties in gesprekken.
   6. Feedback geven en ontvangenJe geeft en ontvangt feedback op een constructieve manier.
   7. Motiverende gespreksvoeringJe past motiverende gesprekstechnieken toe.
   8. Cultuur- en taalgevoelig communicerenJe communiceert met aandacht voor culturele en taalverschillen.
   9. Grenzen stellen in communicatieJe stelt duidelijke grenzen in communicatie met cliënten.
   10. Documenteren van gesprekkenJe legt gesprekken zorgvuldig vast in rapportages.
3. 3 Methoden van psychosociale ondersteuning Je leert hulpvragen signaleren en ondersteunt cliënten met passende psychosociale interventies.
   10 lessen

   1. Signaleren van hulpvragenJe signaleert wanneer iemand psychosociale ondersteuning nodig heeft.
   2. Basisinterventies bij stress en angstJe past basisinterventies toe bij stress en angstklachten.
   3. Ondersteunen bij verlies en rouwJe ondersteunt cliënten bij verlies- en rouwverwerking.
   4. Crisisinterventie en doorverwijzingJe handelt bij crisissituaties en weet wanneer doorverwijzen nodig is.
   5. Begeleiden bij sociale problemenJe begeleidt bij sociale problemen zoals eenzaamheid of conflicten.
   6. Versterken van veerkrachtJe versterkt de veerkracht van cliënten in moeilijke situaties.
   7. Ondersteunen van mantelzorgersJe ondersteunt mantelzorgers in hun rol.
   8. Inzetten van ontspanningstechniekenJe zet ontspanningstechnieken in bij stress of spanning.
   9. Psycho-educatie gevenJe geeft psycho-educatie aan cliënten en naasten.
   10. Grenzen van eigen rol bewakenJe bewaakt de grenzen van je eigen professionele rol.
4. 4 Ethiek en beroepshouding Je reflecteert op je beroepshouding en handelt volgens ethische en professionele normen.
   10 lessen

   1. Professionele verantwoordelijkheidJe neemt verantwoordelijkheid voor je professioneel handelen.
   2. Integriteit in handelenJe werkt integer en transparant in contact met cliënten.
   3. Omgaan met vertrouwelijkheidJe gaat zorgvuldig om met vertrouwelijke informatie.
   4. Eigen normen en waarden herkennenJe herkent je eigen normen en waarden in het werk.
   5. Balans tussen nabijheid en afstandJe houdt balans tussen betrokkenheid en professionele afstand.
   6. Rechten van cliënten respecterenJe respecteert de rechten van cliënten in je handelen.
   7. Beroepscode en richtlijnenJe past de beroepscode en richtlijnen toe in de praktijk.
   8. Ethische dilemma’s analyserenJe analyseert en bespreekt ethische dilemma’s.
   9. Reflectie op eigen handelenJe reflecteert op je eigen handelen en leert hiervan.
   10. Grenzen aan deskundigheid erkennenJe erkent de grenzen van je deskundigheid en handelt daarnaar.
5. 5 Culturele diversiteit en inclusie Je ontwikkelt interculturele sensitiviteit en handelt inclusief in psychosociale begeleiding.
   10 lessen

   1. Basisbegrippen cultuur en diversiteitJe maakt kennis met begrippen rondom cultuur en diversiteit.
   2. Migratie en psychosociale impactJe onderzoekt de psychosociale gevolgen van migratie.
   3. Culturele verschillen in hulpvragenJe herkent culturele verschillen in hulpvragen en verwachtingen.
   4. Communicatie met anderstaligenJe communiceert effectief met anderstalige cliënten.
   5. Relatie religie en levensbeschouwingJe verkent de invloed van religie en levensbeschouwing.
   6. Gender en identiteit in begeleidingJe houdt rekening met gender en identiteit in begeleiding.
   7. Interculturele sensitiviteit ontwikkelenJe ontwikkelt interculturele sensitiviteit in contact met cliënten.
   8. Vooroordelen en stereotypering herkennenJe herkent en benoemt vooroordelen en stereotypen.
   9. Werken met tolken en sleutelpersonenJe werkt samen met tolken en sleutelpersonen indien nodig.
   10. Inclusief handelen in de praktijkJe past inclusieve werkwijzen toe in de praktijk.
6. 6 Samenwerking binnen zorg en welzijn Je werkt samen met andere professionals en vrijwilligers binnen zorg en welzijn.
   10 lessen

   1. Rol van psychosociale ondersteuning in ketenzorgJe plaatst psychosociale ondersteuning binnen het bredere zorgnetwerk.
   2. Samenwerken met huisartsen en specialistenJe stemt af met huisartsen en medisch specialisten.
   3. Contact met maatschappelijk werkersJe onderhoudt contact met maatschappelijk werkers.
   4. Netwerken binnen wijkteamsJe bouwt een netwerk op binnen wijkteams.
   5. Afstemmen met jeugdzorg en GGZJe stemt af met jeugdzorg en de geestelijke gezondheidszorg.
   6. Multidisciplinaire casusbesprekingenJe neemt deel aan multidisciplinaire casusbesprekingen.
   7. Duidelijke rolafbakening in teamsJe bewaakt je eigen rol en taken binnen het team.
   8. Samenwerking met vrijwilligers en mantelzorgersJe werkt samen met vrijwilligers en mantelzorgers.
   9. Overdracht en rapportageJe draagt informatie zorgvuldig over en rapporteert helder.
   10. Conflicthantering binnen samenwerkingenJe herkent en benoemt conflicten in samenwerkingen.
7. 7 Onderzoek en evidence-based werken Je past sociaalwetenschappelijk onderzoek toe en werkt evidence-based in de praktijk.
   10 lessen

   1. Basisbegrippen sociaalwetenschappelijk onderzoekJe maakt kennis met onderzoekstermen en -methoden.
   2. Verschil tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoekJe onderscheidt kwalitatief en kwantitatief onderzoek.
   3. Methodes van dataverzamelingJe kiest geschikte methoden voor dataverzameling.
   4. Praktijkgericht onderzoek opzettenJe zet praktijkgericht onderzoek op binnen je werkveld.
   5. Analyseren en interpreteren van dataJe analyseert en interpreteert onderzoeksgegevens.
   6. Kritisch lezen van onderzoeksartikelenJe leest onderzoeksartikelen kritisch en beoordeelt relevantie.
   7. Evidence-based methodieken toepassenJe past evidence-based methodieken toe in begeleiding.
   8. Verslaglegging van onderzoekJe legt onderzoeksresultaten helder vast.
   9. Betrekken van cliënten in onderzoekJe betrekt cliënten bij onderzoek waar mogelijk.
   10. Vertalen van onderzoeksresultaten naar praktijkJe vertaalt onderzoeksresultaten naar de praktijk.
8. 8 Recht en regelgeving in psychosociale context Je past relevante wet- en regelgeving toe binnen psychosociale ondersteuning.
   10 lessen

   1. Basis van gezondheidsrechtJe maakt kennis met de belangrijkste regels in het gezondheidsrecht.
   2. Privacywetgeving (AVG)Je past privacyregels toe in je dagelijkse praktijk.
   3. Meldplicht en meldrechtJe weet wanneer melden verplicht of toegestaan is.
   4. Cliëntenrechten en zelfbeschikkingJe respecteert het recht op zelfbeschikking van cliënten.
   5. Wetten rondom jeugdzorg en GGZJe kent relevante wetten rondom jeugdzorg en GGZ.
   6. Arbeidsrecht en psychosociale klachtenJe herkent arbeidsrechtelijke aspecten bij psychosociale klachten.
   7. Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO)Je past de Wet maatschappelijke ondersteuning toe.
   8. Rechten van mantelzorgersJe kent de rechten van mantelzorgers in de ondersteuning.
   9. Klachtenprocedures en geschillenJe handelt volgens procedures bij klachten en geschillen.
   10. Juridische grenzen van de beroepspraktijkJe erkent juridische grenzen van je beroepspraktijk.
9. 9 Zelfzorg en professionalisering Je zorgt voor jezelf als professional en werkt aan je eigen ontwikkeling en vitaliteit.
   10 lessen

   1. Stresssignalen bij jezelf herkennenJe herkent signalen van stress bij jezelf.
   2. Grenzen stellen en bewakenJe stelt en bewaakt je eigen grenzen in het werk.
   3. Omgaan met secundaire traumatiseringJe gaat om met de impact van heftige verhalen en situaties.
   4. Zelfreflectie en persoonlijk ontwikkelingsplanJe reflecteert op je ontwikkeling en stelt doelen bij.
   5. Werk-privé balans behoudenJe bewaakt een gezonde balans tussen werk en privé.
   6. Intervisie en supervisie benuttenJe benut intervisie en supervisie voor professionele groei.
   7. Omgaan met kritiek en feedbackJe verwerkt kritiek en feedback constructief.
   8. Tijdmanagement en prioriteiten stellenJe plant je tijd en stelt prioriteiten in je werk.
   9. Levenslang leren in de beroepspraktijkJe blijft jezelf ontwikkelen binnen het werkveld.
   10. Eigen motivatie en passie onderhoudenJe onderhoudt je motivatie en passie voor het vak.
10. 10 Innovatie en digitalisering in de zorg Je verkent digitale hulpmiddelen en innovaties die relevant zijn voor psychosociale begeleiding.
    10 lessen

    1. Digitale hulpmiddelen in begeleidingJe maakt kennis met digitale tools voor begeleiding.
    2. Online gespreksvoering (e-health)Je oefent met online gespreksvoering en e-health.
    3. Apps voor zelfhulp en ondersteuningJe bekijkt het gebruik van apps voor zelfhulp.
    4. Signaleren van digitale afhankelijkheidJe signaleert wanneer cliënten digitaal afhankelijk zijn.
    5. Privacy en digitale veiligheidJe waarborgt privacy en digitale veiligheid voor cliënten.
    6. Digitale toegankelijkheid voor cliëntenJe zorgt dat digitale hulpmiddelen toegankelijk zijn.
    7. Innovatieve zorgconcepten in de praktijkJe onderzoekt innovatieve zorgconcepten in de praktijk.
    8. Gebruik van data en monitoringJe gebruikt data en monitoring in de begeleiding.
    9. Balans tussen face-to-face en digitaalJe vindt balans tussen digitaal en persoonlijk contact.
    10. Kritisch kijken naar technologische trendsJe beoordeelt kritisch nieuwe technologische ontwikkelingen.

Je coacht en motiveert cliënten binnen het sociaal domein en past effectieve begeleidings- en communicatietechnieken toe.

1. 1 Communicatie Je ontwikkelt communicatieve vaardigheden voor effectieve coaching en begeleiding van cliënten.
   10 lessen

   1. Actief luisterenJe luistert actief naar cliënten en signaleert belangrijke informatie in gesprekken.
   2. Open vragen stellenJe stelt vragen waarmee je diepere informatie en inzichten bij cliënten naar boven haalt.
   3. ParafraserenJe vat uitspraken van cliënten samen en controleert of je de boodschap goed begrepen hebt.
   4. Non-verbale signalen herkennenJe herkent en interpreteert non-verbale signalen in gesprekken met cliënten.
   5. Feedback geven en ontvangenJe oefent met het geven en ontvangen van constructieve feedback in coachingssituaties.
   6. Empathie tonen in gesprekkenJe toont empathie in gesprekken en stemt je houding af op de cliënt.
   7. Gespreksstructuren toepassenJe past gespreksstructuren toe om gesprekken doelgericht te laten verlopen.
   8. Conflictoplossing door communicatieJe gebruikt communicatie om conflicten te signaleren en oplossingsgericht te werken.
   9. Grenzen in communicatie bewakenJe bewaakt je eigen grenzen en die van de cliënt in communicatie.
   10. Schriftelijke rapportagevaardighedenJe schrijft heldere rapportages over coachingsgesprekken en voortgang.
2. 2 Psychologie Je verdiept je in psychologische principes die relevant zijn voor coaching en motivatie.
   10 lessen

   1. Basisprincipes van cognitieve psychologieJe maakt kennis met cognitieve processen die gedrag en denken beïnvloeden.
   2. Gedragspsychologie en motivatieJe onderzoekt hoe gedrag en motivatie van cliënten samenhangen.
   3. PersoonlijkheidsmodellenJe vergelijkt verschillende modellen van persoonlijkheid en past deze toe.
   4. Stress en copingstrategieënJe herkent stresssignalen en past copingstrategieën toe bij cliënten.
   5. Emotionele intelligentieJe analyseert de rol van emotionele intelligentie in coachingsrelaties.
   6. Psychologische ontwikkelingsstadiaJe benoemt ontwikkelingsstadia en past deze kennis toe in begeleiding.
   7. Basiskennis van psychische stoornissenJe signaleert basiskenmerken van psychische stoornissen bij cliënten.
   8. Gedragsanalyse van cliëntenJe voert een gedragsanalyse uit en koppelt dit aan coachingsdoelen.
   9. Het effect van overtuigingen op gedragJe onderzoekt hoe overtuigingen van cliënten hun gedrag beïnvloeden.
   10. Zelfreflectie als coachJe reflecteert op je eigen handelen als coach en past inzichten toe.
3. 3 Motivatie Je onderzoekt motivatieprocessen en ondersteunt cliënten bij het stellen en behalen van doelen.
   10 lessen

   1. Intrinsieke en extrinsieke motivatieJe onderscheidt verschillende soorten motivatie bij cliënten.
   2. Doelstellingen formuleren met cliëntenJe formuleert samen met cliënten concrete en haalbare doelstellingen.
   3. Motivatiecycli herkennenJe herkent fasen in motivatiecycli en stemt je begeleiding daarop af.
   4. Barrières voor motivatie identificerenJe identificeert belemmeringen voor motivatie bij cliënten.
   5. Positieve bekrachtiging toepassenJe past positieve bekrachtiging toe om motivatie te stimuleren.
   6. Zelfdeterminatietheorie in coachingJe gebruikt de zelfdeterminatietheorie om motivatie te analyseren.
   7. SMART-doelen opstellenJe stelt SMART-doelen op samen met cliënten.
   8. Motivatie evaluerenJe evalueert de motivatie van cliënten gedurende het traject.
   9. Betrokkenheid verhogenJe verhoogt de betrokkenheid van cliënten bij hun eigen proces.
   10. Langdurige gedragsverandering ondersteunenJe ondersteunt cliënten bij het volhouden van gedragsverandering.
4. 4 Begeleidingsstrategieën Je past verschillende begeleidingsstrategieën toe in individuele en groepscoaching.
   10 lessen

   1. Individuele begeleidingJe begeleidt cliënten individueel en stemt je aanpak af op hun behoeften.
   2. GroepsbegeleidingJe werkt met groepen en benut groepsdynamiek in coaching.
   3. Oplossingsgerichte aanpakJe gebruikt een oplossingsgerichte benadering in begeleiding.
   4. Motiverende gespreksvoering (MOG)Je past motiverende gespreksvoering toe in coachingstrajecten.
   5. Coaching met opdrachten en oefeningenJe zet opdrachten en oefeningen in om ontwikkeling te stimuleren.
   6. Actieplannen ontwikkelenJe ontwikkelt samen met cliënten concrete actieplannen.
   7. Reflectiemomenten inbouwenJe bouwt reflectiemomenten in tijdens het coachingsproces.
   8. Ondersteuning bij zelfsturingJe ondersteunt cliënten bij het vergroten van hun zelfsturing.
   9. Evaluatie van voortgangJe evalueert de voortgang van cliënten en past begeleiding aan.
   10. Cliëntgericht werkenJe werkt cliëntgericht en houdt rekening met individuele wensen.
5. 5 Gedragsverandering Je begeleidt gedragsverandering en stimuleert cliënten tot het aanleren van nieuw gedrag.
   10 lessen

   1. Het model van gedragsveranderingJe past het model van gedragsverandering toe in coaching.
   2. Gewoontes en routines herkennenJe herkent gewoontes en routines bij cliënten.
   3. Triggeranalyse bij cliëntenJe analyseert triggers die gedrag van cliënten beïnvloeden.
   4. Positieve gedragsversterkingJe versterkt gewenst gedrag met positieve interventies.
   5. Obstructies bij verandering overwinnenJe ondersteunt cliënten bij het overwinnen van belemmeringen.
   6. Langdurige gedragsmonitoringJe monitort gedragsverandering over langere tijd.
   7. Interventies op maatJe past interventies aan op de situatie van de cliënt.
   8. Evaluatie van succesfactorenJe evalueert welke factoren bijdragen aan succes.
   9. Zelfreflectie van cliënten stimulerenJe stimuleert cliënten tot zelfreflectie over hun gedrag.
   10. Borging van nieuw gedragJe borgt het nieuwe gedrag van cliënten in hun dagelijks leven.
6. 6 Coachingstechnieken Je oefent met coachingstechnieken om gesprekken en interventies effectief te laten verlopen.
   10 lessen

   1. Gesprekstechnieken toepassenJe past verschillende gesprekstechnieken toe in coachingsgesprekken.
   2. Rollenspellen gebruikenJe gebruikt rollenspellen om situaties te oefenen met cliënten.
   3. Visualisaties en mindmapsJe zet visualisaties en mindmaps in om doelen inzichtelijk te maken.
   4. Reflectieve oefeningenJe voert reflectieve oefeningen uit met cliënten.
   5. FeedbackmethodiekenJe past verschillende methoden toe om feedback te geven.
   6. Progressie bijhoudenJe houdt de voortgang van cliënten bij gedurende het traject.
   7. Persoonlijke actiepunten formulerenJe formuleert samen met cliënten persoonlijke actiepunten.
   8. Conflicthantering in coachingJe hanteert conflicten en zoekt samen naar oplossingen.
   9. Co-creatie met cliëntenJe werkt samen met cliënten aan gezamenlijke doelen.
   10. Interventies bij motivatieverliesJe voert interventies uit bij motivatieverlies van cliënten.
7. 7 Leiderschap Je onderzoekt leiderschapsstijlen en past deze toe in coachings- en begeleidingssituaties.
   10 lessen

   1. Eigen leiderschapsstijl herkennenJe herkent je eigen leiderschapsstijl en reflecteert hierop.
   2. Situationeel leiderschap toepassenJe past situationeel leiderschap toe in verschillende situaties.
   3. Besluitvorming in coachingJe neemt besluiten in coachingsprocessen en verantwoordt deze.
   4. Inspireren en motiverenJe inspireert en motiveert cliënten met je leiderschap.
   5. Grenzen stellen als leiderJe stelt duidelijke grenzen als leider in coaching.
   6. Verantwoordelijkheid delegerenJe delegeert verantwoordelijkheden waar mogelijk.
   7. Teamdynamiek begrijpenJe analyseert de dynamiek binnen teams en groepen.
   8. Feedback op leiderschap gevenJe geeft en ontvangt feedback op leiderschapsgedrag.
   9. Rol van voorbeeldgedragJe past voorbeeldgedrag toe in je rol als coach.
   10. Leiderschap evaluerenJe evalueert je eigen leiderschap en stelt verbeterpunten vast.
8. 8 Ethiek Je handelt volgens ethische richtlijnen en waarborgt professionele integriteit in coaching.
   10 lessen

   1. Vertrouwelijkheid waarborgenJe waarborgt vertrouwelijkheid in de omgang met cliëntinformatie.
   2. Professionele grenzen bewakenJe bewaakt professionele grenzen in de relatie met cliënten.
   3. Morele dilemma’s herkennenJe herkent morele dilemma’s en bespreekt deze professioneel.
   4. Cliëntgericht handelenJe handelt cliëntgericht en verantwoord in lastige situaties.
   5. Ethische besluitvormingJe neemt ethische besluiten en verantwoordt deze.
   6. Integriteit in coachingJe waarborgt integriteit in je coachingspraktijk.
   7. Ethische codes en richtlijnenJe past ethische codes en richtlijnen toe in je werk.
   8. CultuursensitiviteitJe houdt rekening met culturele verschillen in coaching.
   9. Transparantie in communicatieJe communiceert transparant over je handelen met cliënten.
   10. Verantwoording afleggenJe legt verantwoording af over je keuzes en handelen.
9. 9 Evaluatie Je evalueert coachingstrajecten en gebruikt feedback en meetinstrumenten om de kwaliteit te verbeteren.
   10 lessen

   1. Beoordeling van voortgangJe beoordeelt de voortgang van cliënten tijdens coachingstrajecten.
   2. Kwaliteitscriteria voor coachingJe past kwaliteitscriteria toe bij het beoordelen van coaching.
   3. Reflectie op eigen handelenJe reflecteert op je eigen handelen als coach.
   4. Cliënttevredenheid metenJe meet cliënttevredenheid met passende instrumenten.
   5. FeedbackmethodenJe gebruikt verschillende methoden om feedback te verzamelen.
   6. Gebruik van evaluatie-instrumentenJe zet evaluatie-instrumenten in om resultaten te meten.
   7. Effectmetingen van interventiesJe meet het effect van interventies op het gedrag van cliënten.
   8. Rapportage en documentatieJe rapporteert en documenteert de resultaten van coaching.
   9. Verbeterpunten identificerenJe identificeert verbeterpunten in je eigen aanpak.
   10. Resultaten delen met stakeholdersJe deelt resultaten met relevante betrokkenen.
10. 10 Professionalisering Je werkt aan je eigen professionele ontwikkeling en borgt kwaliteit in je coachingspraktijk.
    10 lessen

    1. Reflectie op eigen beroepshoudingJe reflecteert op je beroepshouding en past deze waar nodig aan.
    2. Permanente educatieJe blijft jezelf ontwikkelen door permanente educatie.
    3. Netwerken met vakgenotenJe bouwt en onderhoudt een professioneel netwerk.
    4. Kritisch denken ontwikkelenJe ontwikkelt kritisch denken binnen je vakgebied.
    5. Evidence-based werkenJe werkt op basis van actuele kennis en inzichten.
    6. LoopbaanontwikkelingJe onderzoekt mogelijkheden voor je eigen loopbaanontwikkeling.
    7. Stressmanagement voor coachesJe past stressmanagement toe in je rol als coach.
    8. Zelfzorg en burn-outpreventieJe zorgt voor jezelf en voorkomt burn-out.
    9. Digitale vaardigheden in coachingJe gebruikt digitale middelen in je coachingspraktijk.
    10. Initiatief nemen in professionele groeiJe neemt initiatief om je professioneel te blijven ontwikkelen.