MBO Praktijkcursus – Omgaan met gedragsproblemen

Je leert gedragsproblemen bij cliënten signaleren, analyseren en aanpakken, en werkt samen met ouders en collega’s.

1. 1 Begrijpen van gedrag Je onderzoekt wat normaal en afwijkend gedrag is en welke factoren gedrag beïnvloeden.
   5 lessen

   1. Verschil tussen normaal en afwijkend gedragJe vergelijkt kenmerken van gedrag en bepaalt wanneer gedrag afwijkt van het verwachte patroon.
   2. Oorzaken van gedragsproblemen (biologisch, psychologisch, sociaal)Je onderzoekt biologische, psychologische en sociale oorzaken van gedragsproblemen.
   3. Invloed van thuissituatie en omgevingJe analyseert hoe de thuissituatie en omgeving het gedrag van cliënten beïnvloeden.
   4. Signalen van stress en frustratie herkennenJe herkent signalen van stress en frustratie bij cliënten in de dagelijkse praktijk.
   5. Impact van leeftijd en ontwikkelingsfase op gedragJe bekijkt hoe leeftijd en ontwikkelingsfase samenhangen met gedragsuitingen.
2. 2 Observeren en analyseren van gedrag Je leert gedrag systematisch observeren, analyseren en veranderingen vastleggen.
   5 lessen

   1. Systematisch observeren van gedragJe oefent met het objectief observeren van gedrag in verschillende situaties.
   2. Registratie van incidenten en terugkerende patronenJe registreert incidenten en herkent terugkerende patronen in gedrag.
   3. Identificeren van triggers en risicofactorenJe identificeert triggers en risicofactoren die gedragsproblemen kunnen veroorzaken.
   4. Gebruik van gedragslogboeken en schema’sJe maakt gebruik van gedragslogboeken en schema’s om observaties vast te leggen.
   5. Evalueren van verandering in gedragJe evalueert veranderingen in gedrag na een interventie of aanpassing.
3. 3 Communicatie met de cliënt Je past communicatietechnieken toe om effectief contact te maken met cliënten.
   5 lessen

   1. Luisteren naar de onderliggende behoeftenJe luistert naar de behoeften achter het gedrag van de cliënt en stelt gerichte vragen.
   2. Rustig en duidelijk communicerenJe oefent met rustig en duidelijk communiceren in lastige situaties.
   3. Grenzen aangeven zonder escalatieJe leert grenzen aan te geven zonder dat de situatie escaleert.
   4. Positieve feedback en beloningsstrategieënJe geeft positieve feedback en past beloningsstrategieën toe.
   5. Non-verbale signalen begrijpen en gebruikenJe herkent en gebruikt non-verbale signalen in het contact met cliënten.
4. 4 Opvoed- en begeleidingsstrategieën Je kiest en past begeleidingsstrategieën toe voor een gestructureerde aanpak van gedrag.
   5 lessen

   1. Positieve versterking en consequent handelenJe zet positieve versterking in en handelt consequent bij gedragsproblemen.
   2. Structuur en routine biedenJe biedt structuur en routine aan cliënten om voorspelbaarheid te vergroten.
   3. Conflictpreventie en gedragsmodificatieJe voorkomt conflicten en past gedragsmodificatie toe waar nodig.
   4. Stimulerende activiteiten inzettenJe gebruikt stimulerende activiteiten om gewenst gedrag te bevorderen.
   5. Zelfregulatie en copingvaardigheden aanlerenJe leert cliënten zelfregulatie en copingvaardigheden aan.
5. 5 Omgaan met agressie en escalatie Je herkent signalen van agressie en past technieken toe om escalatie te voorkomen.
   5 lessen

   1. Vroege signalen van agressie herkennenJe signaleert vroegtijdig tekenen van agressie bij cliënten.
   2. De-escalatietechnieken toepassenJe past de-escalatietechnieken toe in gespannen situaties.
   3. Veiligheidsmaatregelen voor jezelf en anderenJe neemt veiligheidsmaatregelen voor jezelf en anderen in acht.
   4. Grenzen stellen zonder geweldJe stelt duidelijke grenzen zonder gebruik van geweld.
   5. Evalueren van incidenten en leerpuntenJe evalueert incidenten en benoemt leerpunten voor de toekomst.
6. 6 Samenwerking met ouders en verzorgers Je werkt samen met ouders en verzorgers aan gedragsplannen en bespreekt voortgang.
   5 lessen

   1. Bespreken van gedragsobservatiesJe bespreekt gedragsobservaties met ouders of verzorgers.
   2. Gezamenlijk opstellen van gedragsplannenJe stelt samen met ouders een gedragsplan op.
   3. Advies en ondersteuning bieden aan oudersJe biedt advies en ondersteuning aan ouders bij gedragsproblemen.
   4. Grenzen en consequenties in huiselijke situatie besprekenJe bespreekt grenzen en consequenties binnen de thuissituatie.
   5. Regelmatige terugkoppeling en voortgang evaluerenJe koppelt regelmatig terug en evalueert de voortgang met ouders.
7. 7 Samenwerking met collega’s en hulpverleners Je stemt interventies af met collega’s en hulpverleners en bewaakt vertrouwelijkheid.
   5 lessen

   1. Delen van informatie en observatiesJe deelt relevante informatie en observaties met collega’s.
   2. Afstemmen van interventies en strategieënJe stemt interventies en strategieën af binnen het team.
   3. Multidisciplinair samenwerken (psychologen, maatschappelijk werk)Je werkt samen met andere disciplines zoals psychologen en maatschappelijk werk.
   4. Evalueren van gezamenlijke aanpakJe evalueert de gezamenlijke aanpak bij gedragsproblemen.
   5. Bewaken van vertrouwelijkheid en privacyJe bewaakt vertrouwelijkheid en privacy van cliënten.
8. 8 Preventie van gedragsproblemen Je signaleert risicofactoren en zet preventieve maatregelen in voor gedragsproblemen.
   5 lessen

   1. Signaleren van risicofactoren vroegtijdigJe herkent risicofactoren voor gedragsproblemen in een vroeg stadium.
   2. Creëren van veilige en stimulerende omgevingJe creëert een veilige en stimulerende omgeving voor cliënten.
   3. Sociale vaardigheden en weerbaarheid bevorderenJe bevordert sociale vaardigheden en weerbaarheid bij cliënten.
   4. Positieve groepsdynamiek ondersteunenJe ondersteunt een positieve groepsdynamiek in de praktijk.
   5. Voorlichting en preventieprogramma’s inzettenJe zet voorlichting en preventieprogramma’s in waar nodig.
9. 9 Wet- en regelgeving rondom gedragsproblemen Je past wet- en regelgeving toe bij het werken met gedragsproblemen en houdt rekening met ethiek.
   5 lessen

   1. Rechten van de cliënt en gezinsledenJe benoemt de rechten van cliënten en gezinsleden in de begeleiding.
   2. Meldplicht en privacywetgevingJe houdt rekening met meldplicht en privacywetgeving in je werk.
   3. Toepassing van gedragsplannen binnen wettelijke kadersJe past gedragsplannen toe binnen de wettelijke kaders.
   4. Veiligheidsprotocollen en richtlijnenJe volgt veiligheidsprotocollen en richtlijnen in de praktijk.
   5. Ethische overwegingen bij interventiesJe weegt ethische overwegingen af bij het kiezen van interventies.
10. 10 Evaluatie en rapportage Je legt observaties en interventies vast en gebruikt evaluatiegegevens voor bijsturing.
    5 lessen

    1. Gedragsobservaties vastleggenJe legt gedragsobservaties gestructureerd vast in rapportages.
    2. Effectiviteit van interventies beoordelenJe beoordeelt de effectiviteit van ingezette interventies.
    3. Reflectie op eigen handelen en professionaliteitJe reflecteert op je eigen handelen en professionele ontwikkeling.
    4. Rapportages voor collega’s, ouders en instantiesJe schrijft rapportages voor collega’s, ouders en instanties.
    5. Gebruik van evaluatiegegevens voor bijsturing van begeleidingJe gebruikt evaluatiegegevens om de begeleiding waar nodig bij te sturen.