MHBO Signaleren van zorg- en opvoedvragen (6 maanden)

Je signaleert zorg- en opvoedvragen bij kinderen en volwassenen, observeert gedrag en rapporteert bevindingen zorgvuldig.

1. 1 Basisprincipes van signaleren Je onderzoekt wat signaleren inhoudt en hoe je als professional signalen herkent en bespreekt.
   5 lessen

   1. Definitie van signaleren in zorg en welzijnJe verkent het begrip signaleren binnen zorg en welzijn en past dit toe in praktijksituaties.
   2. Verschil tussen signaleren, observeren en rapporterenJe vergelijkt signaleren met observeren en rapporteren en past de verschillen toe in je werk.
   3. Rol van professional in vroegtijdige signaleringJe bepaalt jouw rol bij het vroegtijdig opmerken van signalen bij cliënten.
   4. Grenzen van eigen deskundigheid herkennenJe herkent waar je eigen deskundigheid ophoudt en wanneer je anderen inschakelt.
   5. Betrokkenheid van cliënt en familieJe betrekt de cliënt en familie op een passende manier bij signalering.
2. 2 Observeren van gedrag en ontwikkeling Je observeert gedrag en ontwikkeling en legt verbanden tussen signalen en context.
   5 lessen

   1. Gedrags- en ontwikkelingspatronen herkennenJe herkent patronen in gedrag en ontwikkeling bij verschillende doelgroepen.
   2. Lichamelijke, emotionele en sociale signalen observerenJe observeert lichamelijke, emotionele en sociale signalen bij cliënten.
   3. Verschillen tussen leeftijdsfasen begrijpenJe begrijpt hoe signalen verschillen per leeftijdsfase en past je observatie daarop aan.
   4. Invloed van omgeving op gedragJe onderzoekt de invloed van de omgeving op het gedrag van cliënten.
   5. Objectief en feitelijk noterenJe noteert observaties objectief en feitelijk zonder interpretatie.
3. 3 Gesprekstechnieken bij signalering Je oefent gesprekstechnieken die je inzet bij het bespreken van signalen met cliënten en betrokkenen.
   5 lessen

   1. Actief luisteren en doorvragenJe luistert actief en stelt verdiepende vragen tijdens gesprekken.
   2. Open en neutrale vragen stellenJe stelt open en neutrale vragen om signalen helder te krijgen.
   3. Empathisch communiceren met cliënt en oudersJe communiceert empathisch met cliënten en ouders over signalen.
   4. Non-verbale signalen interpreterenJe interpreteert non-verbale signalen tijdens gesprekken.
   5. Grenzen van vertrouwelijkheid respecterenJe respecteert grenzen van vertrouwelijkheid in je communicatie.
4. 4 Psychosociale signalen herkennen Je herkent psychosociale signalen zoals stress, angst en sociale isolatie bij cliënten.
   5 lessen

   1. Stress, angst en depressie bij kinderen en volwassenen herkennenJe signaleert stress, angst en depressie bij kinderen en volwassenen.
   2. Relationele problemen binnen gezin of netwerk signalerenJe herkent relationele problemen binnen gezinnen of netwerken.
   3. Verwaarlozing en mishandeling herkennenJe signaleert mogelijke verwaarlozing en mishandeling.
   4. Invloed van trauma op gedrag en welzijnJe onderzoekt hoe trauma gedrag en welzijn beïnvloedt.
   5. Signaleren van sociale isolatieJe herkent signalen van sociale isolatie bij cliënten.
5. 5 Fysieke en gezondheidsgerelateerde signalen Je signaleert fysieke en gezondheidsgerelateerde problemen en koppelt deze aan psychosociale factoren.
   5 lessen

   1. Basiskennis van ziekte- en symptoomherkenningJe past basiskennis toe bij het herkennen van ziekte en symptomen.
   2. Verandering in voeding, slaap of hygiëne signalerenJe signaleert veranderingen in voeding, slaap of hygiëne.
   3. Veiligheid en risico’s in leefomgeving herkennenJe herkent risico’s en onveilige situaties in de leefomgeving.
   4. Lichamelijke klachten koppelen aan psychosociale factorenJe koppelt lichamelijke klachten aan mogelijke psychosociale oorzaken.
   5. Documenteren van observatiesJe documenteert je observaties zorgvuldig en gestructureerd.
6. 6 Signalering van opvoedvragen Je herkent opvoedproblemen en ondersteunt ouders of verzorgers bij opvoedvragen.
   5 lessen

   1. Herkennen van opvoedproblemen bij kinderenJe signaleert opvoedproblemen bij kinderen en bespreekt deze.
   2. Ondersteuningsvragen van ouders of verzorgers identificerenJe identificeert ondersteuningsvragen van ouders of verzorgers.
   3. Patronen in opvoedingsstijlen signalerenJe signaleert patronen in verschillende opvoedingsstijlen.
   4. Samenwerking met school, kinderopvang of professionalsJe werkt samen met school, kinderopvang of andere professionals.
   5. Doorverwijzing naar passende hulpbronnenJe verwijst door naar passende hulpbronnen wanneer nodig.
7. 7 Signalering van zorgvragen bij volwassenen Je signaleert zorgvragen bij volwassenen en werkt samen met zorgpartners en mantelzorgers.
   5 lessen

   1. Herkennen van zelfredzaamheidsproblemenJe herkent problemen met zelfredzaamheid bij volwassenen.
   2. Behoeften bij dagelijkse activiteiten signalerenJe signaleert behoeften bij dagelijkse activiteiten.
   3. Psychische en lichamelijke zorgvragen in kaart brengenJe brengt psychische en lichamelijke zorgvragen in kaart.
   4. Risico’s voor verwaarlozing of overbelasting van mantelzorgers herkennenJe herkent risico’s op verwaarlozing of overbelasting van mantelzorgers.
   5. Samenwerking met thuiszorg en andere zorgpartnersJe werkt samen met thuiszorg en andere zorgpartners.
8. 8 Documenteren en rapporteren Je legt signalen vast in rapportages en waarborgt privacy en vertrouwelijkheid.
   5 lessen

   1. Feitelijk en concreet noteren van signalenJe noteert signalen feitelijk en concreet in rapportages.
   2. Gebruik van meld- en registratiesystemenJe gebruikt meld- en registratiesystemen voor je signalen.
   3. Structuur aanbrengen in observaties en rapportenJe brengt structuur aan in observaties en rapporten.
   4. Privacy en vertrouwelijkheid waarborgenJe waarborgt privacy en vertrouwelijkheid bij het vastleggen van gegevens.
   5. Evaluatie en overdracht aan collega’sJe evalueert en draagt relevante informatie over aan collega’s.
9. 9 Doorverwijzen en samenwerken Je schakelt hulpverleningsinstanties in en werkt samen met multidisciplinaire teams.
   5 lessen

   1. Kennis van beschikbare hulpverleningsinstantiesJe kent relevante hulpverleningsinstanties en weet wanneer je deze inschakelt.
   2. Samenwerken met multidisciplinaire teamsJe werkt samen met verschillende professionals in multidisciplinaire teams.
   3. Signalering koppelen aan passende interventiesJe koppelt signalering aan passende interventies voor de cliënt.
   4. Overleg en afstemming met cliënt en netwerkJe stemt af met cliënt en netwerk over vervolgstappen.
   5. Escalatie bij acute risico’s toepassenJe past procedures toe bij acute risico’s en escalatie.
10. 10 Reflectie en ethiek bij signalering Je reflecteert op je eigen handelen en herkent ethische dilemma’s in signalering.
    5 lessen

    1. Eigen vooroordelen en interpretaties kritisch bekijkenJe bekijkt kritisch je eigen vooroordelen en interpretaties bij signalering.
    2. Ethische dilemma’s in signaleren herkennenJe herkent ethische dilemma’s en maakt hierin bewuste keuzes.
    3. Grenzen van eigen rol respecterenJe respecteert de grenzen van je eigen rol binnen het signaleringsproces.
    4. Betrokkenheid en professionaliteit in balans houdenJe houdt betrokkenheid en professionaliteit in balans.
    5. Reflectie op effectiviteit van acties en verbeterpuntenJe reflecteert op de effectiviteit van je acties en benoemt verbeterpunten.

Je ondersteunt gezinnen bij opvoedvragen, herkent ontwikkelingsfasen en werkt samen met ouders en hulpverleners.

1. 1 Basisprincipes van opvoeding Je onderzoekt opvoedstijlen, behoeften van kinderen en methoden voor positieve begeleiding.
   5 lessen

   1. Verschillende opvoedstijlen herkennenJe leert verschillende manieren van opvoeden herkennen in praktijksituaties.
   2. Behoeften van kinderen in verschillende leeftijdenJe brengt behoeften van kinderen per leeftijdsfase in kaart.
   3. Positieve versterking en beloningssystemenJe past beloningssystemen toe om positief gedrag te stimuleren.
   4. Grenzen stellen en consequente handhavingJe oefent met het stellen en handhaven van duidelijke grenzen.
   5. Observeren van kindgedrag en signalenJe observeert kindgedrag en signaleert bijzonderheden in het gedrag.
2. 2 Ontwikkelingsfasen van kinderen Je verdiept je in de ontwikkeling van kinderen en leert signalen van achterstanden herkennen.
   5 lessen

   1. Motorische, cognitieve en emotionele ontwikkelingJe analyseert motorische, cognitieve en emotionele ontwikkelingen bij kinderen.
   2. Sociale vaardigheden en spelontwikkelingJe beoordeelt sociale vaardigheden en spelontwikkeling.
   3. Taal- en communicatieontwikkelingJe volgt de taalontwikkeling en communicatie bij kinderen.
   4. Leeftijdsgerichte verwachtingen en uitdagingenJe formuleert passende verwachtingen en uitdagingen per leeftijd.
   5. Signaleren van ontwikkelingsachterstandenJe signaleert en rapporteert mogelijke ontwikkelingsachterstanden.
3. 3 Communicatie met ouders en verzorgers Je oefent met gespreksvaardigheden en het maken van afspraken met ouders en verzorgers.
   5 lessen

   1. Effectieve luister- en gespreksvaardighedenJe past luister- en gespreksvaardigheden toe in contact met ouders.
   2. Afspraken maken en terugkoppeling gevenJe maakt duidelijke afspraken en koppelt deze terug.
   3. Omgaan met weerstand of moeilijke gesprekkenJe leert omgaan met weerstand en lastige gesprekken voeren.
   4. Betrekken van ouders bij beslissingenJe betrekt ouders actief bij besluiten over begeleiding.
   5. Schriftelijke verslaglegging en rapportagesJe stelt gestructureerde verslagen en rapportages op.
4. 4 Begeleiding bij dagelijkse routines Je begeleidt gezinnen bij dagelijkse routines en stimuleert zelfstandigheid bij kinderen.
   5 lessen

   1. Structuur en regelmaat in huiselijke activiteitenJe brengt structuur aan in huiselijke activiteiten.
   2. Hulp bij eet- en slaappatronenJe ondersteunt bij het ontwikkelen van gezonde eet- en slaappatronen.
   3. Ondersteunen bij hygiëne en verzorgingJe helpt kinderen bij persoonlijke hygiëne en verzorging.
   4. Tijdsplanning en prioriteiten stellenJe plant tijd efficiënt in en stelt prioriteiten.
   5. Motiveren tot zelfstandigheid bij kinderenJe motiveert kinderen om taken zelfstandig uit te voeren.
5. 5 Opvoedondersteuning bij gedragsproblemen Je signaleert gedragsproblemen en werkt samen aan passende oplossingen.
   5 lessen

   1. Signaleren van probleemgedragJe herkent signalen van probleemgedrag bij kinderen.
   2. Analyseren van oorzaken en triggersJe onderzoekt oorzaken en triggers van gedrag.
   3. Samenwerken aan gedragsplannenJe stelt samen met betrokkenen een gedragsplan op.
   4. Conflictbemiddeling en rolmodel zijnJe bemiddelt bij conflicten en treedt op als rolmodel.
   5. Evalueren van effectiviteit van interventiesJe evalueert de effectiviteit van ingezette interventies.
6. 6 Veilige en stimulerende omgeving Je zorgt voor een veilige en stimulerende omgeving die aansluit bij het kind.
   5 lessen

   1. Veiligheid in huis en speelomgeving waarborgenJe waarborgt veiligheid in huis en speelruimtes.
   2. Aanpassen van omgeving aan ontwikkelingsniveauJe past de omgeving aan het ontwikkelingsniveau van het kind aan.
   3. Stimuleren van creativiteit en spelJe stimuleert creativiteit en spel bij kinderen.
   4. Balans tussen uitdaging en veiligheidJe bewaakt de balans tussen uitdaging en veiligheid.
   5. Aandacht voor digitale media en schermgebruikJe besteedt aandacht aan verantwoord schermgebruik en digitale media.
7. 7 Samenwerking met externe hulpverleners Je werkt samen met externe hulpverleners en bewaakt de privacy van gezinnen.
   5 lessen

   1. Contact met jeugdgezondheidszorg en wijkteamsJe onderhoudt contact met jeugdgezondheidszorg en wijkteams.
   2. Samenwerken met maatschappelijk werk en psychologenJe werkt samen met maatschappelijk werkers en psychologen.
   3. Doorverwijzen bij complexe problemenJe verwijst door bij complexe opvoed- of gezinsproblemen.
   4. Communicatie over zorgplannen en afsprakenJe communiceert over zorgplannen en gemaakte afspraken.
   5. Bewaken van privacy en vertrouwelijkheidJe bewaakt privacy en vertrouwelijkheid in de samenwerking.
8. 8 Stress- en crisissituaties in gezinnen Je leert stress en crisissituaties in gezinnen herkennen en biedt passende ondersteuning.
   5 lessen

   1. Signaleren van stress bij ouders en kinderenJe signaleert stress bij ouders en kinderen.
   2. Crisisinterventie en eerste hulp bij acute situatiesJe verleent eerste hulp bij acute situaties.
   3. Omgaan met emoties en conflictsituatiesJe gaat om met emoties en conflicten in het gezin.
   4. Ondersteuning bij scheiding of verliesJe ondersteunt bij ingrijpende gebeurtenissen zoals scheiding of verlies.
   5. Preventieve maatregelen om escalatie te voorkomenJe neemt preventieve maatregelen om escalatie te voorkomen.
9. 9 Cultuur, diversiteit en inclusie Je houdt rekening met cultuur, diversiteit en inclusie in de begeleiding van gezinnen.
   5 lessen

   1. Respect voor verschillende gezinsstructurenJe toont respect voor uiteenlopende gezinsstructuren.
   2. Aandacht voor culturele en religieuze verschillenJe houdt rekening met culturele en religieuze achtergronden.
   3. Inclusieve benadering bij meertalige gezinnenJe past begeleiding aan bij meertalige gezinnen.
   4. Sensitiviteit voor socio-economische verschillenJe bent sensitief voor socio-economische verschillen.
   5. Actief betrekken van alle gezinsleden bij begeleidingJe betrekt alle gezinsleden actief bij het begeleidingsproces.
10. 10 Evaluatie en verslaglegging Je documenteert, reflecteert en gebruikt evaluaties om de begeleiding te verbeteren.
    5 lessen

    1. Documenteren van observaties en interventiesJe legt observaties en interventies zorgvuldig vast.
    2. Reflectie op eigen handelen en effectiviteitJe reflecteert op je eigen handelen en de resultaten.
    3. Samen met ouders en team doelen evaluerenJe evalueert samen met ouders en collega's de gestelde doelen.
    4. Opstellen van overzichtelijke zorg- en begeleidingsplannenJe stelt overzichtelijke zorg- en begeleidingsplannen op.
    5. Gebruik van evaluaties voor verbetering van aanpakJe gebruikt evaluaties om de aanpak waar nodig aan te passen.