HBO Praktijkcursus – Zorg voor cliënten met dementie

Je leert cliënten met dementie professioneel begeleiden, communiceren en ondersteunen in zorg, gedrag, familie en wetgeving.

1. 1 dementie en ziektebeelden Je onderzoekt verschillende vormen van dementie, symptomen, diagnose en het verloop van de ziekte.
   10 lessen

   1. Definitie van dementieJe omschrijft wat dementie inhoudt en welke kenmerken daarbij horen.
   2. Soorten dementie (Alzheimer, vasculaire, Lewy body, frontotemporale)Je vergelijkt de belangrijkste typen dementie en hun verschillen.
   3. Symptomen en verloop van dementieJe benoemt symptomen en beschrijft hoe het ziekteproces verloopt.
   4. DiagnosemethodenJe bekijkt welke methoden gebruikt worden om dementie vast te stellen.
   5. Neurologische basis van dementieJe legt uit welke neurologische processen betrokken zijn bij dementie.
   6. Invloed op cognitieve functiesJe beschrijft hoe cognitieve functies veranderen bij dementie.
   7. Psychiatrische symptomen bij dementieJe signaleert psychiatrische verschijnselen bij mensen met dementie.
   8. Somatische problemen bij dementieJe herkent lichamelijke problemen die samenhangen met dementie.
   9. Risicofactoren en preventieJe benoemt risicofactoren en bespreekt mogelijkheden voor preventie.
   10. Prognose en verloopJe analyseert prognoses en het verloop van dementie bij cliënten.
2. 2 communicatie met dementerende cliënten Je past communicatie aan bij dementie en leert omgaan met taalverlies, emoties en familiebetrokkenheid.
   10 lessen

   1. Verbale communicatie aanpassenJe past je taalgebruik aan op de mogelijkheden van de cliënt.
   2. Non-verbale signalen herkennenJe herkent non-verbale signalen en interpreteert deze bij dementie.
   3. Actief luisteren en empathie tonenJe oefent in actief luisteren en toont begrip in gesprekken.
   4. Omgaan met taalverliesJe leert omgaan met het verlies van taalvaardigheid bij cliënten.
   5. Gebruik van eenvoudige taalJe gebruikt eenvoudige taal om duidelijk te communiceren.
   6. Geduld en rust uitstralenJe straalt rust en geduld uit in contact met cliënten.
   7. Communiceren bij agressie of verwarringJe communiceert effectief bij agressie of verwarring.
   8. Betrekken van familie in communicatieJe betrekt familieleden actief bij het communicatieproces.
   9. Toepassen van reminescentie-techniekenJe past reminescentie-technieken toe in gesprekken.
   10. Documenteren van communicatieJe legt vast hoe communicatie met cliënten verloopt.
3. 3 psychologische begeleiding Je ondersteunt de psychologische behoeften van cliënten met dementie en hun familie.
   10 lessen

   1. Beleving van cliënten met dementieJe onderzoekt hoe cliënten hun situatie beleven en ervaren.
   2. Omgaan met angsten en onzekerheidJe begeleidt cliënten bij gevoelens van angst en onzekerheid.
   3. Herkennen van depressie en apathieJe herkent signalen van depressie en apathie bij cliënten.
   4. Stimuleren van zelfwaarderingJe stimuleert het zelfvertrouwen van cliënten.
   5. Ondersteunen bij identiteitsverliesJe ondersteunt bij het omgaan met verlies van identiteit.
   6. Technieken voor gedragsregulatieJe past technieken toe om gedrag te reguleren.
   7. Psycho-educatie aan familieJe geeft psycho-educatie aan familieleden.
   8. Behandeling van psychotische klachtenJe behandelt psychotische klachten bij cliënten met dementie.
   9. Stressreductie bij cliëntenJe voert interventies uit om stress bij cliënten te verminderen.
   10. Evalueren van psychologische interventiesJe evalueert de effectiviteit van psychologische begeleiding.
4. 4 zorgplanning en ethiek Je stelt zorgplannen op en bespreekt ethische vraagstukken en besluitvorming in de dementiezorg.
   10 lessen

   1. Opstellen van persoonsgerichte zorgplannenJe maakt een persoonsgericht zorgplan voor cliënten met dementie.
   2. Betrekken van cliënt en familie bij planningJe betrekt cliënt en familie bij het opstellen van het zorgplan.
   3. Waarden en normen in dementiezorgJe bespreekt waarden en normen die spelen in de zorg.
   4. Autonomie en zelfbeschikking respecterenJe respecteert de autonomie en keuzes van de cliënt.
   5. Omgaan met wilsverklaringen en machtigingenJe handelt volgens wilsverklaringen en machtigingen.
   6. Ethische dilemma’s rondom zorgverleningJe bespreekt ethische dilemma’s rondom zorgverlening.
   7. Grenzen van zorg en privacyJe bewaakt grenzen van zorg en privacy van de cliënt.
   8. Besluitvorming in het belang van de cliëntJe neemt besluiten in het belang van de cliënt.
   9. Palliatieve zorg en levenseindeJe ondersteunt bij palliatieve zorg en het levenseinde.
   10. Reflectie op eigen handelenJe reflecteert op je eigen handelen in de zorgpraktijk.
5. 5 medische aspecten en medicatie Je leert omgaan met medische aspecten, medicatie en samenwerking in de dementiezorg.
   10 lessen

   1. Veelvoorkomende comorbiditeiten bij dementieJe signaleert bijkomende aandoeningen bij dementie.
   2. Effecten van medicatie op cognitieve functiesJe beoordeelt effecten van medicatie op cognitieve functies.
   3. Toedienen van medicatie volgens protocollenJe dient medicatie toe volgens geldende protocollen.
   4. Bijwerkingen herkennen en meldenJe herkent en meldt bijwerkingen van medicatie.
   5. Samenwerking met artsen en apothekersJe werkt samen met artsen en apothekers rondom medicatie.
   6. Behandeling van pijn bij dementieJe behandelt pijn bij cliënten met dementie.
   7. Rol van psychofarmacaJe beschrijft de rol van psychofarmaca.
   8. Ontwikkeling van medicatiebeleidJe ontwikkelt beleid voor medicatiegebruik.
   9. Monitoren van medicatie-effectenJe monitort het effect van medicatie bij cliënten.
   10. Educatie over medicatie aan cliënt en familieJe geeft uitleg over medicatie aan cliënten en familie.
6. 6 gedragsproblemen en crisisinterventie Je signaleert gedragsproblemen en past interventies toe bij crisissituaties in de zorg.
   10 lessen

   1. Veelvoorkomende gedragsproblemen (agressie, dwalen)Je herkent veelvoorkomende gedragsproblemen zoals agressie en dwalen.
   2. Analyseren van gedrag en triggersJe analyseert gedrag en achterhaalt mogelijke triggers.
   3. Preventieve strategieënJe past preventieve strategieën toe om problemen te voorkomen.
   4. De-escalatietechniekenJe gebruikt de-escalatietechnieken bij onrust of agressie.
   5. Omgaan met crisissituatiesJe handelt bij crisissituaties rondom cliënten met dementie.
   6. Rol van omgeving en structuurJe richt de omgeving in om gedrag positief te beïnvloeden.
   7. Behandeling van psychische klachtenJe behandelt psychische klachten bij gedragsproblemen.
   8. Inzetten van alternatieve interventiesJe zet alternatieve interventies in bij probleemgedrag.
   9. Rapportage en evaluatieJe rapporteert en evalueert gedragsinterventies.
   10. Teamoverleg bij complexe situatiesJe overlegt met het team bij complexe situaties.
7. 7 praktische zorgvaardigheden Je voert dagelijkse zorgactiviteiten uit en signaleert veranderingen bij cliënten met dementie.
   10 lessen

   1. Hygiëne en persoonlijke verzorgingJe verzorgt cliënten op het gebied van hygiëne en uiterlijk.
   2. Mobiliteit ondersteunen en valpreventieJe ondersteunt mobiliteit en voorkomt valincidenten.
   3. Voeding en slikproblemen herkennenJe herkent problemen met voeding en slikken.
   4. IncontinentiezorgJe verleent zorg bij incontinentie.
   5. Hulp bij dagelijkse activiteitenJe helpt bij dagelijkse activiteiten zoals aankleden en eten.
   6. Gebruik van hulpmiddelen en technologieJe gebruikt hulpmiddelen en technologie in de zorg.
   7. Omgaan met verminderde zintuiglijke waarnemingJe past zorg aan bij verminderde zintuiglijke waarneming.
   8. Observatie en signalering van veranderingenJe observeert en signaleert veranderingen in de gezondheid.
   9. Ergonomisch werken en eigen grenzen bewakenJe werkt ergonomisch en bewaakt je eigen grenzen.
   10. Documenteren van zorgactiviteitenJe documenteert uitgevoerde zorgactiviteiten.
8. 8 familie en mantelzorgondersteuning Je ondersteunt familie en mantelzorgers en werkt samen aan goede zorg voor de cliënt.
   10 lessen

   1. Rol van familie in dementiezorgJe beschrijft de rol van familie in de zorg voor cliënten.
   2. Communiceren met mantelzorgersJe communiceert effectief met mantelzorgers.
   3. Ondersteuning en ontlasting van mantelzorgersJe biedt ondersteuning en verlichting aan mantelzorgers.
   4. Informatievoorziening en educatieJe verstrekt informatie en educatie aan familieleden.
   5. Grenzen en draagkracht van mantelzorgersJe signaleert grenzen en draagkracht van mantelzorgers.
   6. Omgaan met emoties van familieJe gaat om met emoties van familieleden.
   7. Betrekken bij zorgplanningJe betrekt familie bij het opstellen van het zorgplan.
   8. Conflicthantering binnen familieJe lost conflicten binnen de familie op.
   9. Netwerkzorg en samenwerken met hulpverlenersJe werkt samen met andere hulpverleners in het netwerk.
   10. Evaluatie van mantelzorgondersteuningJe evalueert de ondersteuning aan mantelzorgers.
9. 9 wet- en regelgeving Je past wet- en regelgeving toe die relevant is voor de zorg aan cliënten met dementie.
   10 lessen

   1. Wet zorg en dwang (Wzd)Je past de Wet zorg en dwang toe in de praktijk.
   2. Wet langdurige zorg (Wlz)Je legt uit wat de Wet langdurige zorg inhoudt.
   3. Privacywetgeving (AVG)Je handelt volgens privacyregels zoals de AVG.
   4. Rechten van cliëntenJe kent de rechten van cliënten in de zorg.
   5. Meldcode huiselijk geweld en ouderenmishandelingJe volgt de meldcode bij signalen van mishandeling.
   6. Zorgvuldigheid en verantwoordingsplichtJe bewaakt zorgvuldigheid en verantwoordingsplicht.
   7. Procedure bij onvrijwillige zorgJe voert procedures uit bij onvrijwillige zorg.
   8. ToestemmingsvereistenJe vraagt toestemming waar nodig in de zorgverlening.
   9. Klachtenprocedures en geschillenJe handelt bij klachten en geschillen van cliënten.
   10. Rol van toezichthoudersJe beschrijft de rol van toezichthouders in de zorg.
10. 10 innovatie en technologie in dementiezorg Je onderzoekt en past innovaties en technologieën toe in de dementiezorg.
    10 lessen

    1. Domotica en slimme woonoplossingenJe bekijkt hoe domotica en slimme oplossingen worden ingezet.
    2. Gebruik van apps en digitale ondersteuningJe gebruikt apps en digitale middelen in de zorgpraktijk.
    3. Telezorg en e-health toepassingenJe past telezorg en e-health toe bij cliënten.
    4. Robotica in zorgverleningJe onderzoekt de inzet van robotica in de zorgverlening.
    5. Sensoren voor valdetectie en monitoringJe gebruikt sensoren voor valdetectie en monitoring.
    6. Virtuele realiteit en therapieJe past virtuele realiteit toe in therapie voor cliënten.
    7. Data-analyse en zorgoptimalisatieJe analyseert data voor verbetering van de zorg.
    8. Privacy en ethiek bij technologiegebruikJe bespreekt privacy en ethische aspecten bij technologie.
    9. Implementatie van nieuwe technologieënJe voert nieuwe technologieën in de praktijk in.
    10. Evaluatie en effectmeting van innovatiesJe evalueert het effect van innovaties in de zorg.