HBO Praktijkcursus – Crisismanagement

Je beoordeelt risico’s, bereidt organisaties voor op crises en stuurt effectief aan tijdens en na een crisissituatie.

1. 1 Crisisdefinitie en -typen Je onderzoekt wat een crisis is, welke typen er zijn en hoe deze organisaties en de samenleving beïnvloeden.
   10 lessen

   1. Kenmerken van een crisisJe analyseert kenmerken en eigenschappen die een situatie tot een crisis maken.
   2. Verschil tussen incident, calamiteit en crisisJe vergelijkt incidenten, calamiteiten en crises en benoemt de verschillen.
   3. Typen crises (natuurlijk, technologisch, menselijk)Je onderscheidt natuurlijke, technologische en menselijke crises.
   4. Impact van crises op organisaties en samenlevingJe onderzoekt hoe crises organisaties en de samenleving raken.
   5. Risicofactoren die crises veroorzakenJe benoemt factoren die het ontstaan van een crisis beïnvloeden.
   6. Crisislevenscyclus uitleggenJe beschrijft de fasen van een crisislevenscyclus.
   7. Kritieke momenten binnen een crisis identificerenJe herkent kritieke momenten in het verloop van een crisis.
   8. Complexiteit en onzekerheid bij crisesJe bespreekt hoe complexiteit en onzekerheid een rol spelen bij crises.
   9. Sociale en psychologische effecten van crisesJe onderzoekt sociale en psychologische gevolgen van crises.
   10. Verschillen in crisisrespons per type crisisJe vergelijkt de aanpak van verschillende typen crises.
2. 2 Risicobeoordeling en crisisvoorbereiding Je brengt risico’s in kaart, beoordeelt deze en bereidt organisaties voor op mogelijke crisissituaties.
   10 lessen

   1. Risico-inventarisatie en analyseJe voert een risico-inventarisatie uit en analyseert mogelijke dreigingen.
   2. Kwantitatieve en kwalitatieve risicobeoordelingJe past kwantitatieve en kwalitatieve methoden toe om risico’s te beoordelen.
   3. Prioriteren van risico’s op basis van kans en impactJe bepaalt welke risico’s prioriteit krijgen op basis van kans en impact.
   4. Ontwikkelen van preventieve maatregelenJe ontwikkelt maatregelen om risico’s te verkleinen.
   5. Scenario’s en stresstests ontwerpenJe ontwerpt scenario’s en test deze met stresstests.
   6. Crisisprotocollen opstellenJe stelt crisisprotocollen op voor verschillende situaties.
   7. Crisismanagementteams samenstellenJe stelt een crisismanagementteam samen en verdeelt rollen.
   8. Communicatie- en escalatieplannen voorbereidenJe bereidt communicatie- en escalatieplannen voor.
   9. Hulpbronnen en faciliteiten plannenJe plant benodigde hulpbronnen en faciliteiten.
   10. Samenwerking met ketenpartners voorbereidenJe organiseert samenwerking met ketenpartners voorafgaand aan crises.
3. 3 Crisiscommunicatie Je ontwikkelt communicatiestrategieën en oefent met interne en externe communicatie tijdens een crisis.
   10 lessen

   1. Principes van effectieve crisiscommunicatieJe past principes toe voor heldere en effectieve crisiscommunicatie.
   2. Interne en externe communicatie onderscheidenJe maakt onderscheid tussen interne en externe communicatiekanalen.
   3. Rollen en verantwoordelijkheden bij communicatieJe verdeelt rollen en verantwoordelijkheden binnen het communicatieteam.
   4. Opstellen van communicatiestrategieënJe stelt een communicatiestrategie op voor verschillende scenario’s.
   5. Omgaan met media en sociale mediaJe oefent met mediacontact en het gebruik van sociale media.
   6. Transparantie en betrouwbaarheid waarborgenJe waarborgt transparantie en betrouwbaarheid in communicatie.
   7. Omgaan met onzekerheid in communicatieJe leert omgaan met onzekerheid in berichtgeving.
   8. Crisisboodschappen formulerenJe formuleert duidelijke crisisboodschappen.
   9. Communicatie tijdens verschillende crisisfasenJe past communicatie aan op de verschillende fasen van een crisis.
   10. Evaluatie en verbetering van communicatieprocessenJe evalueert en verbetert communicatieprocessen na afloop.
4. 4 Besluitvorming in crisissituaties Je neemt besluiten onder druk, verzamelt informatie en verantwoordt keuzes in crisissituaties.
   10 lessen

   1. Besluitvormingsprocessen onder drukJe analyseert besluitvormingsprocessen bij tijdsdruk en onzekerheid.
   2. Informatie verzamelen en analyserenJe verzamelt en beoordeelt relevante informatie voor besluitvorming.
   3. Prioriteiten stellen in complexe situatiesJe stelt prioriteiten in complexe situaties.
   4. Teamdynamiek tijdens besluitvormingJe bespreekt teamdynamiek en samenwerking bij besluiten.
   5. Communiceren van besluiten aan betrokkenenJe communiceert genomen besluiten met betrokkenen.
   6. Evalueren van genomen beslissingenJe evalueert de uitkomsten van genomen beslissingen.
   7. Gebruik van besluitvormingsmodellen (bijv. OODA-loop)Je past besluitvormingsmodellen toe in praktijksituaties.
   8. Risico’s en kansen afwegenJe weegt risico’s en kansen van verschillende opties af.
   9. De rol van intuïtie en ervaringJe onderzoekt de rol van intuïtie en ervaring in keuzes maken.
   10. Documenteren van besluiten voor verantwoordingJe documenteert besluiten voor verantwoording achteraf.
5. 5 Operationeel crisismanagement Je organiseert de operationele crisisaanpak en coördineert acties en middelen tijdens een crisis.
   10 lessen

   1. Organiseren van crisisrespons en -interventieJe organiseert een effectieve crisisrespons en interventie.
   2. Rollen en taken binnen crisisteamsJe verdeelt rollen en taken binnen crisisteams.
   3. Logistiek en resource managementJe beheert logistiek en inzet van middelen tijdens een crisis.
   4. Incident Command System (ICS) toepassenJe past het Incident Command System toe in de praktijk.
   5. Coördinatie tussen interne en externe partijenJe coördineert samenwerking tussen interne en externe partijen.
   6. Veiligheid van betrokkenen waarborgenJe waarborgt de veiligheid van alle betrokkenen.
   7. Monitoren en bijsturen van crisisactiesJe monitort crisisacties en stuurt waar nodig bij.
   8. Registratie en rapportage tijdens crisisJe registreert en rapporteert gebeurtenissen tijdens de crisis.
   9. Gebruik van technologie en systemenJe gebruikt technologie en systemen ter ondersteuning.
   10. Overdracht van crisis naar herstelfaseJe draagt de crisis over naar de herstelfase.
6. 6 Continuïteitsplanning en herstel Je ontwikkelt continuïteitsplannen en organiseert herstelactiviteiten na een crisis.
   10 lessen

   1. Bedrijfscontinuïteit en crisismanagement verbindenJe verbindt bedrijfscontinuïteit met crisismanagement.
   2. Analyseren van kritieke bedrijfsprocessenJe analyseert welke bedrijfsprocessen kritiek zijn voor herstel.
   3. Ontwikkelen van continuïteitsplannenJe ontwikkelt plannen voor bedrijfscontinuïteit.
   4. Resourceplanning voor herstelactiviteitenJe plant inzet van mensen en middelen voor herstel.
   5. Samenwerken met leveranciers en partnersJe werkt samen met leveranciers en partners bij herstel.
   6. Prioriteren van herstelactiviteitenJe bepaalt welke herstelactiviteiten prioriteit krijgen.
   7. Communicatie in de herstelperiodeJe verzorgt communicatie tijdens de herstelperiode.
   8. Evaluatie van herstel en lessons learnedJe evalueert herstelactiviteiten en trekt lessen.
   9. Oefenen van continuïteitsplannenJe oefent met het uitvoeren van continuïteitsplannen.
   10. Integreren van herstel in organisatiebeleidJe integreert herstelprocessen in het organisatiebeleid.
7. 7 Psychosociale aspecten van crisis Je signaleert psychosociale gevolgen van crises en organiseert passende ondersteuning voor betrokkenen.
   10 lessen

   1. Psychologische impact van crises op betrokkenenJe onderzoekt de psychologische impact van een crisis op betrokkenen.
   2. Stress en trauma herkennenJe herkent signalen van stress en trauma bij individuen.
   3. Ondersteuning en begeleiding organiserenJe organiseert ondersteuning en begeleiding voor getroffenen.
   4. Communicatie met slachtoffers en hulpverlenersJe communiceert zorgvuldig met slachtoffers en hulpverleners.
   5. Rol van leiderschap in psychosociale zorgJe bespreekt de rol van leiderschap in psychosociale zorg.
   6. Preventieve maatregelen voor mentale gezondheidJe treft preventieve maatregelen voor mentale gezondheid.
   7. Nazorg en lange termijn effectenJe organiseert nazorg en monitort lange termijn effecten.
   8. Ethische aspecten van psychosociale interventiesJe bespreekt ethische aspecten van psychosociale interventies.
   9. Werken met diverse doelgroepenJe werkt met diverse doelgroepen in crisissituaties.
   10. Evalueren van psychosociale ondersteuningJe evalueert de geboden psychosociale ondersteuning.
8. 8 Wet- en regelgeving in crisiscontext Je past relevante wet- en regelgeving toe en kent de juridische verantwoordelijkheden tijdens een crisis.
   10 lessen

   1. Overzicht van relevante wet- en regelgevingJe krijgt inzicht in relevante wet- en regelgeving bij crisismanagement.
   2. Taken en bevoegdheden van overheidsinstantiesJe benoemt taken en bevoegdheden van overheidsinstanties.
   3. Juridische verantwoordelijkheden van organisatiesJe beschrijft de juridische verantwoordelijkheden van organisaties.
   4. Meldingsplicht en rapportageverplichtingenJe handelt volgens meldings- en rapportageverplichtingen.
   5. Privacy en informatiebescherming tijdens crisesJe waarborgt privacy en informatiebescherming tijdens crises.
   6. Toepassing van crisiswetgeving (bijv. rampenbestrijding)Je past crisiswetgeving toe in praktijksituaties.
   7. Samenwerking tussen publieke en private sectorJe organiseert samenwerking tussen publieke en private partijen.
   8. Verantwoordingsplicht na crisesJe verantwoordt acties na afloop van een crisis.
   9. Juridische gevolgen van falend crisismanagementJe analyseert juridische gevolgen van falend crisismanagement.
   10. Actualiseren van juridische kennisJe houdt je juridische kennis actueel.
9. 9 Technologie en hulpmiddelen bij crisismanagement Je gebruikt technologie en hulpmiddelen om crises te monitoren, te coördineren en te analyseren.
   10 lessen

   1. Gebruik van crisissystemen en softwareJe zet crisissystemen en software in bij crisismanagement.
   2. Monitoring en waarschuwingssystemenJe gebruikt monitoring- en waarschuwingssystemen.
   3. Communicatietechnologieën in crisesJe past communicatietechnologieën toe tijdens crises.
   4. Data-analyse voor snelle besluitvormingJe analyseert data voor snelle besluitvorming.
   5. Drones en satellietbeelden inzettenJe zet drones en satellietbeelden in voor informatie.
   6. Social media monitoring tijdens crisesJe monitort sociale media tijdens een crisis.
   7. Veiligheids- en alarmsystemenJe gebruikt veiligheids- en alarmsystemen.
   8. Ondersteuning van logistiek en coördinatieJe ondersteunt logistiek en coördinatie met technologie.
   9. Toepassing van kunstmatige intelligentieJe past kunstmatige intelligentie toe bij crisismanagement.
   10. Innovaties in crisismanagementtechnologieJe onderzoekt innovaties in technologie voor crisismanagement.
10. 10 Evaluatie en leerprocessen na crises Je voert evaluaties uit na crises en borgt leerprocessen binnen de organisatie.
    10 lessen

    1. Doel en belang van evaluaties na crisesJe benoemt het doel van evaluaties na een crisis.
    2. Methodieken voor evaluatie (bijv. after action review)Je past evaluatiemethodieken toe, zoals after action reviews.
    3. Verzamelen en analyseren van gegevensJe verzamelt en analyseert gegevens over de crisisaanpak.
    4. Betrekken van alle stakeholders bij evaluatieJe betrekt verschillende stakeholders bij evaluaties.
    5. Identificeren van succesfactoren en verbeterpuntenJe identificeert succesfactoren en verbeterpunten.
    6. Rapporteren van bevindingen aan bestuur en stakeholdersJe rapporteert bevindingen aan bestuur en stakeholders.
    7. Implementeren van verbetermaatregelenJe implementeert verbetermaatregelen in de organisatie.
    8. Documenteren van lessons learnedJe documenteert geleerde lessen voor toekomstig gebruik.
    9. Borging van kennis en ervaring binnen organisatieJe borgt kennis en ervaring binnen de organisatie.
    10. Cultiveren van een lerende organisatieJe stimuleert een lerende organisatiecultuur na crises.