HBO Praktijkcursus – Conflicthantering en mediation

Je analyseert conflicten, past mediationtechnieken toe en begeleidt partijen bij het zoeken naar werkbare oplossingen.

1. 1 Conflictdynamiek Je onderzoekt hoe conflicten ontstaan, verlopen en welke factoren van invloed zijn op het gedrag van betrokkenen.
   10 lessen

   1. Definitie en kenmerken van conflictenJe onderzoekt wat een conflict is en welke kenmerken daarbij horen.
   2. Fasen van conflictontwikkelingJe brengt de verschillende fasen van een conflict in kaart.
   3. Soorten conflicten (belangen-, waarden-, machtsconflicten)Je onderscheidt verschillende soorten conflicten en herkent deze in de praktijk.
   4. Oorzaken van conflicten in organisatiesJe benoemt oorzaken van conflicten binnen organisaties.
   5. De rol van perceptie en communicatieJe analyseert hoe perceptie en communicatie conflicten beïnvloeden.
   6. Conflictgedrag en -stijlen (o.a. Thomas-Kilmann model)Je herkent verschillende conflictstijlen en past het Thomas-Kilmann model toe.
   7. Effecten van conflicten op individuen en teamsJe beschrijft de gevolgen van conflicten voor individuen en teams.
   8. Escalatieprocessen volgens GlaslJe analyseert escalatieprocessen aan de hand van het model van Glasl.
   9. Vermijding versus confrontatieJe vergelijkt vermijding en confrontatie als reactie op conflicten.
   10. De invloed van cultuur op conflictenJe onderzoekt hoe cultuur invloed heeft op het ontstaan en verloop van conflicten.
2. 2 Communicatievaardigheden Je oefent met gespreksvaardigheden die nodig zijn om conflicten te bespreken en te begeleiden.
   10 lessen

   1. Actief luisteren en parafraserenJe past actief luisteren en parafraseren toe in gesprekken.
   2. Samenvatten en doorvragenJe vat samen en stelt verdiepende vragen om duidelijkheid te krijgen.
   3. Non-verbale communicatie herkennen en toepassenJe herkent en gebruikt non-verbale signalen in communicatie.
   4. Communicatiestijlen en -voorkeurenJe onderzoekt verschillende communicatiestijlen en voorkeuren.
   5. Feedback geven en ontvangenJe geeft en ontvangt feedback op een constructieve manier.
   6. Omgaan met ruis in communicatieJe signaleert en beperkt ruis in communicatie.
   7. Gesprekstechnieken bij emotionele situatiesJe past gesprekstechnieken toe bij emotionele situaties.
   8. Verbindende communicatie (geweldloze communicatie)Je oefent met verbindende communicatie in conflictsituaties.
   9. Luisteren zonder oordeelJe luistert zonder direct te oordelen.
   10. Assertief communiceren zonder escalatieJe communiceert assertief zonder escalatie te veroorzaken.
3. 3 Mediationproces Je leert het mediationproces begeleiden van intake tot afronding, inclusief het vastleggen van afspraken.
   10 lessen

   1. Fasering van het mediationprocesJe brengt de fasen van mediation in kaart en past deze toe.
   2. Voorbereiden van de intakefaseJe bereidt de intakefase voor en stelt relevante vragen.
   3. Opstellen van een mediationovereenkomstJe stelt een mediationovereenkomst op met betrokken partijen.
   4. Vertrouwelijkheid en vrijwilligheidJe waarborgt vertrouwelijkheid en vrijwilligheid in het proces.
   5. Neutraal en onpartijdig blijvenJe blijft neutraal en onpartijdig tijdens mediation.
   6. Inventariseren van belangen en standpuntenJe inventariseert belangen en standpunten van partijen.
   7. Onderhandelen over oplossingenJe begeleidt onderhandelingen over mogelijke oplossingen.
   8. Afronden en evalueren van mediationJe rondt mediation af en evalueert het proces.
   9. Vastleggen van afspraken in een vaststellingsovereenkomstJe legt afspraken vast in een vaststellingsovereenkomst.
   10. Omgaan met mislukte mediationJe handelt bij mislukte mediation op een zorgvuldige manier.
4. 4 Juridische basiskennis Je verdiept je in juridische aspecten die relevant zijn voor mediation en conflicthantering op de werkvloer.
   10 lessen

   1. Rechtspositie van partijen tijdens mediationJe onderzoekt de rechtspositie van partijen tijdens mediation.
   2. Juridische kaders van arbeidsconflictenJe benoemt juridische kaders bij arbeidsconflicten.
   3. Afspraken versus bindende overeenkomstenJe onderscheidt informele afspraken van bindende overeenkomsten.
   4. Mediation en de Wet Mediation (indien van toepassing)Je bekijkt de rol van de Wet Mediation waar van toepassing.
   5. Rol van de mediator binnen het juridisch kaderJe beschrijft de rol van de mediator binnen het juridisch kader.
   6. Geheimhouding en wettelijke plichtJe gaat om met geheimhouding en wettelijke verplichtingen.
   7. De relatie tussen mediation en rechtsgangJe analyseert de relatie tussen mediation en rechtsgang.
   8. AVG en vertrouwelijkheid in mediationJe past AVG-regels toe op vertrouwelijkheid in mediation.
   9. Arbeidsrechtelijke context bij conflictenJe plaatst conflicten in een arbeidsrechtelijke context.
   10. Toepassing van mediationclausules in contractenJe past mediationclausules toe in contracten.
5. 5 Professionele houding Je reflecteert op je eigen rol, gedrag en ethiek als mediator en leert omgaan met professionele grenzen.
   10 lessen

   1. Reflectie op eigen rol en gedragJe reflecteert op je eigen rol en gedrag in conflictsituaties.
   2. Grenzen van professionaliteitJe herkent de grenzen van je professionaliteit.
   3. Authentiek en transparant handelenJe handelt op een authentieke en transparante manier.
   4. Omgaan met morele dilemma’sJe gaat om met morele dilemma’s binnen mediation.
   5. Behoud van neutraliteit in conflictsituatiesJe bewaakt je neutraliteit in conflictsituaties.
   6. Zelfzorg en omgaan met emotionele belastingJe zorgt voor jezelf bij emotionele belasting.
   7. Kritisch denken en oordeelsvormingJe past kritisch denken toe in je oordeelsvorming.
   8. Ethiek en beroepscode voor mediatorsJe volgt ethische richtlijnen en beroepscodes.
   9. Constructieve feedback binnen intervisieJe geeft en ontvangt constructieve feedback in intervisie.
   10. Respectvol omgaan met diversiteitJe gaat respectvol om met diversiteit in mediation.
6. 6 Emotieregulatie en spanningsmanagement Je herkent emoties bij conflicten, reguleert spanning en begeleidt partijen bij emotionele uitingen.
   10 lessen

   1. Herkennen van emoties bij conflictpartijenJe signaleert emoties bij conflictpartijen en benoemt deze.
   2. Inzicht in eigen emotionele reactiesJe krijgt inzicht in je eigen emotionele reacties.
   3. Technieken om escalatie te voorkomenJe past technieken toe om escalatie te voorkomen.
   4. Omgaan met boosheid en frustratieJe begeleidt boosheid en frustratie bij partijen.
   5. Reguleren van stress tijdens gesprekkenJe reguleert stress tijdens gesprekken.
   6. Begeleiden van emotionele uitingenJe ondersteunt emotionele uitingen op een professionele manier.
   7. Empathie tonen zonder partij te kiezenJe toont empathie zonder partij te kiezen.
   8. Creëren van psychologische veiligheidJe creëert psychologische veiligheid voor alle betrokkenen.
   9. Time-outs en pauzeren als interventieJe zet time-outs en pauzes in als interventie.
   10. Posttraumatische reacties bij conflicten herkennenJe herkent posttraumatische reacties bij conflicten.
7. 7 Onderhandelingstechnieken Je past onderhandelingstechnieken toe en begeleidt partijen bij het bereiken van gezamenlijke besluiten.
   10 lessen

   1. Principieel versus positioneel onderhandelenJe vergelijkt principieel en positioneel onderhandelen.
   2. De Harvard-methode toepassenJe past de Harvard-methode toe in onderhandelingen.
   3. Wederzijds belang boven eigenbelang stellenJe stimuleert het zoeken naar wederzijds belang.
   4. Brainstormen en creativiteit in oplossingenJe gebruikt brainstormtechnieken voor creatieve oplossingen.
   5. Begeleiden van onderhandelingsprocessenJe begeleidt het proces van onderhandelen tussen partijen.
   6. De BATNA (Best Alternative to a Negotiated Agreement) analyserenJe analyseert de BATNA van betrokkenen.
   7. Objectieve criteria gebruikenJe gebruikt objectieve criteria bij onderhandelingen.
   8. Impasses en patstellingen doorbrekenJe doorbreekt impasses en patstellingen.
   9. Macht en invloed in onderhandelingenJe onderzoekt macht en invloed in onderhandelingssituaties.
   10. Besluitvorming begeleidenJe begeleidt besluitvorming binnen het onderhandelingsproces.
8. 8 Interculturele conflicthantering Je herkent culturele verschillen en past interculturele vaardigheden toe in conflicthantering en mediation.
   10 lessen

   1. Culturele waarden en normen herkennenJe herkent culturele waarden en normen in conflictsituaties.
   2. Hofstede’s dimensies toepassen in conflictanalyseJe past Hofstede’s dimensies toe bij conflictanalyse.
   3. Verschillen in communicatiepatronenJe signaleert verschillen in communicatiepatronen.
   4. Omgaan met cultuurgebonden conflictstijlenJe gaat om met cultuurgebonden conflictstijlen.
   5. Interpreteren van culturele signalenJe interpreteert culturele signalen in gesprekken.
   6. Taalbarrières en betekenisverschillenJe overbrugt taalbarrières en betekenisverschillen.
   7. Cultuursensitieve mediationJe begeleidt mediation met aandacht voor cultuur.
   8. Vermijden van culturele stereotyperingJe voorkomt culturele stereotypering in conflicten.
   9. Opbouwen van intercultureel vertrouwenJe bouwt intercultureel vertrouwen op.
   10. Diversiteit benutten als kracht in conflictoplossingJe benut diversiteit als kracht bij conflictoplossing.
9. 9 Groepsconflicten en teamdynamiek Je analyseert groepsconflicten en begeleidt teams bij het herstellen van samenwerking en vertrouwen.
   10 lessen

   1. Conflicten binnen teams herkennenJe herkent conflicten binnen teams en benoemt deze.
   2. Groepsprocessen en hun invloed op conflictenJe onderzoekt hoe groepsprocessen conflicten beïnvloeden.
   3. Rollen in teams bij conflictsituatiesJe benoemt rollen van teamleden bij conflictsituaties.
   4. Interventies bij verstoorde samenwerkingJe kiest interventies bij verstoorde samenwerking.
   5. Groepsdruk en conformiteitJe signaleert groepsdruk en conformiteit.
   6. Leiderschap en conflictoplossingJe onderzoekt de rol van leiderschap bij conflicten.
   7. Grenzen stellen in teammediationJe stelt grenzen bij mediation in teams.
   8. Feedbackcultuur ontwikkelenJe ontwikkelt een feedbackcultuur in teams.
   9. Conflicten bij veranderingen of reorganisatiesJe begeleidt conflicten bij veranderingen of reorganisaties.
   10. Herstel van vertrouwen binnen teamsJe werkt aan herstel van vertrouwen binnen teams.
10. 10 Analyse- en interventiemethoden Je voert een conflictscan uit, analyseert betrokkenen en kiest passende interventies voor conflictoplossing.
    10 lessen

    1. Conflictscan uitvoerenJe voert een conflictscan uit bij een casus.
    2. Stakeholderanalyse makenJe maakt een stakeholderanalyse van het conflict.
    3. Context en systeem rondom het conflict onderzoekenJe onderzoekt de context en het systeem rond het conflict.
    4. Interventieniveaus onderscheiden (individu, team, organisatie)Je onderscheidt interventieniveaus: individu, team en organisatie.
    5. Diagnostische gesprekstechniekenJe past diagnostische gesprekstechnieken toe.
    6. Keuze van interventie op basis van analyseJe kiest een interventie op basis van je analyse.
    7. Interventieschema’s hanterenJe gebruikt interventieschema’s bij conflictoplossing.
    8. Reflectie-instrumenten inzettenJe zet reflectie-instrumenten in om het proces te evalueren.
    9. Monitoring en evaluatie van interventiesJe monitort en evalueert de effecten van interventies.
    10. Rapporteren van bevindingen en procesJe rapporteert bevindingen en het verloop van het proces.