MHBO Communicatie en Interventies (6 maanden)

Je past psychologische inzichten toe om effectiever te communiceren in uiteenlopende situaties, individueel en in groepen.

1. 1 Basisprincipes van communicatie en psychologie Je onderzoekt hoe communicatie en psychologie samenhangen en welke factoren invloed hebben op interacties.
   5 lessen

   1. Definitie en verband tussen communicatie en psychologieJe verkent hoe communicatie en psychologie elkaar beïnvloeden in dagelijkse situaties.
   2. Het communicatieproces: zender, boodschap, ontvangerJe brengt het communicatieproces in kaart en benoemt de rol van zender, boodschap en ontvanger.
   3. Rol van perceptie in communicatieJe onderzoekt hoe waarneming en interpretatie het verloop van communicatie sturen.
   4. Invloed van emoties op communicatieJe herkent hoe emoties het zenden en ontvangen van boodschappen beïnvloeden.
   5. Psychologische factoren die communicatie beïnvloedenJe benoemt psychologische factoren die communicatie positief of negatief beïnvloeden.
2. 2 Verbale en non-verbale communicatie Je onderzoekt de kenmerken van verbale en non-verbale communicatie en leert signalen herkennen.
   5 lessen

   1. Kenmerken van verbale communicatieJe beschrijft kenmerken van gesproken en geschreven communicatie.
   2. Lichaamstaal en houdingJe observeert lichaamstaal en houding bij jezelf en anderen.
   3. Gezichtsuitdrukkingen en oogcontactJe analyseert gezichtsuitdrukkingen en het effect van oogcontact.
   4. Stemgebruik en intonatieJe let op stemgebruik en intonatie in verschillende situaties.
   5. Culturele verschillen in non-verbale signalenJe vergelijkt non-verbale signalen in verschillende culturen.
3. 3 Luisteren en empathisch reageren Je oefent met actief luisteren, empathisch reageren en het herkennen van gevoelens in gesprekken.
   5 lessen

   1. Actief luisteren en doorvragenJe past technieken toe om actief te luisteren en gerichte vragen te stellen.
   2. Empathie en inlevingsvermogenJe oefent met empathisch reageren en toont inlevingsvermogen.
   3. Herkennen van gevoelens achter woordenJe herkent gevoelens die schuilgaan achter iemands woorden.
   4. Gebruik van stiltes in gesprekkenJe gebruikt stiltes bewust om gesprekken te verdiepen.
   5. Signalen van (on)begrip bij de anderJe signaleert wanneer de ander je wel of niet begrijpt.
4. 4 Communicatiestijlen en persoonlijkheid Je onderzoekt communicatiestijlen en de invloed van persoonlijkheid op interacties.
   5 lessen

   1. Verschillende communicatiestijlen (direct, indirect, assertief)Je herkent verschillende communicatiestijlen in gesprekken.
   2. Invloed van persoonlijkheidskenmerken op communicatieJe analyseert hoe persoonlijkheidskenmerken communicatie beïnvloeden.
   3. Introversie en extraversie in gesprekJe vergelijkt de rol van introversie en extraversie in gesprekken.
   4. Het DISC- of MBTI-model als hulpmiddelJe gebruikt modellen als DISC of MBTI om communicatiestijlen te begrijpen.
   5. Aanpassen van stijl aan de gesprekspartnerJe past je communicatiestijl aan je gesprekspartner aan.
5. 5 Groepscommunicatie en groepspsychologie Je onderzoekt communicatie in groepen, groepsrollen en het omgaan met conflicten en besluitvorming.
   5 lessen

   1. Verschil tussen individuele en groepscommunicatieJe vergelijkt communicatie tussen individuen en binnen groepen.
   2. Groepsrollen en hun invloed op communicatieJe benoemt groepsrollen en hun invloed op groepsgesprekken.
   3. Samenwerking en groepsdynamiekJe analyseert samenwerking en groepsdynamiek.
   4. Conflicten en miscommunicatie binnen groepenJe herkent oorzaken van conflicten en miscommunicatie in groepen.
   5. Besluitvorming in groepenJe beschrijft hoe groepen tot besluiten komen.
6. 6 Psychologische beïnvloeding en overtuiging Je leert technieken van beïnvloeding en overtuiging herkennen en toepassen, met aandacht voor ethiek.
   5 lessen

   1. Basisprincipes van overtuiging en beïnvloeding (Cialdini)Je past basisprincipes van beïnvloeding toe, zoals beschreven door Cialdini.
   2. Sociale bewijskracht en groepsdrukJe herkent sociale bewijskracht en groepsdruk in communicatie.
   3. Autoriteit en geloofwaardigheid in communicatieJe onderzoekt hoe autoriteit en geloofwaardigheid werken in gesprekken.
   4. Gebruik van framing en taalkeuzeJe gebruikt framing en kiest bewust je woorden.
   5. Ethische grenzen van beïnvloedingJe bepaalt de ethische grenzen van beïnvloeding.
7. 7 Communicatie bij stress en emoties Je leert omgaan met communicatie onder stress en emoties, en herkent signalen van spanning.
   5 lessen

   1. Effect van stress op communicatief gedragJe onderzoekt hoe stress je communicatiestijl beïnvloedt.
   2. Herkennen van emotionele signalenJe herkent emotionele signalen bij jezelf en anderen.
   3. Omgaan met agressie en frustratieJe oefent met het hanteren van agressie en frustratie in gesprekken.
   4. Het belang van zelfbeheersing en kalmteJe benoemt het belang van zelfbeheersing en kalmte.
   5. Communicatie in crisissituatiesJe past communicatietechnieken toe in crisissituaties.
8. 8 Cultuur en diversiteit in communicatie Je onderzoekt hoe cultuur en diversiteit communicatie beïnvloeden en oefent met inclusief communiceren.
   5 lessen

   1. Interculturele communicatie: uitdagingen en kansenJe benoemt uitdagingen en kansen bij interculturele communicatie.
   2. Waarden en normen in verschillende culturenJe vergelijkt waarden en normen tussen verschillende culturen.
   3. Misverstanden door taal- en cultuurverschillenJe herkent misverstanden door taal- en cultuurverschillen.
   4. Respectvol en inclusief communicerenJe oefent met respectvol en inclusief communiceren.
   5. Het belang van culturele sensitiviteitJe onderstreept het belang van culturele sensitiviteit.
9. 9 Digitale communicatie en psychologie Je analyseert digitale communicatie, de psychologische effecten en het professioneel inzetten van digitale kanalen.
   5 lessen

   1. Verschillen tussen face-to-face en digitale communicatieJe vergelijkt face-to-face en digitale communicatie op effect en beleving.
   2. Invloed van sociale media op zelfbeeld en relatiesJe onderzoekt de invloed van sociale media op zelfbeeld en relaties.
   3. Online miscommunicatie en anonimiteitJe herkent oorzaken van miscommunicatie en anonimiteit online.
   4. Digitale verslaving en psychologische effectenJe benoemt psychologische effecten van digitale verslaving.
   5. Professioneel gebruik van digitale communicatiekanalenJe past digitale communicatiekanalen professioneel toe.
10. 10 Zelfreflectie en communicatieve vaardigheden Je reflecteert op je eigen communicatiestijl en werkt aan persoonlijke groei en zelfvertrouwen.
    5 lessen

    1. Inzicht in eigen communicatiestijlJe onderzoekt je eigen stijl van communiceren in verschillende situaties.
    2. Herkennen van sterke en zwakke puntenJe herkent je sterke en zwakke punten in communicatie.
    3. Zelfbeeld en zelfvertrouwen in communicatieJe evalueert hoe je zelfbeeld en zelfvertrouwen je communicatie beïnvloeden.
    4. Het effect van feedback en zelfreflectieJe gebruikt feedback en zelfreflectie om je vaardigheden te verbeteren.
    5. Doorlopende persoonlijke groei in communicatieJe stelt doelen voor blijvende ontwikkeling van je communicatieve vaardigheden.

Je analyseert conflicten, past communicatie- en mediationtechnieken toe en evalueert interventies in uiteenlopende situaties.

1. 1 Inleiding conflicthantering Je onderzoekt wat conflicten zijn, hoe ze ontstaan en welke effecten ze hebben op mensen en groepen.
   5 lessen

   1. Definitie van conflict en soorten conflictenJe verkent verschillende soorten conflicten en hun kenmerken.
   2. Oorzaken en triggers van conflictenJe benoemt oorzaken en herkenbare triggers van conflicten.
   3. Effecten van conflicten op individuen en groepenJe beschrijft de gevolgen van conflicten voor individuen en teams.
   4. Verschil tussen constructief en destructief conflictJe vergelijkt constructieve en destructieve conflicten aan de hand van voorbeelden.
   5. Rol van communicatie in conflictenJe onderzoekt hoe communicatie het verloop van conflicten beïnvloedt.
2. 2 Communicatievaardigheden bij conflicten Je oefent met communicatieve vaardigheden die helpen om conflicten effectief te hanteren.
   5 lessen

   1. Actief luisteren en doorvragenJe past actief luisteren en doorvragen toe in praktijksituaties.
   2. Non-verbale signalen begrijpenJe herkent en interpreteert non-verbale signalen tijdens gesprekken.
   3. Gebruik van ik-boodschappenJe formuleert ik-boodschappen bij het bespreken van lastige onderwerpen.
   4. Grenzen aangeven zonder escalatieJe oefent met het aangeven van grenzen zonder conflicten te laten escaleren.
   5. Respectvolle toon en lichaamstaalJe kiest een respectvolle toon en passende lichaamstaal in conflictsituaties.
3. 3 Conflictdiagnose en analyse Je analyseert conflicten door typen, belangen en oorzaken te onderscheiden en betrokkenen in kaart te brengen.
   5 lessen

   1. Signaleren van conflicttypen en escalatieniveausJe signaleert verschillende typen conflicten en hun escalatieniveaus.
   2. Identificeren van belangen en behoeftenJe identificeert belangen en behoeften van de betrokken partijen.
   3. Achterhalen van onderliggende oorzakenJe onderzoekt welke onderliggende oorzaken een rol spelen.
   4. Herkennen van emotionele en rationele aspectenJe herkent emotionele en rationele aspecten in conflicten.
   5. In kaart brengen van betrokken partijenJe brengt alle betrokken partijen en hun posities overzichtelijk in kaart.
4. 4 Conflictoplossingsstrategieën Je past verschillende strategieën toe om conflicten op te lossen en stemt deze af op de situatie.
   5 lessen

   1. Samenwerkingsgericht aanpakkenJe werkt samen met anderen om tot een oplossing te komen.
   2. Compromis en onderhandelingstechniekenJe oefent met onderhandelingstechnieken en het sluiten van compromissen.
   3. Vermijding vs. confrontatie: voor- en nadelenJe vergelijkt de effecten van vermijden en confronteren in conflictsituaties.
   4. Creatieve oplossingen bedenkenJe bedenkt creatieve oplossingen voor vastgelopen conflicten.
   5. Afstemmen op context en partijenJe stemt je aanpak af op de context en de betrokken partijen.
5. 5 Mediationprincipes Je verdiept je in de rol van mediator, de fasen van mediation en bijbehorende ethische uitgangspunten.
   5 lessen

   1. Rol en taken van een mediatorJe beschrijft de taken en verantwoordelijkheden van een mediator.
   2. Neutraliteit en onafhankelijkheid handhavenJe oefent met het waarborgen van neutraliteit en onafhankelijkheid.
   3. Vertrouwelijkheid en ethiek in mediationJe past vertrouwelijkheid en ethische principes toe in mediation.
   4. Fasen van het mediationprocesJe doorloopt de verschillende fasen van het mediationproces.
   5. Technieken voor consensus en overeenstemmingJe gebruikt technieken om tot consensus of overeenstemming te komen.
6. 6 Omgaan met emoties in conflicten Je leert emoties bij conflicten herkennen, reguleren en begeleiden zonder partij te kiezen.
   5 lessen

   1. Herkennen van boosheid, frustratie en angstJe signaleert boosheid, frustratie en angst bij jezelf en anderen.
   2. Reguleren van eigen emotiesJe oefent met het reguleren van je eigen emoties in conflictsituaties.
   3. Omgaan met escalatie en agressieJe gaat om met escalatie en agressie op een professionele manier.
   4. Empathie tonen zonder partijdig te wordenJe toont empathie zonder je onafhankelijkheid te verliezen.
   5. Ondersteunen van partijen bij emotionele uitdrukkingJe ondersteunt partijen bij het uiten van emoties.
7. 7 Groepsconflicten en teamdynamiek Je analyseert groepsconflicten en past interventies toe om samenwerking en cohesie te bevorderen.
   5 lessen

   1. Herkennen van groepsrollen en spanningenJe herkent groepsrollen en spanningen binnen teams.
   2. Conflicten binnen teams analyserenJe analyseert conflicten die zich binnen teams voordoen.
   3. Interventies op groepsniveauJe past interventies toe op groepsniveau.
   4. Bevorderen van samenwerking en cohesieJe bevordert samenwerking en onderlinge cohesie in groepen.
   5. Preventie van herhaalde conflictenJe neemt maatregelen om herhaalde conflicten te voorkomen.
8. 8 Communicatieve technieken voor mediation Je past communicatieve technieken toe die mediation ondersteunen en het bereiken van overeenstemming bevorderen.
   5 lessen

   1. Parafraseren en samenvattenJe parafraseert en vat samen om duidelijkheid te scheppen.
   2. Open vragen stellenJe stelt open vragen om informatie en standpunten te verhelderen.
   3. Herformuleren van negatieve uitsprakenJe herformuleert negatieve uitspraken naar constructieve taal.
   4. Actief reflecteren op gevoelens en belangenJe reflecteert actief op gevoelens en belangen van partijen.
   5. Consensus en compromissen begeleidenJe begeleidt het proces naar consensus en werkbare compromissen.
9. 9 Juridische en ethische aspecten van conflicten Je verkent juridische en ethische aspecten die relevant zijn bij conflicten en mediation.
   5 lessen

   1. Wet- en regelgeving bij arbeids- en zorgconflictenJe benoemt relevante wet- en regelgeving bij arbeids- en zorgconflicten.
   2. Grenzen van bemiddeling en adviesJe bepaalt de grenzen van bemiddeling en advisering.
   3. Vertrouwelijkheid en privacy waarborgenJe waarborgt vertrouwelijkheid en privacy in het proces.
   4. Ethische dilemma’s in conflictoplossingJe bespreekt ethische dilemma’s bij conflictoplossing.
   5. Professionele verantwoordelijkheid van de mediatorJe beschrijft de professionele verantwoordelijkheid van de mediator.
10. 10 Evaluatie en nazorg van conflicten Je beoordeelt de effectiviteit van interventies, voert evaluatiegesprekken en organiseert nazorg.
    5 lessen

    1. Effectiviteit van conflictinterventies beoordelenJe beoordeelt of conflictinterventies het gewenste resultaat hebben gehad.
    2. Evaluatiegesprekken met betrokkenenJe voert evaluatiegesprekken met betrokkenen na afloop van het proces.
    3. Opvolging en preventieve maatregelenJe organiseert opvolging en zet preventieve maatregelen in.
    4. Documenteren van afspraken en resultatenJe documenteert gemaakte afspraken en behaalde resultaten.
    5. Reflectie op eigen handelen en leerpuntenJe reflecteert op je eigen handelen en benoemt leerpunten.